OriginOS 6 năm ngoái đánh dấu một thay đổi quan trọng khi Vivo đưa nền tảng vốn gắn liền với thị trường Trung Quốc ra phạm vi toàn cầu. Sang OriginOS 7 dựa trên Android 17, hãng tiếp tục phát triển theo hướng này nhưng mức độ thay đổi đã trải rộng từ giao diện, hiệu ứng chuyển động đến AI, đa nhiệm, quản lý tài nguyên và kết nối giữa các thiết bị.
Trong số đó, những thay đổi về giao diện là thứ dễ nhận ra nhất ngay khi bắt đầu sử dụng. Tuy nhiên, dùng sâu hơn mới thấy Vivo dành nhiều công sức cho những phần nằm phía sau như Origin Smooth Engine, khả năng chạy nhiều ứng dụng cùng lúc hay Jovi được phát triển theo hướng một AI agent có thể xử lý công việc xuyên thiết bị.
Giao diện mới đẹp mắt hơn, hiệu ứng chuyển động xuất hiện gần như khắp nơi
Thay đổi dễ nhận ra nhất trên OriginOS 7 nằm ở cách Vivo xử lý các lớp giao diện. Hãng tiếp tục sử dụng phong cách trong suốt đã xuất hiện trên thế hệ trước nhưng bổ sung Dynamic Translucent Material, đưa hiệu ứng giống kính vào bảng cài đặt nhanh, thanh điều hướng, nút bấm và nhiều thành phần khác.
Vivo cung cấp ba kiểu hiển thị gồm Real, Natural và Soft. Người dùng có thể lựa chọn phong cách trong suốt rõ hơn hoặc dịu hơn tùy sở thích, nhờ vậy giao diện mới không bị đóng khung vào một kiểu hiệu ứng duy nhất.
Dynamic Glow tiếp tục bổ sung cảm giác chiều sâu bằng cách thay đổi cách ánh sáng xuất hiện trên các thành phần giao diện. Theo mô tả của Vivo, mức sáng tối còn có thể phản ứng với môi trường và thời gian, chẳng hạn các biểu tượng trở nên sáng, nổi bật hơn vào ban ngày rồi chuyển sang phong cách dịu và sâu hơn khi trời tối.
Nhưng phần tạo cảm giác khác biệt rõ nhất trong quá trình sử dụng lại là animation. Vivo đưa các hiệu ứng chuyển động dạng chất lỏng vào hàng loạt thao tác, khiến các thành phần giao diện có thể kéo giãn, tách, nhập, nảy hoặc biến dạng theo hướng và tốc độ di chuyển của ngón tay.
Hiệu ứng này không nằm riêng trong một vài màn hình để "làm màu", mà được kết hợp với Spring Animation áp dụng xuyên suốt hệ thống. Khi vuốt, đóng mở ứng dụng hoặc di chuyển giữa các thành phần giao diện, chuyển động có độ đàn hồi và liền mạch hơn, tạo cảm giác các lớp nội dung thực sự đang tương tác với thao tác của người dùng.
Vivo gọi toàn bộ hướng tiếp cận này là Fluid Motion, với mục tiêu khiến thao tác chạm, vuốt và chuyển cảnh tuân theo những quy luật chuyển động tự nhiên hơn. Đây cũng là một trong những nâng cấp có thể cảm nhận ngay mà không cần phải tìm sâu trong phần cài đặt.
Khả năng cá nhân hóa màn hình khóa cũng được mở rộng đáng kể. Wiggle Theme có thể biến ảnh thành một bề mặt giống chất lỏng, tạo hiệu ứng gợn, co và bật trở lại khi người dùng tương tác.
Glint Theme lại tận dụng con quay hồi chuyển của điện thoại. Khi nghiêng máy theo các hướng khác nhau, ánh sáng và bóng đổ trên hình nền thay đổi theo, tạo cảm giác giống ánh sáng thực đang phản chiếu trên bề mặt.
Pet Pals vui mắt hơn khi cho phép đưa thú cưng lên màn hình khóa. Theo Vivo, các nhân vật này có thể phản ứng với chuyển động của điện thoại, thao tác mở khóa, trạng thái pin yếu, quá trình sạc hay thậm chí nhạc đang phát. Vì vậy, chúng giống một thành phần tương tác của giao diện hơn là hình nền động thông thường.
