Ngáp là một phản xạ sinh lý tự nhiên của cơ thể, thường xảy ra khi chúng ta mệt mỏi, buồn ngủ hoặc cảm thấy buồn chán. Chức năng chính của ngáp là giúp điều chỉnh nhiệt độ não và tăng cường lượng oxy. Tuy nhiên, nếu ngáp xảy ra một cách quá mức, không đúng thời điểm, hoặc có kèm theo các triệu chứng bất thường khác, nó có thể trở thành một tín hiệu "tiên tri" từ các bệnh lý nghiêm trọng, bao gồm cả đột quỵ và ung thư. Tiếc thay, nhiều người thường "ngó lơ" những dấu hiệu này cho đến khi quá muộn.
Dưới đây là 4 kiểu ngáp bất thường mà bạn cần hết sức cảnh giác:
1. Ngáp liên tục và kéo dài không rõ nguyên nhân
Nếu bạn ngáp liên tục, ngáp kéo dài (ngáp thành chuỗi) và không cảm thấy buồn ngủ, đó không chỉ là dấu hiệu thiếu oxy mà còn là báo động về sự rối loạn chức năng thần kinh.
Ngáp quá mức, không thể kiểm soát là một trong những dấu hiệu tiền đột quỵ (TIA) hoặc đột quỵ đang xảy ra. Tình trạng này có thể liên quan đến sự rối loạn điều nhiệt ở vùng thân não, nơi kiểm soát phản xạ ngáp và nhiệt độ cơ thể. Khi vùng này bị tổn thương do thiếu máu cục bộ (nguyên nhân gây đột quỵ), phản xạ ngáp có thể bị kích hoạt liên tục. Ngáp liên tục là một cách cơ thể đang cố gắng làm mát và điều chỉnh não bị tổn thương.
2. Ngáp kèm đau đầu, chóng mặt hoặc tê bì nửa mặt
Ngáp trở nên nguy hiểm khi nó đi kèm với các triệu chứng thần kinh rõ rệt. Nếu bạn ngáp liên tục và cảm thấy đau đầu dữ dội, chóng mặt hoặc đột nhiên thấy tê bì, yếu cơ ở nửa mặt, nửa người hoặc cánh tay, hãy gọi cấp cứu ngay lập tức.
Đây là sự kết hợp của các dấu hiệu cảnh báo đột quỵ rõ ràng. Cơn ngáp bất thường là do tổn thương vùng não, trong khi các triệu chứng thần kinh kia là bằng chứng của sự thiếu máu hoặc xuất huyết não. Sự kết hợp này cho thấy áp lực nội sọ và lưu lượng máu lên não đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
3. Ngáp kèm theo sụt cân hoặc mệt mỏi kéo dài
Sự kết hợp giữa ngáp quá mức và các triệu chứng toàn thân như sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc mệt mỏi dai dẳng cần được xem xét như một dấu hiệu cảnh báo ung thư.
Ngáp nhiều có thể là do sự thiếu ngủ hoặc suy nhược, nhưng khi đi kèm với sụt cân và mệt mỏi, nó có thể liên quan đến sự tăng cường trao đổi chất bất thường của cơ thể do khối u. Nhiều loại ung thư (như ung thư hạch, ung thư tuyến giáp) gây ra sự tăng tiết các chất hoặc hormone làm rối loạn giấc ngủ, mệt mỏi và làm cơ thể tiêu hao năng lượng. Điều này dẫn đến ngáp như một phản ứng cố gắng bù đắp sự thiếu hụt oxy và năng lượng.
4. Ngáp kèm các bất thường về thị giác hoặc ngôn ngữ
Nếu ngáp đi kèm với các vấn đề về thị lực (nhìn đôi, mờ mắt đột ngột) hoặc khó khăn trong việc nói năng (nói lắp, nói khó, méo miệng), đây là dấu hiệu cho thấy các trung tâm điều khiển thị giác và ngôn ngữ trong não đang bị ảnh hưởng.
Tình trạng này là một cảnh báo lớn về đột quỵ ở các vùng não chuyên biệt. Ngoài ra, nó cũng có thể liên quan đến các khối u não đang phát triển lớn và chèn ép các dây thần kinh thị giác hoặc trung tâm ngôn ngữ. Ngáp có thể xuất hiện như một phần của phản xạ không tự chủ ngay trước hoặc trong khi các triệu chứng thần kinh này bộc lộ rõ ràng.
Chiến My
