Ăn nhiều thực phẩm mặn, hun khói và chế biến sẵn
Thạc sĩ, bác sĩ Dương Thị Phượng, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đại học Y Dược - cơ sở Linh Đàm cho biết, ăn uống không khoa học được cho là có liên quan tới ung thư dạ dày. Những người thường xuyên ăn thực phẩm nhiều muối như: cá muối, thịt muối, đồ hộp, thực phẩm hun khói hoặc đồ chế biến sẵn có nguy cơ mắc ung thư dạ dày cao hơn bình thường.
Các loại thịt chế biến như xúc xích, thịt xông khói, giăm bông hay thịt nguội thường được xử lý bằng muối, nitrit hoặc hun khói để bảo quản. Trong quá trình này có thể hình thành các hợp chất N-nitroso và hydrocarbon thơm đa vòng –những chất được cho là có khả năng gây ung thư.
Không chỉ vậy, việc tiêu thụ quá nhiều thịt đỏ cũng làm tăng nguy cơ ung thư đường tiêu hóa, đặc biệt là ung thư đại trực tràng. Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) cho biết ăn khoảng 100 gram thịt đỏ mỗi ngày có thể làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng khoảng 17-18%, bác sĩ Phượng thông tin.
Ăn đồ cháy khét, chiên rán nhiều dầu mỡ
Theo bác sĩ Phượng, cách chế biến thực phẩm cũng ảnh hưởng lớn tới sức khỏe dạ dày. Việc nướng cháy, chiên rán ở nhiệt độ cao dễ tạo ra amin dị vòng và hydrocarbon thơm đa vòng – các chất có khả năng làm biến đổi ADN trong nghiên cứu thực nghiệm.
Vì vậy, người dân nên hạn chế ăn phần thực phẩm cháy khét, ưu tiên các phương pháp chế biến nhẹ nhàng hơn như luộc, hấp hoặc hầm.
Rượu bia và béo phì cũng là yếu tố nguy hiểm
Theo bác sĩ Phượng, rượu bia là tác nhân gây tổn thương trực tiếp niêm mạc dạ dày. Khi sử dụng lượng lớn trong thời gian dài, cồn có thể gây viêm loét mạn tính, từ đó làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày và thực quản.
Bên cạnh đó, thừa cân, béo phì cũng liên quan tới nguy cơ ung thư dạ dày vùng tâm vị. Duy trì cân nặng hợp lý không chỉ giúp bảo vệ dạ dày mà còn giảm nguy cơ nhiều bệnh mạn tính khác.
Ăn quá nhanh, ăn khuya cũng gây hại
Bác sĩ Dương Thị Phượng cho biêt căng thẳng kéo dài, ăn quá nhanh, vừa ăn vừa làm việc hoặc nằm ngay sau ăn không phải là nguyên nhân trực tiếp gây ung thư dạ dày, nhưng có thể khiến các triệu chứng tiêu hóa trở nên nghiêm trọng hơn.
Ăn nhanh, nhai không kỹ khiến quá trình tiết men tiêu hóa giảm hiệu quả, làm cơ thể hấp thu dinh dưỡng kém. Trong khi đó, ăn tối muộn hoặc ăn xong đi ngủ ngay dễ gây trào ngược, đầy bụng và ảnh hưởng chất lượng giấc ngủ.
Thông thường, dạ dày cần khoảng 4-6 giờ để tiêu hóa thức ăn. Vì vậy, việc ăn khuya thường xuyên sẽ khiến hệ tiêu hóa phải hoạt động quá tải.
Nguyên tắc ăn uống giúp bảo vệ dạ dày
Để giảm nguy cơ mắc bệnh dạ dày và ung thư, bác sĩ Phượng khuyến cáo cần duy trì chế độ ăn khoa học và lối sống lành mạnh.
Trong đó, nguyên tắc quan trọng là ăn đúng giờ, đủ bữa và không bỏ bữa sáng. Việc duy trì các bữa ăn đều đặn giúp hạn chế tình trạng quá đói rồi ăn bù quá mức.
Người dân nên hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhiều dầu mỡ, thực phẩm quá mặn hoặc hun khói. Đồng thời tránh thói quen vừa ăn vừa làm, ăn quá nhanh hoặc thiếu tập trung khi ăn.
Việc ăn chậm, nhai kỹ không chỉ hỗ trợ tiêu hóa mà còn giúp tạo cảm giác no lâu, hạn chế ăn quá nhiều.
Đối với người mắc bệnh dạ dày như viêm loét, bác sĩ khuyến cáo không nên để quá đói hoặc ăn quá no, hạn chế rượu bia, thuốc lá và các món quá cay, quá chua nếu làm nặng triệu chứng. Người bệnh nên chia nhỏ bữa ăn trong ngày và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ.
Ngoài ra, cần tăng cường rau xanh, trái cây tươi, cá, các loại đậu, hạt và ngũ cốc nguyên hạt để duy trì hệ tiêu hóa khỏe mạnh.
Ngọc Minh