StickIt cũng mở rộng khả năng trang trí giao diện bằng sticker. Người dùng có thể tạo sticker từ hình ảnh hoặc video, tùy chỉnh, ghép và xếp nhiều lớp rồi đưa chúng lên màn hình khóa, màn hình chính hoặc Always-On Display. Hệ thống còn hỗ trợ AI trong quá trình tạo sticker và có thể tạo các bố cục dạng collage từ nhiều nội dung khác nhau.
Nhìn chung, đây là phần OriginOS 7 dễ tạo ấn tượng nhất khi mới cầm máy. Thay vì thay icon hoặc hình nền rồi gọi đó là giao diện mới, Vivo thay đổi cả cách các thành phần phản ứng khi người dùng tương tác, nên sự khác biệt xuất hiện trong gần như toàn bộ quá trình sử dụng.
Đa nhiệm mạnh hơn, AI bắt đầu làm được những việc thực tế
Origin Workbench tiếp tục là một trong những tính năng đa nhiệm đáng chú ý trên OriginOS 7. Tính năng này trước đây đã xuất hiện trên smartphone gập và máy tính bảng Vivo, nhưng giờ trở thành một phần quan trọng hơn trong trải nghiệm đa nhiệm của hệ điều hành.
Origin Workbench có thể duy trì tối đa 5 ứng dụng hoạt động trong cùng một không gian làm việc. Điểm đáng chú ý ở đây là các ứng dụng vẫn ở trạng thái active thay vì chỉ xuất hiện dưới dạng biểu tượng để người dùng mở lại.
Ngoài bố cục chia trái phải quen thuộc, OriginOS 7 còn có cách bố trí theo chiều dọc. Một số ứng dụng có thể nằm ở khu vực phía trên màn hình trong khi ứng dụng chính chiếm phần diện tích còn lại, sau đó người dùng chạm để chuyển nhanh giữa chúng.
Cách bố trí này đặc biệt hữu ích khi xử lý những công việc cần lấy nội dung từ nhiều nguồn. Ví dụ, người dùng có thể mở trình quản lý tệp, thư viện ảnh và một ứng dụng làm việc trong cùng Workbench rồi chuyển hình ảnh hoặc tài liệu qua lại mà không phải liên tục quay về màn hình đa nhiệm.
AI là mảng được Vivo mở rộng mạnh hơn nữa trên OriginOS 7. Jovi giờ được định hướng giống một trợ lý có khả năng thực hiện tác vụ thay vì chỉ trả lời câu hỏi.
Một ví dụ Vivo đưa ra là người dùng có thể yêu cầu Jovi lấy một bảng tính đang nằm trên máy tính ở nhà, tổng hợp các số liệu quan trọng rồi gửi kết quả trở lại điện thoại. Một tình huống khác là đưa ra yêu cầu trên smartphone để Jovi xử lý tài liệu hoặc slide trên máy tính rồi chuyển kết quả về.
Jovi còn có thể chạy các tác vụ theo lịch, chẳng hạn tự động tổng hợp báo cáo hàng tuần. Trong quá trình AI thực hiện công việc, người dùng có thể theo dõi các bước đang diễn ra và xem lại những hành động quan trọng, giúp cơ chế tự động hóa bớt cảm giác "hộp đen".
Snap Note là một trong những ứng dụng AI dễ hình dung hơn trong đời sống hàng ngày. Người dùng có thể chụp bảng trắng hoặc ghi chú viết tay, sau đó hệ thống nhận diện nội dung và biến chúng thành tài liệu được định dạng để tiếp tục chỉnh sửa.
Với sinh viên, có thể chụp lại bảng sau một buổi học thay vì phải nhập lại toàn bộ nội dung. Trong môi trường làm việc, cách tương tự có thể áp dụng cho bảng ghi chú sau một cuộc họp.
AI Recorder xử lý một vấn đề khác là các bản ghi âm dài. Sau khi ghi, hệ thống có thể làm sạch transcript và phân biệt người nói, giúp nội dung dễ đọc hơn so với một khối văn bản liên tục.
Theo thông tin được công bố, tính năng này sử dụng công nghệ giọng nói tương tự Microsoft Teams cloud services. Google Gemini hỗ trợ tóm tắt và tổ chức transcript, trong khi hệ thống còn có khả năng đánh dấu các đoạn đáng chú ý để người dùng chạm vào và quay thẳng tới vị trí tương ứng trong bản ghi.
