Những tình huống va chạm nhỏ ở môi trường học đường – nơi vốn dĩ ồn ào, đông đúc và đầy năng lượng của trẻ nhỏ đôi khi lại trở thành khởi nguồn cho những tranh cãi không đáng có giữa người lớn.
Mới đây, câu chuyện một phụ huynh TP.HCM đi đón cháu vô tình bị học sinh chạy giỡn va trúng khiến điện thoại rơi vỡ, sau đó xảy ra tranh cãi thu hút nhiều ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Điều đáng nói, sự việc không chỉ dừng lại ở chiếc điện thoại bị hư hỏng mà còn chạm đến cách ứng xử, trách nhiệm và giới hạn giữa các bên trong những tình huống "không ai mong muốn".
Theo chia sẻ, sự việc xảy ra trong khu vực đón học sinh. Trong lúc cầm điện thoại tìm cháu, 1 người đã bị một nhóm học sinh chạy đùa va phải, khiến thiết bị rơi xuống đất và vỡ màn hình dù đã dán cường lực. Em học sinh liên quan tỏ ra hoảng sợ và có lời xin lỗi.
Tuy nhiên, khi phụ huynh của em xuất hiện, thay vì trao đổi theo hướng ôn hòa, hai bên đã xảy ra lời qua tiếng lại. Phía phụ huynh học sinh cho rằng đây là va chạm vô ý, người lớn cần tự chịu trách nhiệm với tài sản cá nhân; trong khi phía còn lại cho rằng phụ huynh cần có trách nhiệm cùng con xử lý hậu quả.
"Mẹ bé chẳng những không xin lỗi mình mà còn la lối, bảo là nó chỉ là đứa con nít thôi, mình cầm điện thoại không chắc thì tự chịu. Mình có nói là con nít thì phụ huynh phải cùng chịu trách nhiệm với mình chứ đâu dựa vào con nít là được. Chị vẫn làm ầm lên rằng nếu 2 đứa con nít giỡn với nhau mà gãy tay thì chị chịu đền bù chứ con nít va người lớn thì lớn tự chịu. Bảo vệ ra chị vẫn không xin lỗi và nổ máy xe đi về", người bị hỏng điện thoại kể.
Chị đưa câu chuyện, đăng ảnh cháu bé (đã che mặt) nhưng vẫn lộ tên trường và bày tỏ sự bức xúc.
Từ một tình huống rất đời thường, câu chuyện nhanh chóng tạo ra nhiều luồng quan điểm.
Ai sai, ai đúng?
Một nhóm ý kiến cho rằng, trong môi trường trường học, đặc biệt vào giờ tan học, việc trẻ chạy nhảy, nô đùa là điều khó tránh khỏi. Người lớn khi bước vào không gian này cần chủ động quan sát, bảo quản tài sản cá nhân, hạn chế những rủi ro có thể xảy ra. Theo cách nhìn này, việc điện thoại rơi vỡ phần nào xuất phát từ sự bất cẩn của người cầm, và rất khó quy hoàn toàn trách nhiệm cho một đứa trẻ đang vui chơi trong khu vực của mình.
Ở chiều ngược lại, cũng có không ít quan điểm cho rằng, dù là vô ý, hành vi gây thiệt hại vẫn cần được nhìn nhận nghiêm túc. Trẻ nhỏ có thể chưa ý thức đầy đủ, nhưng chính vì vậy vai trò của phụ huynh càng trở nên quan trọng. Một lời xin lỗi, một thái độ cầu thị hay chí ít là thiện chí cùng trao đổi để tìm hướng giải quyết, theo nhiều người, là điều cần có để làm gương cho con.
Có quan điểm cho rằng, điều khiến sự việc trở nên căng thẳng không nằm ở chiếc điện thoại mà là cách hai bên phản ứng với nhau: một bên cảm thấy thiệt hại và cần được chia sẻ, bên còn lại lại phản ứng gay gắt, dẫn đến mâu thuẫn bị đẩy lên cao.
"Đến trường học thì không thể không có đùa giỡn, nghịch ngợm được. Tụi nhỏ va vào bạn có xin lỗi là được rồi, cũng do bạn không cẩn thận chứ trường hợp này bạn muốn phụ huynh chịu trách nhiệm thì hơi quá. Nhưng phụ huynh biết cư xử đẹp thì cũng xin lỗi 1 lời, mình nghĩ vậy là ổn rồi vì 1 phần cũng tại bạn bất cẩn nữa. Thôi coi như xui, bỏ qua cho nhẹ lòng bạn ạ. Lỗi cũng ở mình mà. Con nít nó biết xin lỗi là rất may mắn rồi", một người góp ý.
Ngoài ra, dù biết là bức xúc, nhưng việc đưa hình ảnh, thông tin liên quan đến trẻ nhỏ lên mạng xã hội tiềm ẩn nhiều rủi ro, ảnh hưởng đến tâm lý và quyền riêng tư của trẻ, đặc biệt khi sự việc chưa được làm rõ. Chưa kể, trường học không có lỗi, vì thế chuyện "bêu tên" cho hàng trăm người phán xét là thiếu tinh tế.
Ở góc độ khác, câu chuyện cũng gợi ra một thực tế quen thuộc: trong các tình huống va chạm nơi công cộng, ranh giới trách nhiệm thường rất mong manh. Nếu là hành vi cố ý hoặc trực tiếp gây hư hỏng tài sản, việc yêu cầu bồi thường là điều dễ hiểu. Nhưng với những va chạm gián tiếp, mang tính ngẫu nhiên như bị xô vào dẫn đến làm rơi đồ việc xác định trách nhiệm trở nên phức tạp hơn nhiều.
Dù chọn cách xử lý nào, cách hành xử trước mặt trẻ nhỏ mới là điều đáng lưu tâm. Trẻ em học cách phản ứng với thế giới phần lớn từ người lớn xung quanh. Một cuộc tranh cãi căng thẳng, những lời đổ lỗi hay thái độ thiếu kiềm chế đều có thể để lại ảnh hưởng nhất định.
Thay vì cố phân định rạch ròi đúng sai trong những tình huống "tai nạn nhỏ", điều quan trọng hơn là tìm được cách ứng xử dung hòa: người lớn cẩn trọng hơn trong môi trường đông trẻ; phụ huynh hướng dẫn con biết xin lỗi, nhận lỗi và tôn trọng người khác và khi sự việc xảy ra, các bên giữ được bình tĩnh để trao đổi trên tinh thần thiện chí.
Bởi suy cho cùng, những va chạm như vậy có thể xảy ra ở bất cứ đâu không chỉ trong sân trường. Nhưng cách mỗi người lựa chọn phản ứng mới là điều quyết định việc một sự cố nhỏ dừng lại ở mức "không may" hay trở thành một câu chuyện gây tranh cãi kéo dài.
Hiểu Đan
