Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?

Thứ 6, 15/03/2024 10:03
Có thể bạn chưa biết, Kiwi là loài chim duy nhất trên thế giới có lỗ mũi bên ngoài ở đầu mỏ.

Đặc điểm không cánh và khứu giác siêu phàm của loài chim quốc gia New Zealand, Kiwi, là kết quả của quá trình thích nghi với môi trường sống, giúp chúng tồn tại và sinh sản trong các hốc sinh thái cụ thể.

Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 1.

Kiwi cũng là loài chim duy nhất trên thế giới có lỗ mũi bên ngoài ở đầu mỏ. Lỗ mũi và khứu giác nhạy bén của nó giúp Kiwi tìm thấy thức ăn trong lớp lá rụng, nhưng nó cũng có nhược điểm. Có lỗ mũi quá gần nguồn thức ăn đồng nghĩa với việc chim Kiwi bị bụi bẩn bay vào 'mũi' khi chúng đi săn. Những tiếng khụt khịt và khịt mũi lớn mà Kiwi tạo ra là âm thanh khi chúng đang cố gắng làm sạch bụi trong mũi.

Đầu tiên, Kiwi sống trong môi trường tương đối biệt lập; hệ sinh thái đảo của New Zealand thiếu các loài săn mồi lớn trên cạn. Trong môi trường như vậy, bay không phải là điều kiện cần thiết để sinh tồn nên tổ tiên của loài chim Kiwi dần mất đi khả năng bay trong quá trình tiến hóa. Sự thích nghi này cho phép chim Kiwi có thể "đầu tư" năng lượng vào những khả năng khác có ích cho việc sinh tồn trong môi trường mà chúng sống, chẳng hạn như tăng cường khả năng khứu giác và thính giác, đồng thời cải thiện khả năng sinh sản thành công.

Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 2.
Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 3.

Mỏ của chim Kiwi không chỉ là một phiên bản rất nhọn của mũi. Nó cũng là một máy dò rung. Kiwi có các hố cảm giác ở đầu mỏ, cho phép chúng cảm nhận được con mồi đang di chuyển dưới lòng đất. Có thể đối với một con Kiwi đang đói, việc cảm nhận được rung động của con mồi quan trọng hơn là đánh hơi. Lúc này, khứu giác có thể được sử dụng chủ yếu để khám phá môi trường xung quanh. iKwi thậm chí có thể thực hiện động tác trồng cây chuối bằng đầu trên mỏ của mình.

Khứu giác vượt trội của chim Kiwi là một phần trong chiến lược sinh tồn của loài này. Vì chúng chủ yếu hoạt động về đêm và có thị lực kém phát triển nên chúng phải dựa vào khứu giác để tìm thức ăn và cảm nhận môi trường xung quanh. Thức ăn của chim Kiwi bao gồm côn trùng, ốc sên, nhện, giun, tôm, trái cây và các loại quả mọng trên mặt đất, những thực phẩm này thường được ẩn giấu bên dưới mặt đất hoặc trong thảm thực vật nên khứu giác nhạy bén là điều cần thiết để tìm kiếm thức ăn.

Ngoài ra, khứu giác của chim Kiwi còn giúp chúng định hướng trong môi trường rừng phức tạp, tìm bạn tinh, tránh những kẻ săn mồi tiềm năng. Sự nâng cao giác quan này là kết quả của việc chim Kiwi thích nghi với môi trường sống và là sản phẩm của quá trình chọn lọc, tiến hóa tự nhiên.

Tóm lại, đặc điểm không cánh và khứu giác nhạu bén của chim Kiwi là kết quả của quá trình chúng thích nghi với một môi trường sinh thái cụ thể, giúp chúng tồn tại và sinh sản thành công ở New Zealand.

Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 4.

Chim Kiwi cũng là loài sở hữu những quả trứng khổng lồ – bằng 20% trọng lượng cơ thể của con cái trưởng thành - nếu so sánh với kích thước cơ thể thì chim Kiwi cái đẻ một quả trứng lớn hơn hầu hết các loài chim khác. Trên thực tế, trứng kiwi to gấp sáu lần bình thường đối với một con chim có kích thước như vậy. Đà điểu có thể đẻ quả trứng lớn nhất thế giới, nhưng thực tế nó lại là quả trứng nhỏ nhất so với đà điểu mẹ - chỉ bằng 2% trọng lượng cơ thể của đà điểu mẹ.

Các nhà khoa học từng cho rằng chim Moa và Kiwi của New Zealand tiến hóa từ một tổ tiên chung khi New Zealand tách khỏi Gondwana, sau đó tin rằng Kiwi là một nhánh của dòng dõi chim Emu – xét cho cùng thì chúng đều là loài chim không biết bay. Nhưng DNA lại kể một câu chuyện khác. Chim Kiwi nhỏ bé hóa ra lại là họ hàng của loài chim voi khổng lồ.

Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 5.

Hầu hết trứng chim có 35-40% lòng đỏ nhưng trứng Kiwi có 65% lòng đỏ. Lòng đỏ bổ dưỡng tạo ra những chú chim kiwi mởi nở đã có kích thước rất lớn và có thể tự nuôi sống bản thân, chim bố mẹ kiwi hiếm khi phải cho con ăn.

Sau khi nghiên cứu DNA của loài chim voi khổng lồ đã tuyệt chủng ở Madagascar (Mullerornis agilis), các nhà khoa học hiện tin rằng đây là họ hàng gần nhất của loài chim Kiwi. Tương tự như vậy, các nghiên cứu DNA cho thấy chim Moa "già hơn" Kiwi về mặt tiến hóa – tổ tiên của chúng tách ra khỏi dòng chim chạy rất lâu trước tổ tiên chung của kiwi và chim đà điểu.

