Ông Putin tuyên bố đáp trả các đòn tấn công
Đài TST (Nga) đưa tin, Nga đang phát đi tín hiệu cứng rắn trước những hoạt động nhằm vào các tàu chở dầu bị phương Tây xếp vào “đội tàu bóng tối” của Moscow. Tổng thống Vladimir Putin đã tuyên bố rõ rằng Nga sẽ có biện pháp đáp trả các “đòn tấn công” nhằm vào đội tàu này.
Thông điệp trên được đưa ra trong bối cảnh các nước châu Âu tăng cường giám sát, kiểm tra và gây sức ép lên những tàu bị nghi tham gia vận chuyển dầu Nga. Eo biển Manche, biển Baltic và Địa Trung Hải đang trở thành những khu vực đặc biệt nhạy cảm, bởi đây là các tuyến hàng hải quan trọng kết nối Nga với thị trường quốc tế.
Tại những vùng biển này, châu Âu có ưu thế đáng kể về cơ sở hạ tầng, vị trí địa lý và ảnh hưởng quân sự, chính trị. Nga vì thế có thể gặp nhiều khó khăn nếu muốn đối phó trực tiếp với sức ép ngày càng gia tăng tại khu vực gần bờ biển các nước NATO.
Đáp án được Moscow đưa ra là chuyển trọng tâm sang Thái Bình Dương, nơi nhiều tuyến vận tải quan trọng của các quốc gia phương Tây và đồng minh nằm gần vùng biển do Nga kiểm soát.
Cách tiếp cận này được mô tả là “mở rộng xung đột theo chiều ngang”. Nếu phương Tây lựa chọn gây sức ép lên tuyến hậu cần dễ bị tổn thương của Nga gần bờ biển châu Âu, Moscow cũng có thể nhắm tới tuyến hậu cần của phương Tây tại khu vực gần lãnh thổ Nga.
Theo hướng này, khu vực Nam Kuril có thể trở thành một điểm nóng mới. Đây là nơi một lượng lớn tàu thương mại quốc tế thường xuyên đi qua, trong đó có nhiều tàu liên quan đến các quốc gia bị Nga xếp vào danh sách không thân thiện.
Thông điệp từ Moscow không đồng nghĩa Nga lập tức sử dụng vũ lực đối với các tàu thương mại. Tuy nhiên, việc công khai thống kê hoạt động hàng hải, xác định quốc tịch, chủ sở hữu và bên vận hành cho thấy Hạm đội Thái Bình Dương đang theo dõi chặt chẽ tuyến đường này.
Động thái đó cũng được xem là lời cảnh báo rằng Nga có thể đáp trả sức ép nhằm vào hoạt động hàng hải của mình tại một khu vực hoàn toàn khác, thay vì chỉ phản ứng tại vùng biển châu Âu.
Hàng chục tên lửa sẵn sàng
Cùng với thông điệp chính trị, Nga đang đẩy mạnh tăng cường sức mạnh cho Hạm đội Thái Bình Dương. Tư lệnh hạm đội, ông Viktor Liina, tuyên bố lực lượng này sẵn sàng hành động theo đúng chức năng và nhiệm vụ trong trường hợp tình hình đòi hỏi.
Theo ông Vasily Dandykin, thành viên hội đồng chuyên gia của tổ chức toàn Nga “Sĩ quan Nga”, Hạm đội Thái Bình Dương hiện có đủ lực lượng và phương tiện để thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Trong những năm gần đây, hạm đội liên tục tiếp nhận thêm tàu chiến. Hoạt động đóng mới đang được tiến hành tại Komsomolsk-na-Amure và Saint Petersburg, với mục tiêu củng cố khả năng tác chiến trên mặt nước, dưới mặt nước và tại những vùng biển xa.
Đáng chú ý, trong những năm tới, Hạm đội Thái Bình Dương dự kiến tiếp nhận hai khinh hạm hạng nhất được đóng tại Saint Petersburg, gồm tàu “Đô đốc Hạm đội Liên Xô Isakov” và “Đô đốc Amelko”.
Tàu chiến Nga. Ảnh: Stripes.com
Theo ông Dandykin, các chiến hạm mới có thể mang theo 32 tên lửa hành trình, tạo ra sự tăng cường đáng kể cho Hạm đội Thái Bình Dương. Đây được xem là sự bổ sung quan trọng, giúp Hạm đội Thái Bình Dương nâng cao đáng kể năng lực tấn công tầm xa và khả năng kiểm soát các khu vực hàng hải chiến lược.
Tên lửa hành trình có thể cho phép tàu chiến tấn công mục tiêu từ khoảng cách lớn, qua đó mở rộng phạm vi hoạt động và tạo thêm sức răn đe. Khi được triển khai tại Thái Bình Dương, những vũ khí này còn giúp Nga phản ứng linh hoạt hơn trước các tình huống phát sinh trên những tuyến hàng hải gần quần đảo Kuril và bán đảo Kamchatka.
