Chính phủ đã ban hành Nghị định 90/2026 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, có hiệu lực từ ngày 15/5, trong đó tăng mạnh mức xử phạt đối với nhiều hành vi vi phạm về bảo hiểm y tế (BHYT) như chậm đóng, trốn đóng, kê khống hồ sơ bệnh án hay trục lợi quỹ BHYT.
Theo nghị định mới, người sử dụng lao động có hành vi chậm đóng BHYT sẽ bị xử phạt từ 1-35 triệu đồng, tùy theo số lượng lao động bị ảnh hưởng.
Đáng chú ý, hành vi trốn đóng BHYT, nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, có thể bị phạt từ 2-70 triệu đồng. Mức xử phạt được xác định dựa trên số lượng người lao động bị vi phạm quyền lợi BHYT.
Nghị định 90 cũng siết chặt chế tài đối với các hành vi gian lận, trục lợi quỹ BHYT. Cụ thể, hành vi lập hồ sơ bệnh án khống, kê đơn thuốc khống hoặc kê tăng số lượng thuốc, vật tư y tế, dịch vụ kỹ thuật, chi phí giường bệnh nhằm chiếm đoạt tiền BHYT có thể bị phạt từ 200.000 đồng đến 20 triệu đồng, nếu chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Đối với hành vi thanh toán sai chi phí khám chữa bệnh BHYT gây thiệt hại cho quỹ BHYT, mức phạt dao động từ 1-50 triệu đồng. Các vi phạm bao gồm áp sai giá dịch vụ, áp dụng mức giá chưa được phê duyệt, ghi sai chủng loại thuốc, hàm lượng, đơn vị tính hoặc kê khai các dịch vụ đã được chi trả từ nguồn khác.
Ngoài ra, nghị định cũng quy định xử phạt đối với các hành vi vi phạm trong quá trình giải quyết quyền lợi BHYT cho người dân. Theo đó, hành vi không cung cấp, cung cấp không đầy đủ hoặc cung cấp sai lệch thông tin trong giải quyết quyền lợi khám chữa bệnh BHYT có thể bị phạt từ 200.000 đồng đến 3 triệu đồng.
Trường hợp cung cấp sai hoặc chậm thông tin về đối tượng tham gia BHYT gây thiệt hại đến quỹ BHYT, mức phạt có thể lên tới 20 triệu đồng, tùy giá trị vi phạm.
Đối với hành vi gây khó khăn, cản trở người dân khám chữa bệnh BHYT, mức phạt từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng nếu chưa gây thiệt hại. Nếu làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người tham gia BHYT hoặc cơ sở y tế, mức xử phạt sẽ tăng lên từ 1-20 triệu đồng.
Bên cạnh đó, Nghị định 90 còn quy định phạt từ 500.000 đồng đến 5 triệu đồng đối với một số hành vi khác như cho mượn tài khoản phần mềm quản lý bệnh viện để kê đơn, chỉ định phẫu thuật; không kết nối dữ liệu điện tử; đăng ký khám chữa bệnh BHYT vượt số lượng được phân bổ hoặc thông báo kết quả giám định, quyết toán chi phí khám chữa bệnh chậm quy định.
Huỳnh Duy
