NYP: Máy bay chỉ huy Mỹ vỡ đôi sau đòn tấn công của Iran
Tờ New York Post (NYP) đưa tin, những bức ảnh đã được xác minh cho thấy một máy bay chỉ huy và kiểm soát của Mỹ tại căn cứ không quân Prince Sultan (Saudi Arabia) đã bị phá hủy sau đòn tấn công của Iran. Hình ảnh từ hiện trường cho thấy đó là một chiếc E-3 Sentry, và chiếc máy bay đã bị vỡ làm đôi.
NYP xác nhận ảnh được chụp tại căn cứ không quân Prince Sultan, cách thủ đô Riyadh của Ảrập Xêút khoảng 100km về phía đông nam. Các đặc điểm trong ảnh, bao gồm cột sào, kho chứa và các vạch kẻ trên khu vực lát đá, trùng khớp với hình ảnh vệ tinh.

Hình ảnh máy bay Mỹ vỡ đôi sau đòn tấn công của Iran. Ảnh: NYP
Trước đó, một quan chức Mỹ cho biết có 12 binh sĩ nước này bị thương trong cuộc tấn công của Iran nhằm vào căn cứ Prince Sultan, trong đó 2 người bị thương nặng. Tiếp đó, tờ The Wall Street Journal cho hay ít nhất hai máy bay tiếp nhiên liệu của Mỹ cũng chịu thiệt hại trong vụ việc.
Đến ngày 29/3, hãng thông tấn Fars – cơ quan có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) – xác nhận một UAV Shahed đã được sử dụng để tấn công chiếc E-3 của Mỹ. Trước thời điểm này, ảnh vệ tinh chụp ngày 11/3 từng ghi nhận sự xuất hiện của một máy bay E-3 đúng tại khu vực sau đó bị đánh trúng.
Máy bay Boeing E-3 được phát triển từ khung thân máy bay chở khách Boeing 707, nổi bật với đĩa radar xoay đặt phía trên thân. Hệ thống này cho phép phát hiện và theo dõi mục tiêu ở khoảng cách xa, từ đó cung cấp cảnh báo sớm về các mối đe dọa trong tác chiến.
Theo trang web của Không quân Mỹ, loại máy bay này có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu và thông tin cho các chỉ huy trên không, hỗ trợ kiểm soát và duy trì ưu thế trong các hoạt động tác chiến trên không.
Tổng thống Trump cân nhắc phương án đưa quân vào Iran để thu giữ uranium
Theo Wall Street Journal, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang xem xét khả năng triển khai một chiến dịch quân sự nhằm kiểm soát khoảng 450kg uranium làm giàu của Iran. Đây là nguồn tài nguyên hiếm, có giá trị chiến lược đối với Tehran.
Dù chưa đưa ra quyết định cuối cùng, ông Trump vẫn để ngỏ phương án này như một lựa chọn, trong bối cảnh Washington muốn ngăn Tehran tiến gần hơn tới năng lực sản xuất vũ khí hạt nhân.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: BBC
Theo các quan chức Mỹ, lượng uranium này được cho là lưu trữ tại những địa điểm quan trọng như cơ sở Isfahan và Natanz. Nếu đàm phán thất bại, Mỹ có thể cân nhắc sử dụng vũ lực để kiểm soát số vật liệu này.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo đây sẽ là một nhiệm vụ cực kỳ phức tạp, khi lực lượng Mỹ có thể phải tiến sâu vào lãnh thổ Iran, đối mặt với UAV, tên lửa và hỏa lực mặt đất, đồng thời thiết lập khu vực kiểm soát để thu hồi uranium.
Lượng uranium nói trên được cho là chứa trong hàng chục thùng chuyên dụng, buộc phải vận chuyển bằng xe tải trước khi đưa ra khỏi Iran bằng đường hàng không. Toàn bộ chiến dịch có thể kéo dài từ vài ngày đến một tuần.
Song song với phương án quân sự, Washington vẫn thúc đẩy kênh ngoại giao, với sự tham gia của các bên trung gian như Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập. Mỹ cũng để ngỏ khả năng hủy bỏ chiến dịch nếu Iran đồng ý chuyển giao uranium thông qua đàm phán.
Chiến dịch nguy hiểm nhất lịch sử quân đội Mỹ
Giới chuyên gia nhận định đây sẽ là một trong những nhiệm vụ nguy hiểm nhất lịch sử từng được đặt ra đối với quân đội Mỹ.
Các đơn vị đặc nhiệm tinh nhuệ như Delta Force đã được huấn luyện trong nhiều năm để xử lý và thu giữ vật liệu hạt nhân, với các bài diễn tập mô phỏng hệ thống đường hầm và kho chứa ngầm.

Binh lính Mỹ đang làm nhiệm vụ. Ảnh: Xinhua
Dù vậy, việc kiểm soát và di chuyển toàn bộ kho uranium của Iran vẫn được đánh giá là phức tạp hơn bất kỳ chiến dịch đặc biệt nào trước đây, do vật liệu này phân tán tại nhiều địa điểm và nằm sâu dưới lòng đất.
Theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), Iran hiện sở hữu khoảng 441kg uranium làm giàu ở mức 60%, chỉ còn cách ngưỡng chế tạo vũ khí hạt nhân một bước ngắn.
Để thực hiện chiến dịch, Mỹ có thể phải huy động tới khoảng 1.000 binh sĩ nhằm thiết lập và bảo vệ vành đai an ninh, đồng thời triển khai lực lượng từ các căn cứ hoặc tàu chiến trong khu vực Trung Đông.
Một số đơn vị thuộc Sư đoàn Dù 82 đã được điều động tới Trung Đông, làm dấy lên suy đoán rằng Washington đang chuẩn bị cho kịch bản can thiệp nhằm kiểm soát kho hạt nhân của Iran.
Minh Minh (Theo NYP, WSJ)
