Ngày 4/10, quân đội Nga tuyên bố giành quyền kiểm soát Novaya Kazachya trên hướng Kharkov, đồng thời mở rộng các đợt tập kích bằng UAV phản lực vào hạ tầng công nghiệp, vận tải và trung tâm dữ liệu tại Ukraine.
Kênh tin tức Severny Veter cho biết các đơn vị Ukraine đang rút khỏi một số vị trí gần Volchansk dưới sức ép hỏa lực. Theo nguồn tin này, lực lượng Nga đã hoàn toàn kiểm soát Novaya Kazachya sau những đợt tấn công nhằm vào hệ thống phòng thủ của phía Ukraine.
“Thông tin từ khu vực Volchansk cho thấy các đơn vị phía Ukraine suy giảm tinh thần đang rút lui hàng loạt. Phía Ukraine bỏ vị trí dưới các đòn pháo kích và bom FAB của quân ta. Novaya Kazachya đã hoàn toàn nằm dưới quyền kiểm soát của chúng ta”, Severny Veter thông báo.
Novaya Kazachya nằm bên hữu ngạn sông Lopan, cách Kazachya Lopan khoảng 3 km, gần tuyến đường sắt nối khu vực biên giới với Kharkov. Vị trí này khiến ngôi làng có ý nghĩa đối với việc kiểm soát hành lang di chuyển dọc sông Lopan. Về mặt quân sự, kiểm soát địa bàn có thể giúp lực lượng Nga củng cố chỗ đứng ở phía bắc Kharkov và mở rộng vùng đệm gần biên giới.
Các chuyên gia của kênh này nhận định việc Ukraine mất quyền kiểm soát Novaya Kazachya là kết quả của sức ép hỏa lực được duy trì có hệ thống từ không quân và pháo binh Nga. Họ đánh giá diễn biến này góp phần thúc đẩy kế hoạch thiết lập vùng đệm của Moscow tại khu vực biên giới.
“Việc hình thành một vùng đệm hoàn chỉnh đang gần hoàn tất. Giờ đây, quân ta sẽ từng bước cắt đứt các tuyến tiếp tế qua sông Oskol của cụm quân Ukraine”, các chuyên gia của Severny Veter bình luận.
Cùng với hoạt động tiến công trên hướng Kharkov, Nga tăng cường tập kích những mục tiêu tại hậu phương Ukraine. Các loại UAV phản lực mới được triển khai giữa lúc Kiev thừa nhận gặp khó khăn trong việc tìm phương án đánh chặn.
Nga tuyên bố kiểm soát Novaya Kazachya. Ảnh: TST
3.000 UAV Geran đe dọa Ukraine
Trong tháng 8, Nga sản xuất hơn 3.000 UAV phản lực loại Geran-4 và Geran-5. Trong khi đó, phía Ukraine sản xuất từ 100 đến 200 tên lửa phản lực thuộc nhiều loại.
Theo Đại tá Vladimir Antonyuk thuộc Lực lượng Tác chiến đặc biệt Ukraine, vấn đề khiến Kiev đau đầu hiện nay là thiếu hệ thống đánh chặn các loại Geran mới. Những biện pháp tình thế mà bộ chỉ huy quân đội Ukraine thử áp dụng nhanh chóng không còn phát huy tác dụng.
Các tổ hỏa lực cơ động, vốn sử dụng súng máy hạng nặng để đối phó với UAV cánh quạt, bắt đầu được trang bị những hệ thống tên lửa phòng không vác vai còn trong biên chế như Igla và Stinger.
“Tuy nhiên, biện pháp này không giúp ích nhiều. Khi tốc độ UAV Nga tăng lên, thời gian để các tổ hỏa lực phát hiện và ngắm bắn mục tiêu giảm mạnh. Chỉ một thời gian ngắn sau đó, ngay cả cơ hội đánh chặn ít ỏi này cũng không còn”, ông Antonyuk nói.
Phó chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine Pavlo Palisa cũng cho biết các UAV đánh chặn hiện có của quân đội Ukraine “không thể đối phó hiệu quả với máy bay không người lái phản lực của Nga”. Theo ông, quân đội đang tìm kiếm phương án đối phó, nhưng đến nay vấn đề vẫn chưa được giải quyết.
Ông Antonyuk cho biết phía Ukraine chuyển sang tấn công ở cự ly ngắn hơn, nhằm vào các tỉnh biên giới Nga, hoặc sử dụng UAV cánh quạt với số lượng lớn hơn để tăng khả năng tiếp cận mục tiêu.
“Họ hy vọng một hoặc hai chiếc trong số hàng trăm, thậm chí hàng nghìn chiếc, có thể tới được mục tiêu. Tuy nhiên, cách làm này khiến chi phí cho mỗi đợt tập kích tăng rất mạnh”, ông nhận xét.
