Sứ mệnh DART của NASA, thử nghiệm phòng thủ hành tinh đầu tiên trong không gian, đã phóng một tàu vũ trụ lao trực diện vào một tiểu hành tinh vào năm 2022.
Sứ mệnh đó được đánh giá là thành công. Kết quả cho thấy, trong kịch bản giả định một tiểu hành tinh lớn đang lao về phía trái đất, NASA có thể phóng một tàu vũ trụ để va chạm trực tiếp và làm thay đổi quỹ đạo của thiên thể đó.
Giới khoa học coi phương án này an toàn hơn so với biện pháp sử dụng vũ khí hạt nhân để làm lệch quỹ đạo tiểu hành tinh. Phương án hạt nhân tiềm ẩn rủi ro lớn vì có thể khiến tiểu hành tinh vỡ thành nhiều mảnh nhỏ, vẫn có khả năng bay về phía trái đất.
Dù được xếp là giải pháp cuối cùng, việc làm chệch hướng tiểu hành tinh bằng hạt nhân cũng đã có những bước tiến khả quan trong nghiên cứu.
Một nhóm nghiên cứu Máy gia tốc siêu proton (SPS) của CERN cho biết một số tiểu hành tinh có thể chịu được các vụ nổ hạt nhân tốt hơn so với các giả định trước đây.
Một trong những yếu tố quan trọng nhất của các sứ mệnh phòng thủ hành tinh là đặc tính vật liệu của tiểu hành tinh. Dù bị va chạm bởi tàu vũ trụ hay chịu tác động của vụ nổ hạt nhân, thành phần cấu tạo của thiên thể quyết định trạng thái và quỹ đạo cuối cùng của nó.
Nghiên cứu mới của nhóm CERN SPS được công bố trên tạp chí Nature Communications đã tả chi tiết cách nhóm dùng mô hình tính toán tiên tiến để đánh giá hiệu quả của phương án làm lệch quỹ đạo bằng hạt nhân.
Ông Karl-Georg Schlesinger, đồng sáng lập công ty OuSoCo, cho biết phòng thủ hành tinh là một thách thức khoa học lớn. OuSoCo là công ty phát triển các mô hình phản ứng vật liệu tiên tiến được sử dụng để hiệu chỉnh các mô phỏng quy mô lớn về phương án hạt nhân.
Ông Schlesinger nhấn mạnh rằng thế giới cần có khả năng triển khai sứ mệnh làm lệch quỹ đạo bằng hạt nhân với độ tin cậy cao. Tuy nhiên, con người không thể tiến hành một thử nghiệm thực tế trước. Điều này đặt ra yêu cầu cực kỳ khắt khe đối với dữ liệu vật liệu và vật lý.
Để chắc chắn hơn, nhóm nghiên cứu đã tiến hành thí nghiệm tại cơ sở HiRadMat của CERN. Thí nghiệm nằm trong khuôn khổ hợp tác Fireball với Đại học Oxford.
Theo bà Melanie Bochmann, đồng sáng lập và đồng trưởng nhóm nghiên cứu, vật liệu sau thí nghiệm trở nên bền hơn. Cường độ chảy của vật liệu tăng lên. Vật liệu cũng thể hiện cơ chế giảm chấn tự ổn định.
Kết quả cho thấy, ít nhất với các tiểu hành tinh giàu kim loại, có thể sử dụng thiết bị hạt nhân có công suất lớn hơn so với các giả định trước đây mà không làm thiên thể vỡ vụn, gây ảnh hưởng đến trái đất.
Theo các nhà khoa học, phát hiện này mang ý nghĩa tích cực. Nó cho thấy vũ khí hạt nhân có thể được dùng để làm lệch quỹ đạo tiểu hành tinh mà không tạo ra nhiều mảnh vỡ nguy hiểm.
Bà Bochmann cho biết phương án này mở ra một lựa chọn khẩn cấp trong các tình huống liên quan đến các thiên thể rất lớn hoặc thời gian cảnh báo quá ngắn. Đây là những trường hợp mà các biện pháp phi hạt nhân không còn đủ hiệu quả.
Thiên Di
Theo IE
