Dù đóng góp rất nhỏ vào lượng phát thải toàn cầu, Nepal lại đang đối mặt với những rủi ro ngày càng lớn khi khí hậu tiếp tục nóng lên.
Câu 1: Nepal chỉ phát thải dưới 0,1% toàn cầu nhưng vì sao chịu rủi ro khí hậu nặng nề?
A. Do địa hình núi cao Himalaya có hệ sinh thái cực kỳ nhạy cảm nhiệt ✔
B. Do các ngành công nghiệp nặng phát triển nhanh chóng trong vùng
C. Do gia tăng khai thác và sử dụng quá nhiều nhiên liệu hóa thạch
D. Do sự suy giảm nguồn nước ngọt tự nhiên trên toàn khu vực
Giải thích:
Theo nghiên cứu của tổ chức World Weather Attribution (WWA), vùng núi cao Himalaya có tốc độ tăng nhiệt cao hơn nhiều so với mức trung bình toàn cầu, khiến hệ sinh thái cực kỳ nhạy cảm và dễ khởi phát các thảm họa khí hậu liên hoàn.
Đáp án đúng là: A. Do địa hình núi cao Himalaya có hệ sinh thái cực kỳ nhạy cảm nhiệt
Câu 2: Yếu tố khí hậu nóng lên tác động thế nào đến dãy Himalaya khiến rủi ro tự nhiên tăng vọt?
A. Gia tăng tần suất bão tuyết xuất hiện bất ngờ tại vùng núi
B. Làm tan băng vĩnh cửu, suy giảm sông băng và chuyển tuyết thành mưa ✔
C. Tăng tốc độ sa mạc hóa diện rộng trên toàn bộ lãnh thổ
D. Làm cạn kiệt hoàn toàn nguồn nước ngầm phục vụ cho sinh hoạt
Giải thích:
Tiến sĩ Walter Immerzeel (Đại học Utrecht) và nhóm nghiên cứu WWA chỉ ra rằng nhiệt độ tăng làm tan băng vĩnh cửu, suy giảm sông băng và chuyển tuyết thành mưa. Mực nước ngấm sâu vào khe đá làm tăng áp suất ngầm, thúc đẩy nguy cơ sụt lở.
Đáp án đúng là: B. Làm tan băng vĩnh cửu, suy giảm sông băng và chuyển tuyết thành mưa

Đóng góp chưa đến 0,1% lượng phát thải khí nhà kính toàn cầu, Nepal lại đang phải đối mặt với những thảm họa nghiêm trọng trong bối cảnh khí hậu ngày càng nóng lên. (Ảnh: Yahoo)
Câu 3: Thảm họa sạt lở đá - băng lớn tại thung lũng Langtang Lirung do nguyên nhân chính nào?
A. Do các tác động trực tiếp và đơn lẻ từ biến đổi khí hậu
B. Do cấu trúc địa chất bị rạn nứt sẵn từ các trận động đất
C. Kết hợp giữa địa chất suy yếu và tác động từ khí hậu nóng lên ✔
D. Do các hoạt động khai thác khoáng sản quá mức của con người
Giải thích:
Phân tích từ nghiên cứu của WWA xác nhận thảm họa là kết quả cộng hưởng: cấu trúc địa chất vốn bị rạn nứt sau trận động đất năm 2015, kết hợp cùng nhiệt độ cao và hiện tượng băng tan đóng vai trò xúc tác làm sườn núi mất ổn định nghiêm trọng.
Đáp án đúng là: C. Kết hợp giữa địa chất suy yếu và tác động từ khí hậu nóng lên
Câu 4: Vì sao hệ thống cảnh báo sớm của Nepal không ngăn được thiệt hại từ lũ bùn đá?
A. Do hệ thống dự báo gặp sự cố kỹ thuật hỏng hóc đột ngột
B. Quy mô, vận tốc và độ phức tạp vượt xa khả năng của hệ thống ✔
C. Do lực lượng chức năng chậm trễ trong việc phát tín hiệu báo động
D. Do người dân địa phương chủ quan không chịu chủ động sơ tán
Giải thích:
Theo số liệu từ Cơ quan Quản lý Thiên tai Nepal (NDRRMA) và WWA, dòng lũ bùn đá di chuyển với tốc độ cực lớn lên tới 188 km/h, vượt hoàn toàn quy mô, tốc độ và khả năng dự báo của các hệ thống cảnh báo hiện hành.
Đáp án đúng là: B. Quy mô, vận tốc và độ phức tạp vượt xa khả năng của hệ thống
Câu 5: Thực trạng của Nepal phản ánh nội dung cốt lõi nào về "Công lý khí hậu"?
A. Đòi hỏi các quốc gia phát thải lớn đóng góp tài chính bồi thường thiệt hại ✔
B. Buộc các quốc gia đang phát triển cam kết đưa mức phát thải về 0
C. Cấm hoàn toàn việc xây dựng các công trình hạ tầng ở vùng núi cao
D. Bãi bỏ hoàn toàn các quỹ hỗ trợ thiên tai mang tầm quốc tế
Giải thích:
Chuyên gia Basanta Raj Adhikari cảnh báo biến đổi khí hậu ở Himalaya đe dọa trực tiếp hơn 2 tỷ người vùng hạ lưu. Việc nước phát thải <0,1% chịu hậu quả nặng nề làm dấy lên đòi hỏi trách nhiệm bồi thường tài chính thông qua Quỹ Tổn thất và Thiệt hại (FRLD).
Đáp án đúng là: A. Đòi hỏi các quốc gia phát thải lớn đóng góp tài chính bồi thường thiệt hại
Nguyệt Phạm
