Đài TST (Nga) ngày 4/2 đưa tin, quân đội Nga vừa phát động đợt trả đũa quy mô lớn, hàng loạt vụ nổ chấn động Ukraine được ghi nhận.
Nổ tung HIMARS, đòn trả đũa dồn dập trút
Theo TST, trong đợt trả đũa này, Nga đã bắn nổ tung một tổ hợp HIMARS tại Kharkov.
Trước đó, từ khu vực này, quân đội Ukraine đã bắn tên lửa HIMARS nhằm vào trạm biến áp của Nga tại tỉnh Belgorod, khiến nhiều khu vực thành phố bị mất điện và mất nhiệt.
Thống đốc Belgorod Vyacheslav Gladkov cho biết, hiện ông không thể công bố chi tiết quá trình khôi phục, do lo ngại phía Ukraine sẽ theo dõi sát tình hình và có thể tung thêm đòn tấn công mới.
Nga vừa phát động tấn công trả đũa quy mô lớn vào Ukraine. Ảnh: TST
Đòn đáp trả của Nga là một cuộc tấn công kết hợp quy mô lớn. Ngoài HIMARS, 14 phương tiện quân sự, một sở chỉ huy, cùng một trung đội bộ binh của Ukraine cũng bị loại bỏ.
Theo kênh tin tức "Two Majors", Nga cũng tiến hành tập kích vào tỉnh Odessa, các thành phố Zaporozhye, Kharkov và Sumy.
Các nhà phân tích nhận định, Nga sẽ tiếp tục các đợt tập kích quy mô lớn vào hạ tầng năng lượng Ukraine, trong bối cảnh hệ thống phòng không Ukraine ngày càng quá tải và nguy cơ mất điện diện rộng gia tăng.
Giao tranh ác liệt ở Volchansk
Ngoài đòn trả đũa, Nga tiếp tục đẩy mạnh cường độ tấn công trên khắp các mặt trận.
Hướng Sumy ghi nhận nhiều diễn biến mới. Nhóm quân "Phía Bắc" của Nga tiếp tục tiến công, giao tranh diễn ra ác liệt tại các khu vực Sumy, Krasnopolye và Glukhov.
Trên hướng Kharkov, các cuộc đụng độ diễn ra phía nam Volchansk và gần Khatne. Tại Kupyansk, các trận đánh nặng nề vẫn tiếp diễn, với mục tiêu được cho là bám trụ tại rìa Kupyansk-Uzlovoy.
Các hoạt động tiến công của Nga đang buộc Ukraine phải giữ lại đáng kể lực lượng, không thể điều về Donbass hay Zaporozhye tiếp ứng.
Giao tranh tiếp tục diễn ra ác liệt trên khắp các khu vực chiến trường. Ảnh: TST
Mục tiêu chính tại khu vực này dường như là đẩy lùi Ukraine ra xa biên giới Belgorod và Kursk, thay vì tiến chiếm các thành phố lớn như Sumy hay Kharkov.
Trong khi đó, giao tranh tiếp tục diễn ra phía tây Seversk, hướng về Slavyansk. Lực lượng Nga đang giao tranh dữ dội gần Nikiforovka, tiếp tục chọc sâu vào tuyến phòng ngự của Ukraine.
Tại Konstantinovka, giao tranh tiếp diễn ở khu vực đông nam thành phố, trong khi phía bắc hồ chứa Kleban-Byk diễn ra hoạt động dọn sạch địa bàn. Có xác nhận về bước tiến của Nga tại Toretsk, cách Druzhkovka khoảng 8 km.
Ở phía tây Pokrovsk, quân Nga tiếp tục gây áp lực từ hướng nam Donbass, giao tranh tại Grishino và Sergeevka.
Nhìn chung, lực lượng Nga đang từ từ đẩy Ukraine lùi về cụm đô thị Slavyansk–Pokrovsk, với sức ép từ cả phía nam (Pokrovsk), phía bắc (Seversk) và trung tâm (Konstantinovka). Việc kiểm soát Slavyansk và Kramatorsk trong vài tháng tới được đánh giá là khó xảy ra.
Ông Trump sắp trao chiến thắng lớn lịch sử cho Tổng thống Putin?
