Hơn 10 vết chó cắn, gãy hở xương cẳng tay
BSCKII Vũ Giang An, Khoa Ngoại Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, trường hợp thứ nhất là một bệnh nhân nữ 73 tuổi, ở Hà Nội, được chuyển đến bệnh viện sau khi bị chính chó nhà cắn.
Theo gia đình, nhà bệnh nhân có nuôi 2 con chó với cân nặng khoảng 20kg/con và vừa mới sinh con. Trong lúc người bệnh dọn dẹp và tác động vào khu vực chó con, chó mẹ bất ngờ tấn công.
Qua thăm khám, các bác sĩ ghi nhận hơn 10 vết thương do chó cắn ở nhiều vị trí trên cơ thể. Riêng vùng cánh tay, cẳng tay và bàn tay trái có khoảng 7 vết thương. Người bệnh còn có các vết thương lớn ở vùng mông phải và gối phải. Đáng chú ý, một vết cắn ở cẳng tay gây tổn thương sâu, gãy hở xương quay.
“Đây là trường hợp nặng. Người bệnh không chỉ có nhiều vết thương phần mềm mà tổn thương còn sâu đến mức gây gãy xương hở. Với những trường hợp như vậy, cần đánh giá như một chấn thương thực sự, từ tình trạng mất máu, nguy cơ sốc đến tổn thương mạch máu, xương và phần mềm”, BSCKII Vũ Giang An cho biết.
Người bệnh được xử trí tiêm dự phòng bệnh dại, đồng thời điều trị kháng sinh và chăm sóc các vết thương. Do các vết thương bị nhiễm bẩn và có nguy cơ nhiễm trùng, các bác sĩ không đóng kín ngay toàn bộ mà tiếp tục theo dõi, thay băng và kiểm soát tình trạng viêm nhiễm.
Liệt 6 năm, bị chó cắn khi đang nằm trên giường
Trường hợp thứ hai là bệnh nhân N.T.K, 76 tuổi, ở Hà Nội, đã bị liệt khoảng 6 năm và phần lớn thời gian nằm tại giường. Người bệnh bị chó tấn công ngay khi đang nằm, gần như không có khả năng tự vệ.
ThS.BS Lê Trung Thành, Khoa Phẫu thuật Tạo hình, Thẩm mỹ và Liên chuyên khoa, cho biết: lực cắn và giằng xé khiến cẳng tay trái của bệnh nhân bị lóc da trên diện rộng, toàn bộ da và lớp mỡ dưới da bị bóc khỏi tổ chức bên dưới, để lộ lớp cân cơ. Vùng lóc da kéo dài khoảng 20–25 cm, từ khuỷu xuống gần cổ tay, rộng nhất khoảng 10 cm.
Người bệnh được sơ cứu, làm sạch, cắt lọc tổ chức tổn thương và xử trí vết thương. Những ngày đầu, vùng tổn thương sưng nề, tấy đỏ. Sau khoảng một tuần, khi tình trạng sưng viêm giảm, các bác sĩ tiếp tục làm sạch và khâu thưa từng bước để thu nhỏ diện tích vết thương. Người bệnh đồng thời được tiêm dự phòng bệnh dại và điều trị chuyên khoa.
“Vết thương do động vật cắn thuộc nhóm vết thương nhiễm bẩn. Khi răng chó xuyên qua da và phần mềm, vi khuẩn có thể theo vết cắn đi sâu vào tổ chức. Với những vết cắn sâu, dập nát, lóc da hoặc tổn thương đến gân, khớp, xương, nguy cơ nhiễm trùng càng cần được lưu ý”, BS Thành cho biết.
Chó cắn không chỉ là nguy cơ bệnh dại
Theo các bác sĩ, hai trường hợp trên cho thấy vết chó cắn không nên được xem đơn thuần là một tổn thương ngoài da.
Răng chó cùng lực cắn, nghiền và giằng có thể gây tổn thương rộng hơn nhiều so với biểu hiện bên ngoài. Một vết cắn có thể đi kèm dập nát phần mềm, tổn thương gân, mạch máu, thần kinh; trường hợp nặng có thể gây lóc da diện rộng hoặc gãy xương. Bên cạnh đó, nguy cơ nhiễm trùng cũng cần đặc biệt lưu ý.
BSCKII Vũ Giang An nhấn mạnh, với những vết cắn sâu và phức tạp, xử trí ban đầu có ý nghĩa rất quan trọng. Vết thương cần được làm sạch, đánh giá mức độ tổn thương và xử trí phù hợp. Không phải mọi vết chó cắn đều cần khâu kín ngay; với vết thương nhiễm bẩn, dập nát hoặc nguy cơ nhiễm trùng cao, bác sĩ có thể lựa chọn để hở, khâu thưa hoặc trì hoãn đóng vết thương tùy từng trường hợp.
Các bác sĩ khuyến cáo, chó nuôi cần được quản lý và tiêm phòng dại đầy đủ. Đặc biệt, cần thận trọng khi tiếp cận chó mẹ đang nuôi con. Gia đình có người cao tuổi, người liệt hoặc hạn chế khả năng vận động cần kiểm soát việc tiếp xúc với vật nuôi, bởi những người này có thể khó tự bảo vệ khi bị tấn công.
Khi bị chó cắn, cần rửa kỹ vết thương dưới vòi nước sạch với xà phòng, không tự đắp lá, bôi thuốc hoặc sử dụng các chất không rõ nguồn gốc, sau đó đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt để được đánh giá tổn thương, dự phòng uốn ván và bệnh dại theo chỉ định.
Nếu vết cắn rộng hoặc sâu, chảy máu nhiều, có lóc da, biến dạng chi, đau nhiều, hạn chế hoặc mất vận động, tê bì, đầu chi nhợt hoặc lạnh, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để đánh giá sớm vì có thể kèm tổn thương mạch máu, thần kinh, gân hoặc xương.
Giả Hủ
