230,8 tỷ USD là một con số khổng lồ và cao hơn gấp nhiều lần so với con số 1 tỷ USD mà chính phủ Mỹ đã hỗ trợ cho sản xuất xe "xanh" ở nước này trong năm nay.
Hầu hết các khoản chi tiêu đều được "giải phóng" gần đây. Cơ quan cố vấn ước tính rằng chỉ có 6,74 tỷ USD được chi tiêu từ năm 2009 đến năm 2017. Con số đã “gần như tăng gấp ba trong giai đoạn 2018-2020 và sau đó lại tăng mạnh kể từ năm 2021”.
Mặc dù các con số chỉ là ước tính, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế lưu ý rằng chính phủ Trung Quốc hỗ trợ xe điện theo nhiều cách khác nhau. Điều này bao gồm giảm giá và miễn thuế bán hàng cũng như tài trợ cho cơ sở hạ tầng. Trên hết, chính phủ nước này cũng mua xe điện cho các cơ quan, bộ máy trực thuộc và hỗ trợ các chương trình nghiên cứu và phát triển ô tô.
Mức độ hỗ trợ khác nhau, nhưng việc chi tiêu đã tăng đáng kể cho các chương trình nghiên cứu và phát triển trong vài năm qua. Từ năm 2009 đến năm 2017, chỉ có 2 tỷ USD được chi. Con số đó đã tăng lên 3,6 tỷ USD vào năm 2018 và tăng lên 4,3 tỷ USD vào năm ngoái.
Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế cho biết ước tính của họ là “rất thận trọng” và thậm chí không tính đến tất cả các cấp độ hỗ trợ của chính phủ. Điều này bao gồm các ưu đãi của địa phương, quà tặng đất đai, giảm giá điện và trợ cấp cho nhà cung cấp.
Liên quan trực tiếp tới việc phát triển xe điện, gã khổng lồ pin CATL được cho là đã nhận được khoản trợ cấp khổng lồ 809,2 triệu USD vào năm ngoái. Con số này gấp hơn 10 lần số tiền họ nhận được vào năm 2018 và gần gấp đôi số tiền họ nhận được vào năm 2022.
Tổ chức này cho biết tác động của việc đầu tư là đáng kể vì sân chơi đã “bị thay đổi về cơ bản”. Điều này sẽ khiến “những thương hiệu khác khó cạnh tranh hơn ở Trung Quốc hoặc bất kỳ thị trường nào có bán bán xe điện Trung Quốc”. Mặc dù Trung Quốc không phải là quốc gia duy nhất hỗ trợ các nhà sản xuất ô tô và xe điện nhưng số tiền hỗ trợ của chính phủ họ thực sự rất lớn.
Trung Quốc được cho là đang có hơn 200 công ty xe điện, trong đó rất ít công ty được cho là có lãi. Ngoài ra còn có tình trạng dư cung xe điện, điều này dẫn đến cuộc chiến giá cả trong nước cũng như xu hướng tiến công vào thị trường quốc tế để giải phóng nguồn hàng dư thừa.
Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế tin rằng một số nhà sản xuất ô tô Trung Quốc cuối cùng sẽ thất bại, tuy nhiên ở hướng tích cực hơn, họ cũng cho biết một số nhà sản xuất ô tô “chắc chắn sẽ trở thành trụ cột trong ngành công nghiệp toàn cầu”.
Nguyên Đỗ