Ngoài lực lượng tàu mặt nước, một đơn vị tàu ngầm phi hạt nhân cũng đã được bàn giao cho Hạm đội Thái Bình Dương. Tại Kamchatka, Nga đang bố trí các tàu ngầm hạt nhân hiện đại, bao gồm tàu ngầm mang tên lửa và tàu ngầm đa nhiệm.
Sự kết hợp giữa khinh hạm mang tên lửa hành trình, tàu ngầm phi hạt nhân và tàu ngầm hạt nhân giúp Hạm đội Thái Bình Dương có khả năng tiến hành nhiều loại nhiệm vụ, từ giám sát hàng hải, bảo vệ tuyến vận tải cho tới răn đe và tấn công tầm xa.
Việc Nga công khai những năng lực này ngay sau tuyên bố đáp trả nhằm vào “đội tàu bóng tối” khiến thông điệp trở nên đáng chú ý hơn. Moscow không chỉ đưa ra cảnh báo bằng lời nói, mà còn nhấn mạnh rằng lực lượng chịu trách nhiệm tại Thái Bình Dương đang được bổ sung phương tiện và hỏa lực.
Vai trò tiềm năng của Triều Tiên
Trong kế hoạch đáp trả phương Tây trên biển, Nga có thể nhận được sự hỗ trợ từ Triều Tiên. Theo TST, Bình Nhưỡng có thể phối hợp giám sát, chia sẻ thông tin và tăng cường hiện diện quân sự, qua đó buộc Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc phải phân tán lực lượng tại Thái Bình Dương.
Khả năng này càng được chú ý khi Triều Tiên đang đẩy nhanh phát triển hải quân. Tháng 6/2026, Bình Nhưỡng đưa vào biên chế tàu khu trục “Choe Hyon” có lượng giãn nước khoảng 5.000 tấn, được trang bị tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo.
Nhà lãnh đạo Kim Jong-un cũng yêu cầu xây dựng lực lượng hải quân có khả năng mang vũ khí hạt nhân. Trong 5 năm tới, Triều Tiên dự kiến đóng tối đa hai tàu mặt nước mỗi năm, bao gồm một tàu tuần dương có lượng giãn nước lên tới 10.000 tấn.
Giới chuyên gia nhận định Nga có thể đã hỗ trợ Bình Nhưỡng tiếp cận công nghệ tàu ngầm, phòng không hạm tàu và tác chiến điện tử. Đổi lại, Triều Tiên có thể tạo thêm một hướng gây sức ép, khiến Mỹ và các đồng minh không thể tập trung toàn bộ lực lượng theo dõi Hạm đội Thái Bình Dương của Nga.
Tuy nhiên, hải quân Triều Tiên vẫn gặp khó khăn khi tiến ra đại dương do vị trí án ngữ của Hàn Quốc, chuỗi đảo Nhật Bản và sự hiện diện của hải quân Mỹ. Vì vậy, Bình Nhưỡng chủ yếu đóng vai trò hỗ trợ và phân tán sức ép, còn lực lượng trực tiếp thực hiện kế hoạch đáp trả vẫn là Hạm đội Thái Bình Dương Nga.
Nga thường xuyên tổ chức các cuộc tập trận quân sự tại các đảo tranh chấp với Nhật Bản. Ảnh: Bộ Quốc phòng Nga
Lộ diện 379 mục tiêu
Tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương Viktor Liina cho biết quân đội Nga đã tiến hành “phân tích chi tiết” hoạt động hàng hải tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Chỉ tính từ ngày 24/4 đến 6/8, có tổng cộng 1.001 tàu đi qua vùng đặc quyền kinh tế dọc theo quần đảo Nam Kuril. Trong số này, 379 tàu treo cờ các quốc gia bị Moscow xếp vào danh sách không thân thiện và trở thành mục tiêu tiềm năng của Nga.
Đáng chú ý, danh sách bao gồm 26 tàu mang cờ Anh và 9 tàu mang cờ Pháp. Ông Liina đồng thời cho biết nhiều quốc gia phương Tây sử dụng cờ của nước thứ ba, nhưng quân đội Nga vẫn nắm được “đó thực chất là tàu của ai”.
Việc Anh và Pháp được nhắc đích danh không phải ngẫu nhiên. Chỉ khoảng 0,4% đội tàu thương mại toàn cầu treo cờ Anh, nhưng các công ty của nước này sở hữu, quản lý hoặc vận hành 1.781 tàu, tương đương khoảng 4% tổng trọng tải thế giới.
Nếu phương Tây tiếp tục siết hoạt động vận tải biển của Nga tại châu Âu, Moscow có thể gia tăng sức ép lên các tuyến hàng hải của phương Tây tại Thái Bình Dương. Nam Kuril, nơi hàng trăm tàu liên quan đến các nước không thân thiện thường xuyên đi qua, có thể trở thành “eo biển Hormuz” của riêng Nga trong cuộc đối đầu ngày càng mở rộng trên biển.
Minh Nhật (Theo TST)