AI Search lại hữu ích với những người có quá nhiều tài liệu. Thay vì phải nhớ chính xác tên tệp, người dùng có thể mô tả nội dung đang tìm trong File Manager hoặc Origin Notes, sau đó AI xác định các tệp và ghi chú liên quan, đồng thời cho biết bên trong chúng có gì.
Hệ thống còn có thể tìm kiếm trong ảnh chụp màn hình, nhận diện những nội dung như vé hoặc mã giảm giá. Đây là kiểu ứng dụng AI ít phô trương nhưng có khả năng hữu ích hơn trong sử dụng hàng ngày, bởi thư viện screenshot thường trở thành nơi chứa rất nhiều thông tin mà người dùng khó tìm lại.
Smart Call Assistant tiếp tục đưa AI sang cuộc gọi. Khi người dùng đang bận hoặc không muốn trực tiếp nhận máy, AI có thể tiếp nhận cuộc gọi và chuyển cuộc hội thoại thành văn bản theo thời gian thực. Sau khi cuộc gọi kết thúc, một bản tổng quan được lưu lại để người dùng biết nhanh nội dung chính.
Tất nhiên, mức độ hữu ích của những tính năng như Jovi, Smart Call Assistant hay AI Recorder còn phụ thuộc vào ngôn ngữ, khu vực và phiên bản phần mềm trên từng thiết bị. Đây cũng là nhóm tính năng cần được đánh giá lâu dài hơn thay vì chỉ dựa trên một vài lần thử.
Kết nối Apple Watch, AirPods, Mac, iPad và cả Windows
Một trong những hướng phát triển đáng chú ý của OriginOS 7 là Vivo không cố giữ người dùng trong một hệ sinh thái đóng. Ngược lại, hãng tiếp tục mở rộng khả năng làm việc với thiết bị của Apple và máy tính Windows.
Apple Watch có thể ghép đôi với điện thoại Vivo chạy OriginOS 7. Đồng hồ có thể nhận thông báo, trong khi một số dữ liệu tập luyện và sức khỏe được đồng bộ với Origin Health.
Đây là một thay đổi đáng chú ý với những người đang dùng Apple Watch nhưng muốn chuyển từ iPhone sang điện thoại Vivo. Trước đây, chiếc đồng hồ này là một trong những thiết bị khiến người dùng khó rời khỏi hệ sinh thái Apple vì khả năng hoạt động với Android rất hạn chế.
AirPods cũng được OriginOS 7 nhận diện sâu hơn. Điện thoại có thể hiển thị trạng thái kết nối và mức pin, trong đó thông tin có thể xuất hiện trên Origin Island. Hệ thống đồng thời hỗ trợ Spatial Audio với AirPods.
Vivo Office Kit đóng vai trò kết nối điện thoại với các thiết bị màn hình lớn. Nền tảng hỗ trợ iPad, macOS và Windows, cho phép chuyển tiếp công việc giữa các thiết bị, kéo tệp qua màn hình hoặc đồng bộ ghi chú theo thời gian thực.
Theo những tính năng Vivo giới thiệu, camera trên điện thoại OriginOS 7 còn có thể được sử dụng cho cuộc gọi video trên Mac. Ảnh chụp hoặc screenshot từ điện thoại cũng có thể được chuyển sang iPad tương thích để tiếp tục sử dụng.
Ngay cả iCloud cũng được đưa vào File Manager. Người dùng có thể truy cập, tải lên hoặc tải xuống dữ liệu iCloud ngay từ trình quản lý tệp trên điện thoại Vivo, giảm bớt một rào cản với những người vẫn lưu ảnh hoặc tài liệu trên dịch vụ của Apple.
Những khả năng này không có nghĩa một chiếc Vivo lập tức thay thế hoàn toàn iPhone trong hệ sinh thái Apple. Tuy nhiên, hướng tiếp cận của OriginOS 7 rõ ràng là giảm số lượng rào cản với người dùng đang sở hữu lẫn lộn thiết bị của nhiều thương hiệu.
Hiệu năng được làm lại từ bên trong, hướng đến giữ độ mượt lâu dài
Bên cạnh những thay đổi dễ nhìn thấy, Vivo cho biết OriginOS 7 được xây dựng lại ở ba thành phần quan trọng gồm tính toán đồ họa, quản lý bộ nhớ và lập lịch hệ thống. Các thay đổi này được tập hợp trong Origin Smooth Engine.
