Lòng già lợn là món ăn quen thuộc, được nhiều người Việt yêu thích, thường xuất hiện trong các món luộc, xào, kho hoặc nướng. Tuy nhiên, loại nội tạng này lại chứa lượng chất béo, cholesterol và purin khá cao. Nếu ăn thường xuyên, không kiểm soát số lượng, lòng già lợn có thể gây ra những nguy cơ đối với sức khỏe.
Tờ The Paper (Trung Quốc) thông tin, lòng già là phần ruột già thuộc hệ tiêu hóa của lợn. So với các loại nội tạng như gan, tim lợn, vốn cung cấp nhiều protein chất lượng cao, sắt heme và một số vitamin, giá trị dinh dưỡng của lòng già không thực sự nổi bật.
Lòng già lợn chứa lượng chất béo cao gấp 2,4 lần thịt nạc
Theo dữ liệu từ Bảng thành phần thực phẩm Trung Quốc, trong 100g lòng già lợn có tới 18,7g chất béo, tương đương gần 20% trọng lượng thực phẩm.
Trong khi đó, 100g thịt lợn nạc chỉ chứa 7,8g chất béo. Như vậy, lượng chất béo trong lòng già cao gấp khoảng 2,4 lần thịt nạc.
Đáng chú ý, trong số các loại nội tạng lợn thường được sử dụng, lòng già có hàm lượng chất béo cao nhất, vượt xa gan lợn, tim lợn, dạ dày lợn và thận lợn (cật).
Không chỉ giàu chất béo, lòng già còn chứa lượng cholesterol tương đối cao, ở mức 137mg/100g. Con số này cao hơn thịt lợn nạc (64mg/100g), thậm chí vượt cả thịt mỡ lợn (109mg/100g).
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, chất béo trong lòng già chủ yếu là chất béo bão hòa. Việc thường xuyên tiêu thụ loại thực phẩm này với số lượng lớn có thể làm tăng nguy cơ rối loạn mỡ máu và các bệnh tim mạch.
Bên cạnh đó, lòng già lợn còn thuộc nhóm thực phẩm có hàm lượng purin cao. Cụ thể, trong 100g lòng già có khoảng 296mg purin, vượt ngưỡng 150mg/100g dùng để phân loại thực phẩm giàu purin. Hàm lượng này thậm chí cao hơn gan lợn (275mg/100g), phổi lợn (272mg/100g), dạ dày lợn (252mg/100g) và thận lợn (239mg/100g).
So với một số loại hải sản, lượng purin trong lòng già cũng cao hơn đáng kể. Chẳng hạn, 100g tôm càng chứa khoảng 174mg purin, tôm tươi chứa 101,5mg và cá vược chứa 165mg.
Vì vậy, người có axit uric máu cao hoặc mắc bệnh gout cần đặc biệt thận trọng khi ăn lòng già, nhất là khi kết hợp với bia và các món hải sản giàu purin.
Ngoài vấn đề dinh dưỡng, lòng già còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm nếu không được sơ chế đúng cách. Do là bộ phận chứa chất thải trong hệ tiêu hóa, đồng thời có nhiều nếp gấp và mô mỡ, lòng già dễ lưu lại chất bẩn, vi khuẩn gây bệnh và trứng ký sinh trùng. Việc làm sạch không kỹ hoặc ăn khi chưa chín hoàn toàn có thể làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh.
4 lưu ý khi ăn lòng già lợn
1. Ăn ít, không ăn thường xuyên
Hướng dẫn chế độ ăn uống cho người dân Trung Quốc (2022) khuyến nghị tần suất ăn nội tạng nói chung khoảng 2-3 lần mỗi tháng.
Riêng với lòng già, do chứa nhiều chất béo, cholesterol và purin nhưng giá trị dinh dưỡng không nổi bật, các chuyên gia khuyến nghị nên hạn chế hơn, khoảng 2-3 tuần ăn một lần, mỗi lần không quá 50g.
2. Sơ chế kỹ và nấu chín hoàn toàn
Trước khi chế biến, cần rửa sạch lòng già để loại bỏ chất nhầy, cặn bẩn và mùi khó chịu. Có thể sử dụng nước ấm khoảng 30 độ C để rửa lòng, sau đó dùng muối hoặc bột mì chà xát nhiều lần.
Một bước quan trọng là lộn mặt trong của lòng già, loại bỏ lớp mỡ trắng dày bám bên trong. Việc này không chỉ giúp giảm lượng chất béo mà còn hạn chế mùi khó chịu.
Sau khi làm sạch, có thể chần lòng trong nước sôi khoảng 2-3 phút cùng hành, gừng và rượu nấu ăn để khử mùi. Công đoạn chần còn giúp làm giảm một phần hàm lượng purin.
Tuy nhiên, chần sơ không đồng nghĩa với việc lòng đã chín. Dù chế biến bằng cách xào, luộc, hầm hay nướng, cần bảo đảm lòng già được nấu chín hoàn toàn trước khi ăn.
3. Hạn chế dầu mỡ và muối khi chế biến
Bản thân lòng già đã chứa tới 18,7g chất béo trong mỗi 100g thực phẩm. Vì vậy, các cách chế biến sử dụng nhiều dầu như chiên, xào ngập dầu hoặc nướng với nhiều gia vị béo có thể khiến món ăn càng chứa nhiều chất béo.
Khi xào lòng già, có thể giảm lượng dầu ăn vì mỡ từ lòng sẽ tiết ra trong quá trình chế biến.
Các chuyên gia khuyến khích ưu tiên những món ít dầu, ít muối như lòng già hầm, luộc hoặc trộn cùng rau củ sau khi đã nấu chín.
4. Kết hợp rau xanh và thực phẩm giàu chất xơ
Khi ăn lòng già, nên kết hợp với rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt để bổ sung chất xơ cho bữa ăn. Việc ưu tiên ăn rau củ và ngũ cốc thô trước còn giúp tạo cảm giác no, từ đó hỗ trợ kiểm soát lượng lòng già tiêu thụ trong bữa ăn.
Đặc biệt, người mắc rối loạn mỡ máu, tăng axit uric hoặc bệnh gout cần hạn chế loại thực phẩm này do những nguy cơ liên quan đến hàm lượng chất béo, cholesterol và purin cao.
Lam Chi
Nguồn: The Paper