DNA cũng cho thấy họ hàng gần nhất của chim Moa là Tinamou, một nhóm lớn các loài chim nhỏ có khả năng bay yếu, sống ở Trung và Nam Mỹ. Vì vậy, Kiwi có liên quan đến một loài chim lớn ở châu Phi không biết bay và Moa có liên quan đến một số loài chim nhỏ, gần như không biết bay ở châu Mỹ. 

Tại sao chim kiwi lại tiến hóa không có cánh nhưng lại có khứu giác rất nhạy?- Ảnh 6.

Kiwi không chỉ không giống bất kỳ loài chim nào khác - mà theo một cách nào đó, nó còn rất giống động vật có vú sống về đêm, sử dụng khứu giác để kiếm ăn vào ban đêm. Chúng xây hang giống như con lửng, nơi chúng ngủ đứng. Nhiệt độ cơ thể của chúng thấp hơn hầu hết các loài chim, dao động từ 39°C – 42°C, trrong khi đó chim Kiwi có nhiệt độ từ 37°C đến 38°C.

 Tham khảo: Predatorfreenz

Đức Khương

Cùng chuyên mục

Đếm ngược ngày thông xe 2/9: Vành đai 1 Hoàng Cầu - Voi Phục thay da đổi thịt từng ngày

Thứ 2, 24/08/2026 07:38
Những ngày này, không khí thi công trên công trường Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục) đang chạy đua nước rút để kịp về đích và thông xe trước dịp 2/9. Từ một công trường ngổn ngang, nhiều đoạn tuyến đã khoác lên diện mạo khang trang, sạch đẹp.

Công an cảnh báo: Thấy cuộc gọi nháy máy từ các đầu số sau, TUYỆT ĐỐI KHÔNG nghe máy hay gọi lại

Thứ 2, 24/08/2026 07:01
Công an cảnh báo người dân không nên gọi lại các cuộc gọi nháy máy từ đầu số 022, 024, 028 vì có thể là thủ đoạn rà soát, thu thập dữ liệu để phục vụ hoạt động lừa đảo.

Mướp đắng được mệnh danh là "vua vitamin C", tuy nhiên, có ba trường hợp nên thận trọng khi ăn

Thứ 2, 24/08/2026 07:00
Mướp đắng giàu vitamin C, ít calo và chứa nhiều hoạt chất có lợi. Tuy nhiên, có ba nhóm người nên thận trọng khi ăn.

Mô tô điện Kawasaki Ninja E-1 mở bán: Động cơ mạnh ngang ngửa Honda Lead, giá quy đổi hơn 200 triệu

Thứ 2, 24/08/2026 06:30
Kawasaki tin rằng sản phẩm này vẫn thu hút một nhóm khách hàng đặc thù.

Volkswagen Tukan lộ diện: Bán tải nhỏ hơn Ford Ranger, dùng máy hybrid 1.5L, có tùy chọn cabin đơn lẫn cabin kép

Thứ 2, 24/08/2026 06:30
Đây là mẫu xe đầu tiên của Volkswagen dùng nền tảng MQB được trang bị hệ thống treo sau dạng nhíp lá.
     
Nổi bật trong ngày

10 loại cây hút ẩm cực đỉnh: Hãy trồng ngay trong nhà vào mùa mưa này

Chủ nhật, 23/08/2026 05:00
Mưa kéo dài khiến phòng tắm, phòng ngủ và các góc khuất dễ ẩm mốc. Những loại cây nào vừa phù hợp không gian này, vừa hỗ trợ hút bớt độ ẩm?

Đình Bắc hô vang "Việt Nam tôi đó", hội cầu thủ và dàn WAGs nổi tiếng ăn mừng rầm rộ khắp MXH khi thắng Thái Lan trên sân khách

Chủ nhật, 23/08/2026 06:30
Sau chiến thắng 2-0 trước Thái Lan ngay tại Rajamangala, mạng xã hội ngập tràn những khoảnh khắc ăn mừng của tuyển Việt Nam.

Mazda CX-6e 2026 nâng cấp hệ thống LiDAR cực đỉnh, hoạt động đến 130 km/h, có bản EV lẫn EREV

Chủ nhật, 23/08/2026 06:30
Không còn đóng khung trong những giá trị truyền thống, Mazda đang bứt tốc mạnh ở mảng xe năng lượng mới tại thị trường Trung Quốc.

"Búp bê sống" lai Việt - Nga gây sốt sàn catwalk vì nhan sắc đẹp như hoa hậu, hoá ra là em gái thủ môn ĐT Việt Nam Đặng Văn Lâm

Chủ nhật, 23/08/2026 07:00
Đặng Thanh Giang - em gái Đặng Văn Lâm - gây chú ý khi xuất hiện trên sàn diễn tối 22/8 trong thiết kế trắng lộng lẫy của NTK Nguyễn Minh Tuấn.

Chu Thanh Huyền hết nhảy múa trên khán đài, lại cụng ly bia tưng bừng ăn mừng cùng bố mẹ chồng sau bàn thắng của Quang Hải

Chủ nhật, 23/08/2026 07:10
Từ khán đài Rajamangala đến bàn tiệc cùng gia đình chồng, Chu Thanh Huyền liên tục khiến người hâm mộ thích thú với loạt khoảnh khắc ăn mừng cực sung sau khi Quang Hải lập siêu phẩm giúp Việt Nam thắng Thái Lan 2-0.
xe.nguoiduatin.vn