Ultra-Core Computing chịu trách nhiệm phân phối tài nguyên xử lý theo nhu cầu. Thay vì chia sức mạnh đồng đều, hệ thống có thể xác định tác vụ đang cần nhiều tài nguyên hơn rồi ưu tiên năng lực xử lý cho vị trí đó.
Theo số liệu Vivo công bố, OriginOS 7 giúp thời gian cold start ứng dụng giảm 10% và tốc độ chuyển trang trong ứng dụng tăng 11% so với OriginOS 6. Đây là những mức cải thiện không quá lớn nếu nhìn riêng từng con số, nhưng có thể tác động đến cảm giác phản hồi khi chúng xuất hiện liên tục trong quá trình sử dụng.
Kiến trúc kết xuất đồ họa mới cũng được Vivo cho biết tăng hiệu quả rendering 14,4%. Điều này đặc biệt quan trọng khi OriginOS 7 đang sử dụng nhiều animation, hiệu ứng chất lỏng và lớp giao diện trong suốt hơn trước.
Memory Fusion tập trung vào việc phân bổ bộ nhớ hiệu quả hơn. Vivo đồng thời công bố khả năng thu hồi bộ nhớ được cải thiện 60%, giúp hệ thống quản lý tài nguyên tốt hơn khi phải chạy nhiều ứng dụng.
Các tối ưu liên quan đến bộ nhớ và lưu trữ còn có thể giải phóng tối đa 25GB trên thiết bị dung lượng 256GB theo công bố của hãng. Một trong những cơ chế được đề cập là Storage Compression 2.0, giúp tận dụng không gian lưu trữ hiệu quả hơn.
Con số gây chú ý nhất lại không phải 10%, 11% hay 14,4%. Vivo tuyên bố OriginOS 7 được thiết kế để điện thoại vẫn duy trì trải nghiệm mượt sau 6 năm sử dụng hàng ngày.
Tất nhiên, một hệ điều hành vừa ra mắt chưa thể kiểm chứng tuyên bố kéo dài 6 năm ngay lúc này. Những con số về hiệu năng và bộ nhớ phía trên cũng đều là dữ liệu Vivo công bố, vì vậy trải nghiệm thực tế trên từng dòng máy vẫn phụ thuộc vào phần cứng, dung lượng bộ nhớ, ứng dụng và tình trạng thiết bị sau thời gian dài sử dụng.
Dù vậy, việc Vivo dành nhiều thay đổi cho phần nền của hệ điều hành là hợp lý. OriginOS 7 có nhiều hiệu ứng đồ họa hơn, nhiều tác vụ AI hơn và tham vọng đa nhiệm lớn hơn, nên tối ưu tài nguyên trở thành yếu tố quan trọng nếu hãng muốn giao diện đẹp hơn nhưng vẫn giữ được độ phản hồi nhanh.
Còn rất nhiều nâng cấp nhỏ
Ngoài những thay đổi lớn kể trên, OriginOS 7 còn có hàng loạt tính năng nhỏ được Vivo bổ sung ở nhiều khu vực khác nhau. Always-On Display giờ có thể hiển thị các cập nhật trực tiếp như trạng thái giao hàng hoặc thông tin hành trình, đồng thời cho phép đưa sticker lên màn hình.
AI Reader Mode xử lý các tệp PDF vốn thường có bố cục không phù hợp với màn hình điện thoại. Hệ thống tự điều chỉnh kích thước văn bản để nội dung dễ đọc hơn, tạo trải nghiệm gần với đọc e-book.
Snap-up Engine hướng tới những tình huống cần mua vé trực tuyến. Hệ thống nhận diện quá trình mua vé rồi điều chỉnh tài nguyên mạng và hiệu năng nhằm ưu tiên tác vụ đang thực hiện. Đây là một tính năng khá đặc thù và hiệu quả thực tế còn phụ thuộc nhiều yếu tố bên ngoài điện thoại.
Phần quản lý pin cũng có một số thay đổi. Thay vì chỉ nhìn phần trăm pin còn lại, người dùng có thể xem ước tính thiết bị còn tiếp tục thực hiện tác vụ hiện tại trong bao lâu, tính bằng giờ và phút. Khi sạc, hệ thống cũng hiển thị thời gian dự kiến để pin đầy.
