Ngày 1/9 đánh dấu một bước ngoặt lịch sử của Tập đoàn công nghệ Apple khi John Ternus chính thức tiếp nhận vị trí Giám đốc điều hành (CEO). Trước đây, Tim Cook đã dẫn dắt giá trị vốn hóa của Apple tăng vọt lên mức từ 4,6 đến 4,7 nghìn tỷ USD nhờ sức hút khổng lồ của dòng sản phẩm iPhone trong suốt 15 năm.
Cuộc chuyển giao quyền lực tại Apple đã được hãng công bố từ hồi tháng Tư, và đến ngày 1/9, khi quyết định chính thức có hiệu lực, hãng đã cập nhật John Ternus ở vị trí CEO trong phần giới thiệu Ban lãnh đạo trên trang chủ của mình.
Đây là cuộc chuyển giao quyền lực thứ hai tại Apple kể từ sau khi Steve Jobs rời nhiệm sở vào năm 2011. Dù rời vị trí Giám đốc điều hành, Tim Cook vẫn tiếp tục gắn bó với công ty trong vai trò Chủ tịch điều hành để hỗ trợ Ternus duy trì các mối quan hệ đối ngoại quan trọng.
John Ternus (trái) và Tim Cook. Ảnh: Reuters.
15 năm dẫn dắt Apple của Tim Cook
Trong 15 năm nắm giữ vị trí CEO của Apple, Tim Cook không chỉ vượt qua cái bóng khổng lồ Steve Jobs đã để lại, mà còn lèo lái con thuyền Apple đạt được những thành công to lớn, trở thành một đế chế dường như không thể bị đánh bại.
Dưới sự dẫn dắt của Tim Cook, Apple trở thành công ty Mỹ đầu tiên trong lịch sử cán mốc giá trị thị trường 1.000 tỷ USD vào tháng 8/2018. Đến tháng 8/2020, Apple trở thành công ty Mỹ đầu tiên đạt giá trị 2.000 tỷ USD và trở thành công ty đầu tiên trên thế giới cán mốc 3.000 tỷ USD vào tháng 1/2022.
Apple cũng liên tục phá vỡ các kỷ lục doanh thu trong từng quý và từng năm do chính công ty lập ra. Trong đó, iPhone vẫn tiếp tục là nguồn thu chính và đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với Apple. Vào tháng 1/2021, Apple cho biết iPhone đã vượt qua cột mốc 1 tỷ thiết bị được bán ra trên toàn cầu.
Dưới “triều đại” của Tim Cook, Apple không còn phụ thuộc vào mảng phần cứng như trước đây, mà mở rộng mảng dịch vụ, bao gồm kinh doanh ứng dụng, âm nhạc, nội dung trực tuyến… giúp mang lại doanh thu hàng tỷ USD.
Tim Cook chính thức từ chức CEO Apple từ ngày 1/9. Ảnh: Bloomberg
Khi Tim Cook trở thành CEO Apple vào tháng 8/2011, công ty có giá trị vốn hóa thị trường ước tính 348 tỷ USD. Đến thời điểm hiện tại, giá trị vốn hóa thị trường của Apple đạt 4,67 nghìn tỷ USD.
Sau 15 năm nắm giữ vị trí CEO, Tim Cook đã để lại một di sản vô cùng to lớn tại Apple, mà chắc hẳn người kế nhiệm ông sẽ gặp không ít khó khăn để vượt qua cái bóng do Cook để lại. Điều này cũng tương tự như Tim Cook phải đối mặt với cái bóng của Steve Jobs trước đây, nhưng ông đã biết cách vượt qua những hoài nghi để đưa Apple gặt hái được những thành công.
Thách thức lớn với tân CEO
Ông John Ternus (51 tuổi) tiếp quản Apple vào thời điểm tập đoàn công nghệ này đứng trước một trong những bước chuyển lớn nhất trong nhiều năm qua.
