Trong những khoản chi cố định và bắt buộc hàng tháng, tiền ăn có lẽ là thứ dễ vượt ngân sách nhất, vì nhiều lý do: Có người đi siêu thị mua thực phẩm nhưng cuối cùng vẫn đặt đồ ăn nhiều hơn tự nấu, có người lại hay tụ tập cùng bạn bè,... Đương nhiên, nên chi bao nhiêu cho việc ăn uống còn phụ thuộc vào số lượng thành viên cũng như nhu cầu của từng gia đình.
Mới đây trong một cộng đồng chia sẻ kinh nghiệm quản lý tài chính, một cô vợ ở TP.HCM cũng thắc mắc điều tương tự. Cô cho biết gia đình hiện có 3 người, hàng tháng riêng khoản ăn uống thường tốn 10-12 triệu.
Trong phần bình luận của bài đăng, nhiều người cũng chia sẻ các mức ngân sách khác nhau nhưng đa số đều đồng tình: Chi tiêu cho ăn uống còn tùy thuộc vào nơi sinh sống cũng như nhu cầu từng nhà. Cùng là 1 gia đình 3 người nhưng ở quê, ít ăn hàng, ít đặt đồ ăn,... sẽ có mức ngân sách khác với gia đình 3 người ở thành phố.
“Ít hay nhiều cũng khó nói mom ạ. 2 người lớn, 1 trẻ con với 3 người lớn thì cũng đã khác rồi, chưa kể ở thành phố thì mọi thứ thường đắt hơn. Nhà mình ở Bình Dương cũ (giờ cũng là TP.HCM rồi), có 3 người lớn và 2 trẻ con, 1 tháng tốn tầm 15 triệu tiền thực phẩm, ăn uống, chưa kể chi phí khác. Cân đối tiền ăn thì nên so với mức thu nhập thôi” - Một người chia sẻ.
“Nhà mình ở quê, riêng tiền mua đồ ăn cho 2 bữa trưa - tối đã tốn tầm 12 triệu/tháng rồi. Ăn sáng thì mọi người tự túc ăn ngoài, không tính trong 12 triệu này. Nhà mình có 5 người lớn, 3 trẻ con, trung bình mỗi bữa tự nấu cũng tốn 200 nghìn, rẻ nhất cũng 150 nghìn vì đông người ý” - Một người kể.
“Ở TP.HCM mà ăn uống tầm 10-12 triệu/tháng với nhà 3 người thì mình thấy ổn rồi. Muốn tiết kiệm thêm thì hạn chế ăn ngoài thôi. Nhà mình cũng ở TP.HCM, có 2 vợ chồng với 2 bé đi học rồi, không tính ăn sáng thì tiền ăn trưa với ăn tối, gạo, gia vị cũng tầm 12 triệu/tháng” - Một người bình luận.
“Nhà mình ở tỉnh, thu nhập 2 vợ chồng không cố định hàng tháng nên tiền ăn cũng không cố định, mình cứ quy ra tầm 30% thu nhập cho việc ăn uống, tháng nào lương cao thưởng nhiều thì ăn sang hơn, còn không thì cứ trứng thịt bình thường thôi. Tốn thì do ăn ngoài chứ nếu tự nấu nhiều thì ở chỗ mình thấy thực phẩm cũng không quá đắt” - Một người kể.
Làm sao để ổn định ngân sách cho việc ăn uống?
1. Đặt ngân sách cố định cho việc ăn ngoài
Ăn uống bên ngoài, từ những buổi ăn trưa cùng đồng nghiệp, hẹn hò bạn bè đến những lần gọi đồ ăn vì ngại nấu nướng, thường là khoản chi dễ phát sinh ngoài dự kiến. Vì vậy, thay vì hạn chế hoàn toàn nhu cầu này, bạn có thể đặt một ngân sách cố định dành riêng cho việc ăn ngoài mỗi tháng.
Chẳng hạn bạn có thể dành 1-1,5 triệu đồng/tháng cho việc ăn ngoài, tương đương khoảng 250.000-375.000 đồng/tuần. Khi đã xác định được giới hạn, hãy chủ động cân nhắc số lần đi ăn, mức giá mỗi bữa.
Nếu đã sử dụng hết ngân sách trong tháng, hãy ưu tiên ăn tại nhà thay vì lấy tiền từ khoản tiết kiệm hoặc các chi phí thiết yếu khác để bù vào. Cách làm này vừa giúp bạn duy trì niềm vui ăn uống, giao lưu mà không khiến chi tiêu vượt khỏi khả năng tài chính.
2. Lên thực đơn và danh sách thực phẩm trước khi đi mua sắm
Một trong những nguyên nhân khiến tiền ăn uống dễ vượt dự tính là mua thực phẩm không có kế hoạch: Thấy món gì ngon thì mua, mua nhiều hơn nhu cầu hoặc tích trữ những thứ cuối cùng không sử dụng đến.
Để hạn chế tình trạng này, bạn có thể dành khoảng 15-20 phút cuối tuần để lên thực đơn cho các ngày tiếp theo, sau đó kiểm tra tủ lạnh và ghi ra những nguyên liệu thực sự cần mua. Chẳng hạn, một loại rau có thể dùng cho hai bữa, thịt mua một lần có thể chia thành nhiều phần để bảo quản và chế biến dần. Cách làm này vừa giúp bạn tiết kiệm thời gian đi chợ, vừa hạn chế thực phẩm hư hỏng, lãng phí. Khi mua sắm, nên ưu tiên danh sách đã chuẩn bị thay vì tùy hứng chọn thêm những món chưa thực sự cần thiết.
Ngọc Linh