Bước qua tuổi ba mươi, đàn ông thường mang theo một sự mệt mỏi rất khó nói thành lời mỗi khi tan làm. Về đến nhà, chào đón chúng ta là những âm thanh quen thuộc của tổ ấm - tiếng tivi rộn rã, tiếng cười đùa hay khóc lóc của con trẻ, và những câu chuyện vụn vặt thường ngày của người bạn đời.
Gia đình là nơi để nương tựa, nhưng đôi khi sâu thẳm bên trong, người đàn ông vẫn thèm khát một góc nhỏ tĩnh lặng tuyệt đối cho riêng mình. Một khoảng không gian không có tiếng chuông điện thoại thúc giục, không có những đòi hỏi, nơi họ có thể thực sự tháo bỏ mọi lớp áo giáp nặng nề. Và nhiều người đã tìm thấy sự bình yên đó trước một chiếc bể cá thủy sinh.
Khác với những thú vui hướng ngoại đòi hỏi phải đi đây đi đó, chơi thủy sinh là một sở thích hướng nội hoàn toàn. Nó tĩnh lặng và chậm rãi. Nhìn vào một chiếc bể thủy sinh, người ta thấy một sự tương phản rõ rệt với cuộc sống vội vã ngoài kia.
Ở ngoài đường, mọi thứ đều lao đi vùn vụt, người ta chen chúc nhau từng mét đường để kịp giờ làm, vội vã trong những bữa ăn trưa qua quýt. Nhưng bên trong lớp kính trong suốt kia, thời gian như ngừng trôi. Những chú cá nhỏ bơi lội lững lờ không vướng bận, những chiếc lá dương xỉ khẽ rung rinh theo dòng nước từ bộ lọc, bọt khí li ti từ từ bay lên mặt nước. Sự chậm rãi ấy có sức mạnh xoa dịu thần kinh rất lớn, kéo người đàn ông thoát khỏi trạng thái căng cứng sau một ngày dài bôn ba kiếm sống.
Thú chơi này không dành cho những người thích sự chóng vánh. Bạn không thể ném một mớ cây cối, đất đá vào bể rồi hy vọng ngày mai chúng sẽ tự sinh sôi nảy nở thành một bức tranh tuyệt đẹp. Chơi thủy sinh là quá trình của sự lụi cụi và nhẫn nại.
Từ việc tự tay chọn từng khúc lũa, viên đá, sắp xếp bố cục sao cho thuận mắt, đến việc rải nền, cắm từng mầm cây nhỏ xíu bằng chiếc nhíp kim loại. Cảm giác hai tay chìm trong làn nước mát lạnh, tỉ mẩn làm từng chi tiết đem lại một sự thư giãn kỳ lạ. Đó là lúc đầu óc được hoàn toàn thả lỏng, không phải tính toán thiệt hơn, không phải lo nghĩ về những bề bộn của ngày mai.
Sự lụi cụi ấy còn kéo dài trong những công việc chăm sóc hàng tuần. Việc thay nước, cọ rêu bám trên mặt kính, dùng kéo cắt tỉa lại những bụi cây mọc quá đà - tất cả đều đòi hỏi sự đều đặn và chú tâm. Đàn ông vốn quen với việc gánh vác những trách nhiệm ngoài xã hội, nhưng khi đứng trước bể cá, họ lại thấy nhẹ nhõm với những công việc tay chân lấm lem bùn đất này.
Việc chăm sóc một hệ sinh thái nhỏ bé dạy người ta cách quan tâm đến những điều bình dị, nhắc nhở chúng ta rằng bất cứ thứ gì muốn bền đẹp đều cần sự vun đắp và thời gian. Khi tự tay cắt đi những chiếc lá úa vàng, vớt bỏ những cành cây mọc trật nhịp, người đàn ông dường như cũng đang tự dọn dẹp lại những vướng bận, âu lo trong chính tâm trí mình.
Đặc biệt hơn, thế giới tự nhiên trong bể kính còn dạy người ta bài học về sự chấp nhận. Dù bạn có chăm chút kỹ lưỡng đến đâu, thiết bị tốt đến mức nào, đôi khi rêu hại vẫn bùng phát, một vài cái cây vẫn thối rữa, hoặc một chú cá bỗng nhiên nằm im lìm dưới đáy bể. Bạn không thể ép một cái cây lớn nhanh hơn bằng cách kéo nó lên, cũng không thể ngăn một sinh mệnh tàn lụi khi đã đến lúc.
Những điều đó dạy người đàn ông cách đối diện với những sự cố không như ý một cách bình thản. Không cáu gắt, không đổ lỗi, chỉ lặng lẽ tìm hiểu lý do, thay đổi cách chăm sóc và chấp nhận quy luật tự nhiên. Đó là một thái độ sống rất cần thiết để đương đầu với những biến cố bất ngờ luôn chực chờ trong cuộc sống đời thường.
Khoảnh khắc đẹp nhất của thú chơi này có lẽ là vào những đêm muộn, khi cả nhà đã say giấc ngủ, lũ trẻ con đã yên vị trên giường. Người đàn ông tắt hết điện trong phòng khách, chỉ để lại một vùng sáng hắt ra từ nóc bể cá. Bóng tối bao trùm xung quanh, nhường chỗ cho thứ ánh sáng trong vắt, xanh mướt của cỏ cây.
Tiếng nước chảy róc rách nhè nhẹ từ chiếc lọc vang lên đều đặn. Ngồi một mình trên ghế sô pha, đôi mắt thả lỏng nhìn những đàn cá bơi lội thong dong, mọi mệt nhọc của ngày hôm qua như dần tan biến. Chỉ còn lại một khoảng lặng tuyệt đối, một bến đỗ bình yên để người đàn ông tự nạp lại năng lượng cho chính mình, trước khi ngày mai lại bước ra ngoài kia làm điểm tựa vững chãi cho cả gia đình.
Đức Khương
