Con phố với "hiệu ứng sợ bỏ lỡ" khiến du khách ùn ùn tìm đến
Một đoàn tàu rít còi, lao qua con ngõ hẹp chỉ rộng vài mét. Hai bên, du khách vội vàng kéo ghế, né sát vào tường, điện thoại giơ cao chờ khoảnh khắc để đời. Vài giây sau, tất cả lại bật cười, cụng ly và tiếp tục câu chuyện còn dang dở.
Đó không phải một trải nghiệm được dàn dựng mà là nhịp sống thường nhật tại phố đường tàu Hà Nội, nơi được nhiều tờ báo quốc tế, trong đó có BBC, ví von rằng nếu đến Việt Nam mà bỏ qua, cảm giác cũng giống như tới Paris mà không ghé thăm tháp Eiffel.
Không phải ngẫu nhiên mà một con ngõ dài chưa tới 400 m lại trở thành "tọa độ toàn cầu" trên bản đồ du lịch. Theo phân tích của các chuyên gia tâm lý du lịch, sức hút của phố đường tàu đến từ một yếu tố quen thuộc trong thời đại mạng xã hội: FOMO – hội chứng sợ bỏ lỡ.

BBC ví von rằng nếu đến Việt Nam mà bỏ qua phố đường tàu Hà Nội, cảm giác cũng giống như tới Paris mà không ghé thăm tháp Eiffel. (Ảnh: Báo Nhân Dân)
Charlotte Russell, nhà sáng lập The Travel Psychologist, cho rằng con người vốn là sinh vật xã hội. Khi thấy người khác liên tục chia sẻ những khoảnh khắc "độc nhất vô nhị", việc muốn tự mình trải nghiệm điều tương tự gần như là phản xạ tự nhiên.
Với nhiều du khách, phố đường tàu không hẳn là điểm đến "phải hiểu sâu", mà đơn giản là "phải có mặt". Một nữ sinh viên người Mỹ chia sẻ, cô biết đến nơi này qua gia đình và mạng xã hội, và quyết định ghé thăm chỉ vì tò mò: "Tôi không có lý do đặc biệt nào, chỉ thấy mọi người đều nói về nó".
Chính sự tò mò đó, kết hợp với yếu tố nguy hiểm cận kề, lại càng khiến trải nghiệm trở nên hấp dẫn hơn. Đặc biệt với du khách đến từ những quốc gia có quy định an toàn nghiêm ngặt, việc ngồi sát đường ray, chờ tàu lướt qua trong gang tấc tạo ra cảm giác "khó tin nhưng có thật".
Từ khu dân cư nghèo đến "biểu tượng du lịch bất ngờ"
Ít ai biết, trước khi trở thành "hiện tượng toàn cầu", nơi đây chỉ là một khu dân cư bình thường nằm dọc tuyến đường sắt Bắc – Nam, được người Pháp xây dựng từ đầu thế kỷ 20.
Trong nhiều thập kỷ, cuộc sống của người dân nơi đây gắn liền với tiếng tàu rung chuyển nhà cửa mỗi ngày. Những ngôi nhà nhỏ san sát, quần áo phơi trước hiên, bếp gas đặt sát đường ray, tất cả tạo nên một khung cảnh vừa chật chội, vừa rất "đời".

Với nhiều du khách, phố đường tàu không hẳn là điểm đến "phải hiểu sâu", mà đơn giản là "phải có mặt". (Ảnh: Traveloka)
Một hướng dẫn viên địa phương từng chia sẻ với BBC rằng, trước năm 2017, nơi này gần như không có quán cà phê hay dịch vụ du lịch. Mọi thứ thay đổi khi hình ảnh con phố lan truyền trên mạng xã hội, kéo theo làn sóng du khách quốc tế tìm đến.
Chỉ trong thời gian ngắn, những quán nước mọc lên hai bên đường ray, ghế nhựa xếp sát mép tàu, đèn lồng và đèn nháy được trang trí để tạo background cho du khách chụp ảnh. Một trải nghiệm mới được hình thành như ngồi uống cà phê, chờ tàu chạy qua trong khoảng cách chỉ vài chục centimet.
Giữa sức hút và những tranh cãi chưa có hồi kết
Sự nổi tiếng nhanh chóng cũng kéo theo nhiều hệ lụy. Từ năm 2019 đến nay, chính quyền địa phương đã nhiều lần yêu cầu đóng cửa khu vực vì lo ngại mất an toàn, đặc biệt sau các sự cố du khách mạo hiểm chụp ảnh sát đường ray.
Tuy nhiên, mỗi lần "siết chặt", du khách vẫn tìm cách quay lại. Những con số trên mạng xã hội cho thấy sức hút của nơi này chưa hề giảm nhiệt, với hàng trăm nghìn bài đăng gắn thẻ.

Một trải nghiệm mới được hình thành như ngồi uống cà phê, chờ tàu chạy qua trong khoảng cách chỉ vài chục centimet. (Ảnh: Tiền Phong)
Ở góc độ kinh tế, phố đường tàu mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho người dân địa phương. Nhưng ở góc độ văn hóa, nhiều chuyên gia lo ngại rằng khi một địa điểm trở thành "background sống ảo", giá trị lịch sử và đời sống thực của nó dễ bị lãng quên.
Một hướng dẫn viên nhận xét, nhiều du khách rời đi chỉ với một bức ảnh, mà không thực sự hiểu về tuyến đường sắt hơn 100 năm tuổi hay cách người dân đã thích nghi với cuộc sống đặc biệt này.
Một "biểu tượng mới" của Hà Nội nhưng có thể không tồn tại mãi
Câu hỏi đặt ra là: liệu phố đường tàu có thể giữ được sức hút lâu dài?
Thực tế cho thấy, vòng đời của những điểm đến "viral" thường không kéo dài. Khi một nơi trở nên quá đông đúc, trải nghiệm ban đầu sẽ dần mất đi, và du khách bắt đầu tìm kiếm những địa điểm mới, ít người biết hơn.
Một số đơn vị du lịch đã chủ động chuyển hướng, tìm đến những khu vực đường sắt ít nổi tiếng hơn ở ngoại ô Hà Nội, nơi vẫn giữ được nhịp sống nguyên bản.

Buổi tối là thời điểm phố cà phê đường tàu đông khách hơn. (Ảnh: Báo Tổ quốc)
Chu kỳ này có thể sẽ lặp lại: một địa điểm mới xuất hiện, lan truyền trên mạng xã hội, rồi trở thành "must-see" tiếp theo.
Tuy vậy, ở thời điểm hiện tại, phố đường tàu vẫn giữ một vị trí rất riêng không hào nhoáng như những khu phố du lịch nổi tiếng, nhưng lại mang đến cảm giác chân thực, thậm chí có phần liều lĩnh, mà không phải nơi nào cũng có.
Và có lẽ chính sự "khó tin" đó đã khiến con phố nhỏ này trở thành một biểu tượng mới, nơi mà nhiều du khách tin rằng, nếu đã đến Hà Nội, nhất định phải một lần trải nghiệm, giống như cách người ta tìm đến tháp Eiffel khi đặt chân tới Paris.
Nguyệt Phạm (Theo BBC)
