Thanh tải (loading bar) là một trong những hình ảnh quen thuộc nhất với game thủ.
Mỗi khi khởi động trò chơi, chuyển màn chơi hay bước vào một khu vực mới, người chơi đều nhìn thấy một thanh tiến trình từ từ được lấp đầy trước khi có thể tiếp tục trải nghiệm.
Đa số đều cho rằng thanh tải này phản ánh chính xác quá trình game đang nạp dữ liệu. Thế nhưng theo tiết lộ từ nhiều nhà phát triển, sự thật lại hoàn toàn khác.
Câu chuyện bắt đầu khi diễn viên hài người Anh Alasdair Beckett-King đăng một bài viết trên mạng xã hội X, bày tỏ sự khó hiểu về cách thanh tải trong nhiều trò chơi hoạt động. Có lúc nó chạy rất chậm, có lúc đứng yên khá lâu, rồi bất ngờ nhảy vọt lên 100% chỉ trong tích tắc. Anh cho rằng sẽ hợp lý hơn nếu các nhà phát triển tạo ra một thanh tải có tốc độ ổn định, phản ánh đúng thời gian mà trò chơi cần để hoàn tất quá trình tải dữ liệu.
Điều bất ngờ là bài đăng này đã thu hút hàng loạt lập trình viên và nhà phát triển game vào thảo luận. Thay vì phủ nhận, nhiều người lại thừa nhận rằng phần lớn thanh tải trong game thực chất đã được dàn dựng. Nhà phát triển indie Rami Ismail thẳng thắn chia sẻ rằng anh gần như chưa từng lập trình một thanh tải phản ánh chính xác tiến trình xử lý thực tế.
Trong khi đó, nhiều nhà phát triển khác cũng cho biết họ chưa từng tham gia dự án nào sử dụng thanh tải hoàn toàn thật. Theo anh, lý do rất đơn giản: một thanh tải quá chính xác lại khiến người chơi cảm thấy bất an. Giải thích rõ hơn, nhà phát triển cho biết người chơi thường không tin tưởng một thanh tiến trình di chuyển quá đều hoặc quá mượt. Ngược lại, những lần thanh tải khựng lại, tăng tốc hay đứng yên trong chốc lát lại khiến mọi người có cảm giác hệ thống đang làm việc thật sự.
Chính vì vậy, nhiều studio đã chủ động thêm vào các hiệu ứng giật, khựng hoặc thay đổi tốc độ hiển thị của thanh tải, dù quá trình xử lý dữ liệu phía sau không hề diễn ra theo cách đó. Nói cách khác, việc thanh tải đứng ở 90% khá lâu rồi bất ngờ hoàn tất đôi khi chỉ là một chiêu tâm lý được thiết kế nhằm mang lại cảm giác tự nhiên và đáng tin cậy hơn.

Dĩ nhiên, điều này không đồng nghĩa các nhà phát triển cố tình lừa dối người chơi theo hướng tiêu cực. Mục đích của họ là cải thiện trải nghiệm, giúp thời gian chờ đợi bớt nhàm chán và tránh để người chơi nghĩ rằng trò chơi bị treo hay gặp lỗi.
Vì vậy, lần tới khi thấy thanh tải trong game bỗng dưng đứng yên rồi tăng vọt lên 100%, rất có thể đó không phải vì máy tính của bạn đang đuối, mà đơn giản chỉ là một thủ thuật thiết kế đã được các nhà phát triển sử dụng suốt nhiều năm qua.
Tuấn Hưng
