Đây là thông tin đáng chú ý được các chuyên gia y tế nhấn mạnh tại Hội nghị Nội tiết ASEAN lần thứ 23 (AFES 2025), vừa diễn ra tại Đà Nẵng, trong bối cảnh gánh nặng bệnh không lây nhiễm và bệnh truyền nhiễm đang có xu hướng “chồng lấn” ở người lớn tuổi.
Gánh nặng kép ở người đái tháo đường: bệnh nền và nhiễm trùng
AFES 2025 với chủ đề “Bệnh Nội tiết, Đái tháo đường, Rối loạn chuyển hóa và Công nghệ số” quy tụ hơn 500 đại biểu quốc tế và khoảng 1.200 chuyên gia trong nước. Trong các phiên thảo luận chuyên sâu, đại diện giới chuyên môn và GSK Việt Nam cùng Hội Nội tiết – Đái tháo đường Việt Nam tập trung phân tích nguy cơ ngày càng rõ nét của các bệnh truyền nhiễm ở nhóm bệnh nhân có bệnh nền mạn tính, đặc biệt là đái tháo đường.
Theo các chuyên gia, RSV là virus đường hô hấp có tính lây lan cao, thường bùng phát theo mùa, dễ lây qua giọt bắn khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc với dịch tiết đường hô hấp. Một người nhiễm RSV trung bình có thể lây cho khoảng ba người khác, đặc biệt dễ lây trong môi trường gia đình. Ở người trưởng thành khỏe mạnh, RSV có thể chỉ gây triệu chứng nhẹ giống cảm lạnh. Tuy nhiên, với người mắc đái tháo đường, virus này có thể tiến triển nhanh, dẫn đến suy hô hấp cấp, biến chứng tim mạch, nhập viện kéo dài, thậm chí tử vong.
7 triệu người Việt mắc đái tháo đường trước nguy cơ RSV
Việt Nam hiện có khoảng 7 triệu người đang sống chung với đái tháo đường, trong đó hơn 55% đã xuất hiện biến chứng như tim mạch, thận, thần kinh. Nghiên cứu cho thấy, nhóm bệnh nhân này có nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng, bao gồm RSV, cao hơn rõ rệt so với người không có bệnh nền.
PGS.TS.BS. Hồ Thị Kim Thanh, Phó Hiệu trưởng Đại học Y Hà Nội, cảnh báo: người trưởng thành mắc đái tháo đường không chỉ dễ nhiễm RSV hơn mà còn có nguy cơ nhập viện cao gấp nhiều lần. Đáng lo ngại, hiện nay việc điều trị RSV chủ yếu vẫn là điều trị hỗ trợ, chưa có thuốc đặc hiệu, khiến phòng bệnh trở thành chiến lược then chốt.
Trước thực tế đó, các chuyên gia nhấn mạnh vai trò của tiêm chủng trong chăm sóc toàn diện cho người bệnh đái tháo đường. Theo GS.TS.BS. Trần Hữu Dàng, Chủ tịch Hội Nội tiết – Đái tháo đường Việt Nam, khuyến cáo của Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA, 2025) cho thấy người mắc đái tháo đường nên được tiêm đầy đủ các vắc xin thiết yếu theo độ tuổi, bao gồm cúm, phế cầu, COVID-19, viêm gan B và RSV.
Thực tế, hơn 80% bệnh nhân đái tháo đường cho biết sẵn sàng tiêm vắc xin cúm khi có khuyến nghị trực tiếp từ bác sĩ điều trị. Con số này phản ánh vai trò then chốt của nhân viên y tế trong việc tư vấn, giúp người bệnh hiểu rõ nguy cơ và chủ động phòng ngừa.
GS.TS.BS. Tony Cunningham, Viện Truyền nhiễm Sydney – Đại học Sydney, cho rằng những tiến bộ trong công nghệ vắc xin hiện nay đã giúp tăng cường đáp ứng miễn dịch ở người lớn tuổi. Tuy nhiên, hiệu quả phòng bệnh chỉ đạt được khi người bệnh được đồng hành, tư vấn đầy đủ để đưa ra quyết định tiêm chủng phù hợp, lâu dài.
Trong bối cảnh dân số già hóa nhanh và tỷ lệ đái tháo đường gia tăng, việc đưa tiêm chủng vào chiến lược chăm sóc toàn diện không chỉ giúp bảo vệ người bệnh, mà còn góp phần giảm áp lực cho hệ thống y tế và xã hội trong tương lai.
Trang Đào
