Một thông tin đang được chia sẻ trên mạng xã hội kể rằng con người có thể cấy một “hạt giống” ở cẳng tay, chỉ mất khoảng 20 phút thực hiện, sau đó cơ thể sẽ tạo ra một viên ngọc trai có thể thu hoạch sau mỗi 11 đến 14 tuần. Thông tin còn khẳng định một số người đang duy trì tới 4 implant cùng lúc, mỗi viên ngọc có giá khoảng 2.400 USD.
Câu chuyện nghe giống một bước tiến kỳ lạ của công nghệ sinh học, thậm chí được mô tả bằng hàng loạt thuật ngữ chuyên ngành như nacre, fascia, seeded implant hay substrate. Tuy nhiên, việc kiểm chứng các nguồn khoa học cho thấy chưa có nguồn chính thức uy tín nào xác nhậ về một công nghệ nuôi ngọc trai trên cơ thể người.
Nói cách khác, thông tin về việc con người nuôi ngọc trai trong cẳng tay rồi bán ra thị trường là không có cơ sở đáng tin cậy.
Điều khiến câu chuyện trở nên thuyết phục nằm ở chỗ nó lấy một quy trình hoàn toàn có thật trong ngành nuôi ngọc trai rồi chuyển sang cơ thể người.
Sự thật là gì?
Trong nuôi ngọc trai nhân tạo, người ta thực sự sử dụng kỹ thuật được gọi là “seeding”. Một nhân được đưa vào cơ thể của hàu hoặc động vật thân mềm phù hợp. Động vật phản ứng với vật thể lạ bằng cách hình thành các lớp nacre, tức xà cừ, bao quanh nhân. Theo Western Australian Museum, đây chính là cơ chế tạo ra ngọc trai nuôi.
Các nghiên cứu khoa học cũng mô tả quy trình tương tự. Ở hàu ngọc trai, mô “mantle” từ một cá thể cho được ghép cùng nhân vào cá thể nhận. Các tế bào của mô ghép hình thành một cấu trúc gọi là “pearl sac”, sau đó tiết vật liệu khoáng bao quanh nhân để tạo thành ngọc trai. Một nghiên cứu về nguồn gốc ngọc trai cho biết quá trình nuôi một viên ngọc thường kéo dài khoảng 6 đến 24 tháng, tùy phương pháp và điều kiện.
Đây là điểm quan trọng nhất cần phân biệt. Hàu có thể tạo ngọc không đồng nghĩa cơ thể người có thể tạo ngọc.
Ngoài ra, “Nacre” cũng không phải một thứ có thể được cấy vào cơ thể người rồi tự vận hành giống một nhà máy sản xuất ngọc trai như các tin đồn lan truyền trên mạng. Trên thực tế, Nacre là một vật liệu sinh khoáng phức tạp, chủ yếu gồm calcium carbonate ở dạng aragonite cùng với một ma trận hữu cơ. Quá trình hình thành nacre phụ thuộc vào hệ thống tế bào và protein chuyên biệt của động vật thân mềm.
Một nghiên cứu về quá trình hình thành ngọc trai cho thấy các tế bào biểu mô của mantle đóng vai trò quan trọng trong việc tiết ra các chất điều chỉnh quá trình kết tinh calcium carbonate. Các protein trong ma trận hữu cơ kiểm soát quá trình hình thành và phát triển của tinh thể aragonite.
Vì vậy, những tin đồn mô tả rằng một “seeded colony” (tế bào sống) được cấy dưới lớp da của con người sẽ tiếp tục tạo nacre nhanh chóng quanh bất cứ vật thể nào được đưa vào, thì trên thực tế không phù hợp với cơ chế sinh học.
Tương tự, không có nguồn đáng tin cậy nào xác nhận một thủ thuật cấy implant dưới fascia trong khoảng 20 phút có thể tạo ra ngọc trai sau 11 đến 14 tuần. Các tin đồn về mức giá 2.400 USD mỗi viên, bốn implant trên một người, hạt cát tạo ngọc trong khoảng ba tháng hay một chiếc răng tạo ngọc trong sáu tuần đều không được các nguồn khoa học được kiểm chứng xác nhận.
Thậm chí chi tiết cho rằng viên ngọc sau khi lấy khỏi cơ thể sẽ tiếp tục “sống” thêm khoảng 6 ngày rồi chuyển sang màu xám và phân rã cũng không phù hợp với bản chất của nacre. Nacre là vật liệu sinh khoáng đã được hình thành, không phải một quần thể sinh vật tiếp tục sống bên trong viên ngọc sau khi được tách khỏi cơ thể vật chủ.
Điều này không có nghĩa nacre không được nghiên cứu trong y sinh. Ngược lại, đây là một lĩnh vực nghiên cứu có thật.
Nghiên cứu y sinh
Trong thực tế, các nhà khoa học đã nghiên cứu nacre vì vật liệu này có những đặc tính đáng chú ý liên quan đến quá trình khoáng hóa. Một số nghiên cứu xem xét khả năng ứng dụng nacre trong tái tạo xương, vật liệu cấy ghép và kỹ thuật mô. Có nghiên cứu thậm chí ghi nhận việc sử dụng nacre trong các mô hình y sinh ở người. Tuy nhiên, mục tiêu của những nghiên cứu này là tận dụng đặc tính vật liệu hoặc các thành phần sinh học của nacre, hoàn toàn không phải biến cơ thể người thành một “trang trại ngọc trai”.
Ngoài ra, một nghiên cứu trên lợn được đăng trên PubMed Central đã khảo sát khả năng nacre hỗ trợ quá trình tích hợp xương quanh implant nha khoa. Nghiên cứu này sử dụng bột nacre trên implant được cấy vào xương chày của lợn, hoàn toàn không phải nuôi ngọc trai trong mô người.
Đây cũng là lý do câu chuyện trên đặc biệt đáng chú ý dưới góc nhìn công nghệ. Nó không hoàn toàn bịa đặt từ con số 0. Nội dung đã trộn lẫn những kiến thức có thật về nuôi ngọc trai, sinh khoáng hóa, nacre và implant y sinh, sau đó thêm vào một quy trình chưa được chứng minh trên người.
Cách xây dựng này khiến một thông tin sai có vẻ giống một bài viết khoa học. Những thuật ngữ như “nacre”, “fascia”, “seeded implant” hay “substrate” tạo cảm giác rằng phía sau câu chuyện có một công nghệ sinh học đã được nghiên cứu. Thực tế, các nguồn khoa học hiện có chỉ chứng minh những thành phần riêng lẻ của câu chuyện, chứ không chứng minh việc con người có thể cấy hạt để nuôi ngọc trai trong cẳng tay.
Đáng chú ý hơn, việc tìm kiếm theo các cụm từ đặc trưng của câu chuyện không cho thấy sự xuất hiện của một nghiên cứu lâm sàng, công ty công nghệ sinh học, cơ sở y tế hay ngành kinh doanh nào đang thực hiện dịch vụ “nuôi ngọc trai trên người” như nội dung lan truyền mô tả.
Sự thật thú vị hơn nhiều là con người đã thực sự biến những cơ chế phòng vệ của động vật thân mềm thành một ngành công nghiệp ngọc trai trị giá lớn. Chỉ có điều “nhà máy” tạo ra những viên ngọc ấy vẫn là hàu và các loài thân mềm phù hợp, chứ chưa phải cẳng tay của con người.
Lâm Mộc
