Cứu linh kiện khỏi thùng rác
Câu chuyện được đăng trên Reddit bởi người dùng có tên cyberchief. Theo đó, cha của người này là nhân viên tại một công ty vừa thực hiện nâng cấp máy chủ vào năm 2024. Sau khi hệ thống mới được lắp đặt, toàn bộ 72 thanh RAM DDR4-2666 ECC RDIMM dung lượng 32GB của HPE từ các máy chủ cũ bị đưa vào danh sách xử lý như rác thải điện tử. Người cha đã kịp giữ lại số linh kiện này và tặng cho con.

Thời điểm năm 2024, mỗi thanh RAM loại này có giá khoảng 35 USD (khoảng 924.000đ), và còn giảm xuống mức thấp nhất khoảng 29 USD (khoảng 765.000đ) vào giữa năm 2025. Ở mức giá đó, toàn bộ lô 72 thanh chỉ trị giá vài triệu đồng - không quá đáng kể với một doanh nghiệp.
Giá trị tăng vọt vì cơn sốt AI
Điều khiến câu chuyện này gây xôn xao là sự thay đổi về giá trị của lô RAM trong thời gian ngắn. Hiện tại, một thanh RAM tương đương từ SK Hynix đang được rao bán ở mức gần 288 USD (khoảng 7,6 triệu đồng) mỗi thanh. Tính ra, 72 thanh có tổng giá trị hơn 20.000 USD - tương đương hơn 528 triệu đồng.
Mức tăng này phản ánh tình trạng chung của thị trường RAM toàn cầu. Nhu cầu chip nhớ phục vụ hạ tầng AI tăng đột biến đã kéo giá RAM lên cao ở hầu hết phân khúc. Trong bối cảnh đó, việc một lô linh kiện còn nguyên giá trị bị đưa đi tiêu hủy tất nhiên trở thành chủ đề được bàn tán nhiều.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến trong cộng đồng cũng chỉ ra rằng đây không phải chuyện hiếm gặp. Với các tập đoàn lớn, thiết bị sau khi đã khấu hao hết thì giá trị trên sổ sách bằng 0, và bộ phận IT thường không có động lực để tổ chức rao bán lại từng linh kiện nhỏ lẻ. Chi phí nhân công để phân loại, đăng bán, xử lý thủ tục thậm chí còn cao hơn số tiền thu về, nên thanh lý hoặc bỏ đi vẫn là lựa chọn phổ biến nhất.
Không dùng được cho PC thông thường
Dù sở hữu lô RAM trị giá hơn nửa tỷ đồng, người nhận cũng không thể tận dụng chúng cho máy tính cá nhân. RAM loại ECC RDIMM là bộ nhớ đăng ký (registered memory), được thiết kế riêng cho máy chủ và các workstation cao cấp, yêu cầu mainboard chuyên dụng cùng CPU dòng Intel Xeon hoặc AMD EPYC. Các mainboard tiêu dùng thông thường không hỗ trợ loại RAM này.

Vì vậy, lựa chọn khả thi nhất với chủ nhân lô RAM hiện tại là rao bán lại trên thị trường linh kiện cũ. Dù khó có thể bán được đúng giá niêm yết mới, số tiền thu về vẫn có thể lên đến mức đáng kể trong thời điểm giá RAM đang ở vùng cao.
Phạm Hoàng
