Càng đập mạnh, nguy cơ tổn thương càng lớn
Nhiều người cho rằng các vết phỏng rộp, bỏng rát trên da là do bị kiến ba khoang cắn hoặc đốt. Tuy nhiên, chia sẻ trên…., TS.BS Nguyễn Hữu Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết đây là quan niệm không chính xác.
Theo chuyên gia, kiến ba khoang không cắn hay chích người. Tổn thương da xuất hiện do tiếp xúc với độc tố Pederin có trong cơ thể loài côn trùng này.
Khi phát hiện côn trùng bò trên da, nhiều người có thói quen dùng tay đập hoặc miết mạnh để loại bỏ. Chính hành động này khiến cơ thể kiến bị nghiền nát, giải phóng độc tố lên bề mặt da.
Không ít trường hợp độc tố còn dính vào tay rồi lan sang các vị trí khác như mặt, cổ hoặc mắt khi người bệnh vô tình chạm vào.
Dễ nhầm với zona thần kinh
Theo ghi nhận của các bác sĩ, nhiều người chỉ đến bệnh viện khi tổn thương đã lan rộng do nhầm viêm da do kiến ba khoang với zona thần kinh.
Mặc dù đều có biểu hiện phỏng nước và đau rát ngoài da, hai tình trạng này có nguyên nhân hoàn toàn khác nhau.
Với viêm da do kiến ba khoang, tổn thương thường xuất hiện ở vùng da hở như mặt, cổ, tay hoặc chân. Các mụn nước thường xếp thành vệt dài hoặc từng đám nhỏ, kèm cảm giác nóng rát, bỏng rát và ngứa.
Trong khi đó, zona thần kinh là bệnh do virus Herpes zoster gây ra. Mụn nước thường mọc thành từng chùm ở một bên cơ thể và gây cảm giác đau nhức sâu dọc theo đường đi của dây thần kinh. Một số trường hợp còn kèm sốt nhẹ hoặc mệt mỏi.
Theo TS.BS Nguyễn Hữu Trường, việc tự mua thuốc điều trị zona sẽ không mang lại hiệu quả đối với viêm da do kiến ba khoang.
Một sai lầm khác khiến vết thương nặng thêm
Bên cạnh việc nhầm bệnh, nhiều người còn tự xử lý bằng các mẹo dân gian như đắp lá cây, lá trầu không hoặc các loại thảo dược lên vùng da tổn thương.
Các bác sĩ cảnh báo khi hàng rào bảo vệ da đã bị phá vỡ, những biện pháp này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn, khiến tổn thương lâu lành hơn, thậm chí để lại sẹo.
Theo chuyên gia, những phút đầu sau khi tiếp xúc với kiến ba khoang được xem là "thời gian vàng" giúp hạn chế mức độ tổn thương.
Nếu phát hiện kiến đang bò trên cơ thể, người dân nên thổi nhẹ hoặc dùng giấy gạt chúng ra khỏi da thay vì đập hoặc chà xát.
Sau đó cần rửa kỹ vùng da nghi ngờ tiếp xúc bằng nước sạch, xà phòng dịu nhẹ hoặc nước muối sinh lý để loại bỏ độc tố còn bám trên bề mặt.
"Việc rửa càng sớm thì nguy cơ tổn thương càng giảm", TS.BS Nguyễn Hữu Trường cho biết.
Khi nào cần đi khám?
Người dân nên đến cơ sở y tế nếu tổn thương lan rộng, xuất hiện mủ, đau rát kéo dài, sốt hoặc ảnh hưởng đến vùng mắt.
Theo các bác sĩ, điều trị đúng ngay từ đầu không chỉ giúp kiểm soát tình trạng viêm da mà còn hạn chế nguy cơ nhiễm trùng, sẹo và các di chứng thẩm mỹ lâu dài.
Mùa hè là giai đoạn kiến ba khoang hoạt động mạnh. Việc nhận biết đúng dấu hiệu và xử trí kịp thời có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ tổn thương da do loại côn trùng này gây ra.
Lan Hương (Theo Bệnh viện Bạch Mai)
