Tổ chức ShanghaiRanking Consultancy (Trung Quốc) hôm 15/9 công bố bảng xếp hạng Đại học thế giới theo lĩnh vực học thuật (GRAS) năm 2026. Việt Nam có 8 đại diện góp mặt, tất cả đều là các gương mặt cũ, gồm: Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Duy Tân, Đại học Kinh tế TP.HCM, Trường Đại học Y Hà Nội, Trường Y dược TP.HCM và Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
Năm nay ShanghaiRanking Consultancy xếp hạng khoảng 2.000 trường Đại học đến từ 96 quốc gia, vùng lãnh thổ theo 57 ngành học, chia làm 5 nhóm là khoa học tự nhiên, kỹ thuật, khoa học sự sống, khoa học y khoa, khoa học xã hội. Các cơ sở giáo dục Việt Nam có tổng cộng 18 lượt xếp hạng ở 11 ngành, tập trung nhiều nhất trong nhóm kỹ thuật. Tuy vậy, thành tích thứ hạng cao nhất lại thuộc về ngành tài chính của Đại học Kinh tế TP.HCM, ở vị trí 101-150.
Còn lại, tất cả các lượt xếp hạng khác của trường Việt đều nằm ngoài top 200 thế giới. Hai chương trình y tế công cộng của trường Đại học Y Hà Nội và Đại học Y Dược TP.HCM cùng được xếp trong nhóm 201-300.
Sinh viên Đại học Y Dược TP.HCM. Ảnh: Phương Lâm/ZNews
Bên cạnh đó, sau nhiều năm vắng bóng, Việt Nam lại có đại diện xuất hiện ở lĩnh vực khoa học sự sống là Học viện Nông nghiệp Việt Nam - ngôi trường từng có mặt ở nhóm này vào năm 2023.
Ngược lại, đây cũng là năm đầu nước ta không có bất kỳ trường Đại học nào lọt vào lĩnh vực khoa học tự nhiên sau nhiều năm góp mặt, khi cả Duy Tân và Tôn Đức Thắng đều rời bảng xếp hạng các ngành toán học và khoa học trái đất.
Tổng cộng, 9 ngành đào tạo của Việt Nam đã bị loại khỏi bảng GRAS 2026.
Trong bảng xếp hạng năm nay, Mỹ có 27 lĩnh vực đứng đầu, Trung Quốc có 22 lĩnh vực. Xét theo tổng số lượt xuất hiện trong các bảng xếp hạng ngành, Mỹ dẫn đầu với 4.119 lượt, tiếp đến là Trung Quốc với 4.077 lượt và Anh với 1.536 lượt.
Nếu tính theo từng trường, Đại học Harvard dẫn đầu 11 lĩnh vực, trong khi Đại học Thanh Hoa đứng đầu 7 lĩnh vực và MIT dẫn đầu 5 lĩnh vực.
ĐH Harvard dẫn đầu xếp hạng năm nay. Ảnh: Harvard
Điểm đáng chú ý của GRAS là một trường không được đánh giá bằng một thứ hạng duy nhất. ShanghaiRanking phân tích riêng từng lĩnh vực, từ đó cho thấy thế mạnh chuyên môn của từng đại học.
Một trường có thể nằm trong nhóm đầu ở ngành Kỹ thuật, Khoa học máy tính hoặc Kinh tế nhưng không nhất thiết có thứ hạng tương đương ở ngành Y khoa hay Khoa học xã hội.
Cách tiếp cận này cũng giúp nhìn rõ hơn vị trí của các đại học Việt Nam. Thay vì đặt các trường trong một bảng xếp hạng tổng thể với những đại học có lịch sử nghiên cứu hàng trăm năm và nguồn lực rất lớn, GRAS ghi nhận những lĩnh vực mà các trường Việt Nam đã tạo được dấu ấn về công bố khoa học, chất lượng nghiên cứu và hợp tác quốc tế.