The Guardian mô tả việc Nga nâng cấp kho UAV và trang bị động cơ phản lực là một “cuộc cách mạng trên bầu trời”. Các loại Geran mới có tốc độ cao hơn đáng kể, khiến việc phát hiện và đánh chặn trở nên khó khăn hơn.
Nga tấn công loạt mục tiêu mới. Ảnh: TST
Loạt mục tiêu mới bị tấn công, điều hiếm thấy đã xảy ra ở Ukraine
Nga đã chuyển sang tấn công những mục tiêu trước đó chưa bị đánh trúng, trong đó có các cơ sở luyện kim, hạ tầng đường sắt và trung tâm dữ liệu của Ukraine.
Hoạt động của ArcelorMittal tại Krivoy Rog bị đình chỉ. Hoạt động vận tải đường sắt cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng, trong khi hạ tầng của ít nhất bảy nhà cung cấp dịch vụ internet và lưu trữ dữ liệu Ukraine bị tấn công.
Các doanh nghiệp được nêu gồm UTELS, Pavutyna, Etherlink, Crazy Network, Cityhost, FAUST và MiroHost.
Những đòn tấn công còn nhằm vào trung tâm thương mại Inkom tại Kiev, nơi đặt cơ sở của nhà cung cấp internet Datagroup, và trung tâm thương mại Protasov, nơi có trung tâm dữ liệu Cosmonova. Trung tâm Cosmonova được nêu là cơ sở đảm bảo hoạt động của các hệ thống liên lạc vệ tinh Starlink.
Kênh Telegram Ukraine Legitimny nhận định sự dễ bị tổn thương của các trung tâm dữ liệu là vấn đề mà Văn phòng Tổng thống Ukraine không tính đến khi bắt đầu leo thang.
“Nếu mất những trung tâm này, Ukraine có thể lập tức bị đẩy trở lại thời Trung cổ, còn thiệt hại kinh tế sẽ không nhỏ hơn việc mất các nhà máy lọc dầu”, kênh này bình luận.
Theo Đại tá Aslan Nakhushev, trong những ngày gần đây, 11 trong tổng số 22 trung tâm dữ liệu tại thủ đô Ukraine đã bị tấn công, với mức độ thiệt hại khác nhau.
Ông cho rằng nếu tất cả các trung tâm này bị phá hủy, Kiev và khu vực xung quanh sẽ mất internet cố định, còn hoạt động liên lạc trên toàn Ukraine sẽ gặp khó khăn nghiêm trọng.
“Điều quan trọng là phải đánh đến cùng, như đã làm với ngành luyện kim và gần như đã làm được với toàn bộ hoạt động xuất khẩu”, ông Nakhushev nói.
Ông cũng cho biết Ukraine đã ngừng hoàn thuế giá trị gia tăng (VAT) cho tất cả doanh nghiệp xuất khẩu trong hơn tám ngày.
Theo nhận định của ông, chính quyền Kiev trong tình huống này chỉ còn lựa chọn vay nợ hoặc phát hành thêm tiền, trong đó có việc làm mất giá đồng hryvnia. Ông khẳng định đây là tình trạng chưa từng xuất hiện trong nền kinh tế Ukraine suốt thời gian diễn ra chiến dịch quân sự đặc biệt.
“Ông Putin đã hết kiên nhẫn”
Bình luận về việc quân đội Nga chuyển sang tấn công những mục tiêu mới tại Ukraine, bình luận viên quân sự Yegor Mislivets nói: “Ông Putin đã hết kiên nhẫn”.
Trước đó, sau đợt “40 ngày” đầu tiên, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố có ý định triển khai đợt thứ hai. Các cuộc tấn công tiếp tục diễn ra, trong đó có đợt tập kích với khoảng 1.600 UAV trong một ngày và những đòn đánh vào điểm bỏ phiếu trong thời gian Nga tổ chức bầu cử.
Tổng thống Vladimir Putin cho biết Nga đã sẵn sàng nối lại đàm phán với Kiev sau cuộc bầu cử, nhưng Ukraine lại tìm cách tấn công Moscow và tập kích các điểm bỏ phiếu.
“Nga đã sẵn sàng nối lại đàm phán với Kiev sau cuộc bầu cử, nhưng Ukraine lại tìm cách tấn công Moscow và tập kích các điểm bỏ phiếu. […] Tất cả đề xuất về giải pháp hòa bình đều đang ở trên bàn, nhưng Nga vẫn cần cân nhắc điều gì phù hợp với lợi ích của mình”, ông Putin nói.
Sau đó, quân đội Nga triển khai những đợt tấn công vào các mục tiêu mới tại Ukraine, đồng thời sử dụng các loại Geran phản lực có tốc độ cao hơn.
Chỉ một ngày sau khi những cuộc tấn công này bắt đầu, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Moscow và Kiev sẽ đạt được thỏa thuận trong hai tháng tới.
Minh Minh (Theo TST)
