Gần đây, một bức ảnh trên mạng xã hội Trung Quốc khiến nhiều người không khỏi chạnh lòng.
Một em bé mới 16 tháng tuổi, trong ngày thứ hai đi nhà trẻ, ngồi trên chiếc ghế nhỏ màu đỏ. Thân hình bé xíu, trán tựa xuống mặt bàn lạnh, một bàn tay nhỏ áp chặt lên mặt. Có lẽ em đang nhớ mẹ. Bên cạnh là bình sữa còn một nửa. Chiếc cốc in hình hoạt hình của những đứa trẻ khác lặng lẽ đặt ở đó.
Một cư dân mạng viết: “Có lẽ những đứa trẻ khác đều lớn hơn em phải không? Các bạn đã dùng cốc uống nước, còn em vẫn dùng bình sữa, càng khiến người ta cảm nhận rõ sự bé nhỏ của em. Có phải vì em quá nhỏ nên những bạn lớn hơn không chơi cùng? Đây chỉ là suy đoán của tôi thôi. Thương em quá!”.
Trong phòng sinh hoạt sáng sủa, bóng lưng của đứa trẻ lại gợi lên nỗi cô đơn dường như vượt quá sức chịu đựng của một em bé ở độ tuổi ấy.
Dòng chú thích ngắn ngủi đi kèm bức ảnh: “Bố mẹ nhìn thấy chắc đau lòng lắm”.
Phần bình luận nhanh chóng ngập tràn sự đồng cảm.
Có người nghẹn ngào: “Con còn chưa cai sữa đã phải một mình đối mặt với môi trường xa lạ. Làm mẹ, ai nhìn thấy mà chẳng khóc”; Người khác lại nói thẳng: “Nếu trong nhà có người đáng tin cậy để phụ giúp chăm con, ai nỡ lòng gửi đứa trẻ nhỏ như vậy đi nhà trẻ?”.
Một bức ảnh đã chạm đến nỗi day dứt và bất lực mà nhiều gia đình có con nhỏ đang giấu kín trong lòng.
Đừng trách móc khi không ở trong hoàn cảnh của họ
Chúng ta thường nói về nỗi lo âu khi trẻ phải xa cha mẹ, nhưng đôi khi lại quên rằng điều khiến người lớn mệt mỏi nhất không chỉ là con khóc bao lâu, mà còn là những giằng xé trong lòng họ.
Có bao nhiêu cha mẹ đưa con đến lớp rồi vẫn quanh quẩn dưới sân trường nửa tiếng mới dám rời đi? Một đoạn video sinh hoạt dài mười giây do cô giáo gửi đến cũng đủ khiến họ xem đi xem lại hàng chục lần, chăm chú quan sát từng nét mặt, cử chỉ, chỉ sợ con chịu ấm ức mà chưa biết cách nói ra.
Con khóc trong lớp, cha mẹ cũng khóc ở ngoài. Nỗi bất an của trẻ có thể chỉ kéo dài một thời gian, nhưng sự lo lắng của cha mẹ lại theo họ suốt cả ngày.
Vẫn có người đứng từ góc độ của mình rồi nhẹ nhàng buông lời phán xét: “Trẻ dưới ba tuổi không thể xa mẹ. Gửi con đi nhà trẻ khi còn nhỏ như vậy là vô trách nhiệm”. Nhưng một lời phán xét tưởng chừng đơn giản không thể gánh thay sức nặng thực tế của cả một gia đình.
Có gia đình ông bà đã lớn tuổi, không còn đủ sức chăm cháu. Cố gắng gồng gánh có khi khiến sức khỏe của cả hai thế hệ đều suy kiệt. Có những cặp vợ chồng đều phải đi làm, nếu nghỉ việc để chăm con, họ có thể không còn khả năng trả tiền vay mua nhà, cuộc sống cũng buộc phải thắt chặt hơn nhiều.
Cũng có những người mẹ bị cuốn vào vô số công việc vụn vặt khi chăm con toàn thời gian, tinh thần đã ở bên bờ kiệt sức. Nếu tiếp tục chịu đựng, có khi họ còn chẳng đủ sức để yêu thương và chăm sóc con một cách bình tĩnh.
Quyết định gửi con 16 tháng tuổi đến nhà trẻ chưa chắc xuất phát từ sự nhẫn tâm. Đó có thể là lựa chọn ít bất lợi nhất mà một gia đình đã cân nhắc đi cân nhắc lại giữa vô vàn lo toan cơm áo.
Thực ra, ai cũng hiểu rằng rồi sẽ đến ngày đứa trẻ bước ra khỏi thế giới nhỏ bé của gia đình. Chỉ là chúng ta thường hình dung thời điểm ấy là khi con được ba tuổi, đã có thể nói rõ nhu cầu của mình, hiểu những lời giải thích đơn giản và biết vẫy tay chào tạm biệt cha mẹ.
Nhưng cuộc sống không phải lúc nào cũng đợi chúng ta sẵn sàng. Nó buộc cha mẹ phải buông tay sớm hơn dự định, phải nhìn đứa trẻ còn chưa biết nói rõ câu “Con nhớ mẹ” tự mình đối diện với sự xa lạ và bất an bằng cách vùi mặt, im lặng hoặc khóc lóc.
Điều khiến chúng ta xót xa không hẳn là việc gửi con đến nhà trẻ mà là đứa trẻ còn quá nhỏ đã phải học cách thích nghi với những quy tắc và hòa nhập vào tập thể; là khi cảm thấy tủi thân, con không thể lập tức chạy vào vòng tay bố mẹ; là người lớn biết con đang buồn nhưng chỉ có thể nhìn qua màn hình, đau lòng mà không thể ôm con vào lòng.
Dĩ nhiên, gửi trẻ từ khi còn nhỏ không phải điều gì đáng sợ. Những giáo viên có chuyên môn, lịch sinh hoạt đều đặn và sự đồng hành của các bạn cùng trang lứa cũng có thể mang đến cho trẻ những trải nghiệm phát triển tích cực.
Nhiều bà mẹ chia sẻ rằng sau khi đi nhà trẻ, con có nếp sinh hoạt ổn định hơn, ăn uống ngon miệng hơn và dần học được cách tự chơi. Thế nhưng, cảm giác day dứt và thương con của cha mẹ vẫn là điều có thật. Cảm xúc ấy không nhất thiết xuất phát từ việc nhà trẻ tốt hay không tốt, mà đơn giản bởi đứa trẻ luôn là người được họ đặt trong tim.
Hành trình nuôi dạy con chưa bao giờ có một đáp án chung cho tất cả, càng hiếm khi có lựa chọn hoàn hảo.
Có người dành trọn thời gian và sức lực để ở bên con. Có người cân nhắc nhiều lần rồi quyết định gửi con đi nhà trẻ từ sớm. Cách lựa chọn khác nhau, nhưng phía sau cả hai vẫn có thể là tình yêu dành cho con.
Bóng dáng nhỏ bé đang vùi mặt trong bức ảnh rồi sẽ có ngày vui vẻ chạy vào lớp, nắm tay bạn chơi đùa, tự hào giơ món đồ thủ công lên và gọi bố mẹ đến xem. Còn những người làm cha mẹ, cuối cùng cũng phải học cách buông tay dù lòng vẫn thương con, học cách dõi theo dù không thể ở bên con mọi lúc.
Bởi hành trình làm cha mẹ có lẽ là như vậy: con từng bước lớn lên, còn cha mẹ từng bước học cách an lòng. Con không cần phải thích nghi thật nhanh. Chúng ta cứ từ từ thôi.
Hiểu Đan (Theo QQ)