Đáng lưu ý, các cuộc tấn công quy mô lớn của Nga diễn ra đúng lúc cuộc đàm phán ba bên (Nga-Mỹ-Ukraine) đang diễn ra tại Abu Dhabi (UAE).
Liên quan tới cuộc đàm phán này, theo tờ The i Paper, Tổng thống Trump có cơ hội thúc đẩy một thỏa thuận chấm dứt xung đột trong vài tuần tới, nhưng kết quả đó nhiều khả năng sẽ được xem là có lợi cho ông Putin.
Tiến trình hiện nay là đàm phán ba bên, với Nga, Ukraine và Mỹ. Cuối tuần qua, ông Kirill Dmitriev – đặc phái viên của ông Putin – đã gặp ông Steve Witkoff, đại diện hòa bình của ông Trump, tại Florida.
Theo truyền thông Nga, Moscow có thể đã truyền đạt sự chấp thuận có điều kiện đối với các đề xuất bảo đảm an ninh của phương Tây dành cho Ukraine. Diễn biến này được cho là lý do khiến lịch đàm phán chính thức bị lùi lại.
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Vladimir Putin, cùng với các quan chức Nga và Mỹ, trong một hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga về Ukraine ở Alaska (Ảnh: Andrew Caballero-Reynolds/Getty)
Lập trường cứng rắn của ông Trump với Iran và khả năng để Hiệp ước New START hết hiệu lực dường như đã tác động đến tính toán của Moscow, vốn lo ngại Mỹ có thể nhanh chóng mở rộng năng lực hạt nhân.
Các thông tin chưa được xác nhận cho thấy phương án bảo đảm an ninh đang được điều chỉnh.
Kế hoạch triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình do Anh – Pháp dẫn đầu có vẻ bị loại bỏ, thay vào đó là cơ chế phản ứng theo từng bước: Ukraine đáp trả trước, sau đó là lực lượng "liên minh tự nguyện", và nếu tình hình không hạ nhiệt sau 72 giờ, NATO sẽ can dự sâu hơn.
Ông Putin nhiều lần phản đối sự hiện diện của quân đội phương Tây tại Ukraine, trong khi ông Zelensky yêu cầu các cam kết phải rõ ràng. Các bảo đảm mang tính ràng buộc tương tự Điều 5 NATO đã không còn được nhắc tới.
Dù có dấu hiệu tiến triển, thỏa thuận vẫn còn rất xa. Ông Putin vẫn yêu cầu kiểm soát toàn bộ phần lãnh thổ còn lại của tỉnh Donetsk đang tranh chấp. Ông Zelensky phản đối vì lo ngại điều này sẽ tạo tiền lệ nguy hiểm.
Truyền thông Nga cho rằng nếu Ukraine bị loại khỏi khả năng gia nhập NATO và một phần trừng phạt được nới lỏng theo lộ trình, Moscow có thể coi đó là nền tảng cho hòa bình mà không cần mở rộng thêm lãnh thổ.
Trong kịch bản đạt thỏa thuận, ông Putin có thể tuyên bố một "chiến thắng lịch sử". Đây không phải là thắng lợi quân sự truyền thống, mà là việc đạt được các mục tiêu chiến lược ban đầu: giữ phần lãnh thổ đã kiểm soát, ngăn Ukraine gia nhập NATO, buộc phương Tây chấp nhận một cấu trúc an ninh mới và từng bước nới lỏng trừng phạt.
Nói cách khác, Nga không cần giành quyền kiểm soát Kiev hay thắng tuyệt đối trên chiến trường, mà chỉ cần đạt được các điều kiện chính trị – an ninh mà họ coi là lý do của cuộc chiến. Đó là điều mà một số phân tích phương Tây gọi là "chiến thắng lịch sử".
Trong kịch bản đó, ông Trump có thể tuyên bố đã thực hiện lời hứa tranh cử, còn ông Zelensky, dù chịu sức ép trong nước, vẫn có cơ hội giành lại hòa bình và tái thiết đất nước.
Việc các bên bước vào thảo luận chi tiết đã được xem là bước tiến đáng kể. Nếu không đạt kết quả trong vài tuần tới, tiến trình này có thể tạm thời thất bại, nhưng như lời một cố vấn Ukraine nhận định: tất cả đều đang chảy máu và cần phải dừng lại.
Nguyễn Hải (Theo TST)