BlueVolt Smart Engine được Vivo phát triển với Microsoft nhằm tối ưu năng lượng trong các cuộc gọi video Teams độ phân giải cao. Theo công bố, mức tiêu thụ điện trong tình huống này có thể giảm tới 25%.
Hệ thống tiết kiệm năng lượng còn học thói quen sử dụng để xây dựng mô hình riêng. Vivo cho biết chế độ này có thể giảm mức tiêu thụ điện tới 20% đối với animation giao diện, kết xuất cảnh và một số tác vụ nền, đồng thời tăng thời gian chờ 26% so với thế hệ OriginOS trước.
Bypass Charging 3.0 tiếp tục phục vụ nhu cầu vừa cắm sạc vừa chơi game, hướng tới giảm lượng nhiệt phát sinh trong quá trình sử dụng. Vivo cũng đưa ra một con số cải thiện 3% liên quan đến pin, nhưng thông tin trong các tài liệu hiện có chưa đủ rõ để xác định chính xác đây là mức tăng thời lượng sử dụng hay tuổi thọ dài hạn, vì vậy chưa nên xem đây là một thông số cụ thể về độ bền pin.
Khả năng bảo vệ mắt cũng được mở rộng. Khi chơi game, OriginOS 7 có thể nhận diện vùng sáng và vùng tối trong nội dung rồi điều chỉnh để giảm cảm giác chói. Nighttime Eye Protection 4.0 là cơ chế riêng dành cho môi trường thiếu sáng, đặc biệt hữu ích khi gặp nội dung HDR có những vùng sáng mạnh vào ban đêm.
Audio Redirect là một tính năng khá lạ. OriginOS 7 có thể sử dụng hai đường phát âm thanh khác nhau cho loa điện thoại và thiết bị Bluetooth, chẳng hạn phát nhạc qua tai nghe nhưng vẫn để một số âm thanh khác phát từ loa máy.
Ultra Game Mode cũng được tổ chức lại thành một trung tâm cài đặt cho game. Các tùy chọn liên quan đến hiệu năng, điều khiển, âm thanh và tần số quét được gom vào cùng một overlay, đồng thời có thiết lập cho 4D Game Vibration.
Cuối cùng là Shake and Share, tính năng chia sẻ ảnh bằng thao tác lắc điện thoại. Khi các thiết bị được đưa lại gần và thực hiện thao tác tương ứng, hệ thống có thể tạo nhóm để gửi nhiều ảnh độ phân giải cao cùng lúc.
Nhìn tổng thể, OriginOS 7 không phải bản cập nhật chỉ thay giao diện rồi bổ sung một vài tính năng AI. Vivo đang chỉnh sửa đồng thời cả phần người dùng nhìn thấy lẫn những thành phần nằm sâu phía dưới, từ animation, đa nhiệm, AI đến quản lý bộ nhớ và kết xuất đồ họa.
Giao diện trong suốt và các hiệu ứng dạng chất lỏng chắc chắn là những thứ dễ gây chú ý nhất trong vài phút đầu sử dụng. Nhưng về lâu dài, Origin Workbench, Jovi, các công cụ AI và khả năng làm việc với Apple Watch, AirPods, Mac, iPad hay Windows mới có thể là những thay đổi ảnh hưởng nhiều hơn tới cách sử dụng điện thoại hàng ngày.
Với tuyên bố duy trì độ mượt sau 6 năm, hiện tại vẫn phải xem là mục tiêu Vivo đặt ra cho OriginOS 7 thay vì một kết luận có thể kiểm chứng ngay. Ít nhất ở thời điểm hiện tại, nền tảng mới cho thấy Vivo đang muốn giải quyết cả hai thứ cùng lúc: Biến giao diện trở nên sinh động hơn và xây dựng phần nền đủ nhẹ và hiệu quả để gánh lượng hiệu ứng, AI và khả năng đa nhiệm ngày càng lớn.
Hiện tại, vivo chưa có kế hoạch chính thức về thời gian mở bán vivo X500 series. Tuy nhiên, bộ đôi X500 và X500 Pro Max chắc chắn sẽ được phân phối chính hãng qua hệ thống Thế Giới Di Động. Dự đoán, giá bán của bộ đôi này sẽ tăng so với thế hệ trước.
Phạm Hoàng