Thách thức quan trọng nhất với vị giám đốc điều hành (CEO) mới là cân bằng giữa việc duy trì sự ổn định và kỷ luật tài chính - những dấu ấn nổi bật dưới thời ông Tim Cook - với yêu cầu chứng minh Apple vẫn có khả năng tạo ra những sản phẩm mới đủ sức thu hút người tiêu dùng.
Áp lực này càng lớn khi Apple đang tìm cách bắt kịp làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI), lĩnh vực mà hãng từng tỏ ra do dự về mức độ đầu tư.
Trong tháng này, Apple cũng được kỳ vọng trình làng iPhone màn hình gập, thay đổi lớn nhất trong 19 năm đối với dòng sản phẩm quan trọng nhất của hãng.
"Apple sẽ phải đối mặt với câu hỏi: 'Tiếp theo là gì?'", ông Michael Gartenberg, chuyên gia công nghệ từng làm việc tại Apple, nhận định. Theo ông, nhiệm vụ của CEO mới là chứng minh một công ty trị giá hàng ngàn tỉ USD vẫn có thể đổi mới và duy trì sức hấp dẫn của thương hiệu.
Ảnh minh hoạ. Ảnh: Apple
Một thách thức khác là những biến động nhân sự đang diễn ra bên trong Apple. Trong bốn tháng qua, ông Ternus đã bắt đầu xây dựng đội ngũ lãnh đạo riêng, kết hợp các nhân sự kỳ cựu với những gương mặt mới. Gần một nửa thành viên ban điều hành đang tiến gần độ tuổi nghỉ hưu.
Apple cũng chứng kiến làn sóng nhân sự chuyển sang các đối thủ.
Theo đơn kiện sở hữu trí tuệ Apple đệ trình hồi tháng 7, hơn 400 cựu nhân viên của hãng hiện làm việc tại OpenAI - công ty mẹ của ChatGPT. OpenAI cũng đã tuyển hàng chục kỹ sư Apple cho bộ phận phần cứng.
Bài toán đáng chú ý khác với ông Ternus là xác lập vai trò của mình khi ông Tim Cook vẫn ở lại Apple với chức chủ tịch điều hành và tiếp tục tham gia một số công việc, bao gồm làm việc với các nhà hoạch định chính sách trên thế giới.
Hé lộ mức lương khủng
Tim Cook đã chính thức rời vị trí CEO Apple sau 15 năm, nhưng ông chưa rời khỏi trung tâm quyền lực của công ty. Ở vai trò mới là Chủ tịch Điều hành, Cook sẽ nhận gói đãi ngộ mục tiêu lên tới 47 triệu USD trong năm tài chính 2027.
Gói đãi ngộ này thấp hơn đáng kể so với thời ông còn điều hành Apple, nhưng không thấp hơn quá nhiều so với người kế nhiệm John Ternus. Tân CEO Apple sẽ nhận lương cơ bản 3 triệu USD mỗi năm và khoản thưởng cổ phiếu mục tiêu 55 triệu USD trong năm tài chính 2027.
Nếu tính thêm khoản cổ phiếu trị giá khoảng 2,5 triệu USD cho phần thời gian ông đảm nhiệm vị trí CEO trong năm tài chính 2026, tổng giá trị gói đãi ngộ mục tiêu của Ternus có thể lên khoảng 58 triệu USD.
Gói đãi ngộ này nằm ở mức cao trong nhóm các khoản thù lao dành cho chủ tịch điều hành của các tập đoàn lớn tại Mỹ. Năm 2024, James Gorman của Morgan Stanley nhận 27 triệu USD khi ông bàn giao vị trí CEO cho người kế nhiệm Ted Pick, người sau đó nhận gói đãi ngộ trị giá 34 triệu USD.
Tương tự, Ajay Banga, CEO của Mastercard, cũng chịu mức cắt giảm thu nhập khoảng 37%, xuống còn 17 triệu USD, khi rời vị trí CEO vào cuối năm 2020.
