“Con là sinh viên, do làm lỡ, con sinh bé ra mà không thể nuôi được cháu…”
Những dòng chữ nguệch ngoạc trên tờ giấy để lại cạnh một bé gái sơ sinh ở xã Bình Minh (Ninh Bình) khiến nhiều người không khỏi chạnh lòng. Đứa trẻ nặng chỉ khoảng 2,4kg, được phát hiện cùng lời nhắn của người mẹ trẻ xin ai đó cưu mang con mình vì "không đủ điều kiện nuôi". Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, chính quyền địa phương đã đưa em bé đi kiểm tra sức khỏe và chăm sóc tại trạm y tế. Đứa trẻ hiện an toàn. Nhưng phía sau câu chuyện ấy là biết bao cảm xúc lẫn lộn.
Người thương đứa bé vừa chào đời đã phải rời vòng tay mẹ. Người xót cô gái trẻ có lẽ đã trải qua những tháng ngày mang thai trong sợ hãi, giấu giếm và cô độc. Cũng có người trách móc, đặt câu hỏi về trách nhiệm. Nhưng trên hết, bức thư chỉ ra một sự thật: Đằng sau một bức thư ngắn ngủi là hình ảnh của rất nhiều người trẻ đang bước vào đời nhưng chưa được trang bị đầy đủ kỹ năng để tự bảo vệ bản thân.
Nhiều bậc cha mẹ Việt vẫn rất ngại nói với con về giới tính, tình yêu hay quan hệ nam nữ. Có nhà xem đó là điều nhạy cảm, có nhà nghĩ lớn lên tự biết”. Nhưng thực tế, khi cha mẹ né tránh, con trẻ thường tự tìm hiểu qua mạng xã hội, bạn bè hoặc những nguồn thông tin thiếu kiểm chứng.
Điều đáng nói là nhiều đứa trẻ ngày nay trưởng thành sớm về mặt tiếp xúc thông tin, nhưng lại non nớt về khả năng chịu trách nhiệm và bảo vệ chính mình.
Có những cô gái bước vào một mối quan hệ chỉ bằng cảm xúc, chưa hiểu hết hậu quả của việc mang thai ngoài ý muốn. Có em vì quá sợ hãi phản ứng của gia đình nên chọn giấu kín mọi chuyện đến phút cuối. Và cũng có những chàng trai biến mất hoàn toàn sau khi biết bạn gái mang thai, để lại tất cả áp lực cho người còn lại.
Cuối cùng, người phải đối diện với đau đớn thể xác, sự hoảng loạn tinh thần và những lựa chọn nghiệt ngã thường vẫn là cô gái trẻ.
Dạy con học giỏi là cần thiết, nhưng dạy con hiểu về giới hạn cá nhân, về tình dục an toàn, về quyền được nói “không”, về trách nhiệm trong tình yêu… cũng quan trọng không kém. Nhiều cha mẹ rất chú ý điểm số, trường lớp, kỹ năng mềm, nhưng lại quên mất rằng con cũng cần được học cách bảo vệ cơ thể và tương lai của chính mình. Bởi thực tế, rất nhiều người trẻ có thể biết rất nhiều kiến thức trên mạng nhưng lại thiếu hiểu biết đầy đủ về tình dục an toàn, trách nhiệm trong một mối quan hệ và những hậu quả có thể xảy ra sau một phút bồng bột.
Một đứa trẻ cần được biết rằng, nếu đã bước vào một mối quan hệ thân mật, việc sử dụng biện pháp an toàn là trách nhiệm tối thiểu, không chỉ để tránh mang thai ngoài ý muốn mà còn để phòng tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Đó không phải điều xấu hổ mà là kiến thức sống rất cần thiết.
Đặc biệt với con gái, sự thiếu chuẩn bị thường khiến các em là người chịu tổn thương nhiều nhất. Người mang thai là phụ nữ. Người đối diện với áp lực thể chất, tâm lý, định kiến xã hội hay nguy cơ phải từ bỏ việc học nhiều khi cũng vẫn là phụ nữ.
Có những cô gái chỉ mới mười tám, đôi mươi đã phải một mình đi qua giai đoạn mang thai trong hoảng loạn vì không dám nói với ai. Cũng có người vì quá sợ hãi mà chọn những cách giải quyết cực đoan, để rồi mang theo vết thương tâm lý rất lâu về sau.
Ngoài kiến thức, con trẻ cũng cần được dạy rằng: nếu chẳng may gặp biến cố, điều đầu tiên phải làm là tìm người đáng tin cậy để cầu cứu, thay vì âm thầm chịu đựng một mình. Một gia đình mà con dám nói thật, dám xin giúp đỡ khi mắc sai lầm sẽ luôn là lớp bảo vệ quan trọng nhất cho đứa trẻ trước những quyết định tuyệt vọng.
