Steve Jobs được xem là một trong những nhà tiên phong có tầm nhìn xa nhất trong lịch sử công nghệ. Công ty do ông đồng sáng lập là Apple hiện có giá trị vốn hóa hơn 4.300 tỷ USD.
Di sản của Steve Jobs gần như không có gì phải bàn cãi. Sau khi ông qua đời ngày 5/10/2011, Apple vẫn tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ. Đáng chú ý, nhiều dự báo của Steve Jobs về tương lai công nghệ đã trở thành hiện thực.
Máy tính và Internet hiện diện trong mọi gia đình
Trong một cuộc phỏng vấn năm 1985, nhiều năm trước khi Internet trở nên phổ biến, Steve Jobs từng dự đoán lý do quan trọng nhất khiến mọi người mua máy tính cá nhân là để kết nối vào một mạng lưới truyền thông trên phạm vi toàn quốc.
Ở thời điểm đó, máy tính chủ yếu được sử dụng cho công việc và vẫn là thiết bị khá hiếm.
Khi đó, lý do chính để mua máy tính về nhà là phục vụ công việc hoặc sử dụng phần mềm giáo dục cho bản thân và con cái. Nếu không vì hai mục đích đó, lý do còn lại chỉ là muốn hiểu biết về máy tính.
Tuy nhiên, Jobs tin rằng điều này sẽ thay đổi hoàn toàn. "Máy tính sẽ trở thành thiết bị thiết yếu trong hầu hết các gia đình”, ông nói.
Một năm trước đó, ông còn dự đoán trẻ em sẽ tiếp xúc với máy tính từ rất sớm.
Trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Access của Newsweek, ông hình dung một ngày nào đó trẻ em 10 tuổi có thể bật máy tính lên và thiết bị sẽ hỏi: "Tôi đang ở đâu?". Người dùng chỉ cần nhập vị trí của mình để bắt đầu tương tác.
Trong bối cảnh hiện nay, khi máy tính, điện thoại thông minh và các thiết bị kết nối Internet đã trở thành vật dụng phổ biến, dự báo này được xem là đặc biệt chính xác.
Quá tải thông tin
Steve Jobs cũng sớm nhìn thấy mặt trái của kỷ nguyên số.
Trong cuộc phỏng vấn với Wired năm 1996, ông cho rằng nhân loại đang bước vào nền kinh tế thông tin nhưng chưa chắc đã trở thành một xã hội thông tin thực sự.
Ông nhận định mọi người đang suy nghĩ ít hơn trước. Một phần nguyên nhân đến từ truyền hình. Con người đọc ít hơn và dành ít thời gian cho việc tư duy hơn.
Cũng trong năm 1996, Larry Page và Sergey Brin bắt đầu phát triển Google.
Steve Jobs hiểu rằng Internet sẽ mang lượng thông tin khổng lồ đến tận tay người dùng. Tuy nhiên, ông chưa hình dung hết mức độ phụ thuộc của con người vào Internet trong cuộc sống hàng ngày.
Ông nói: "Tôi nghĩ phần lớn mọi người sẽ không dùng web để tìm thêm thông tin. Chúng ta vốn đã bị quá tải thông tin rồi. Dù Internet có cung cấp bao nhiêu thông tin đi nữa thì đa số mọi người vẫn nhận được nhiều hơn khả năng xử lý của họ”.
Dự báo thương mại điện tử bùng nổ
Steve Jobs cũng nhận thấy Internet sẽ làm thay đổi ngành thương mại mạnh hơn nhiều lĩnh vực khác.
Trong cuộc phỏng vấn năm 1996 với Wired, ông dự báo người bán hàng sẽ là bên hưởng lợi lớn nhất từ quá trình số hóa.
"Mọi người sẽ ngừng đến các cửa hàng truyền thống. Họ sẽ mua hàng qua mạng”, ông nói.
Dự đoán của ông đã được chứng minh bằng sự bùng nổ của thương mại điện tử sau này. Từ những nền tảng bán lẻ trực tuyến cho đến các sàn điện tử toàn cầu, hành vi mua sắm của người tiêu dùng đã thay đổi lớn so với thời điểm Steve Jobs đưa ra dự báo.
Tương lai của chuỗi cung ứng hiện đại
Một trong những dự báo đáng chú ý nhất của Steve Jobs liên quan đến chuỗi cung ứng. Ông cho rằng vấn đề lớn nhất của hoạt động sản xuất không nằm ở thời gian làm ra sản phẩm mà nằm ở tốc độ luân chuyển thông tin trong toàn bộ hệ thống.
Trong cuộc phỏng vấn năm 1996, Jobs đưa ra ví dụ về một khách hàng muốn mua chiếc Cadillac màu hồng với ghế da màu tím.
Người bán nói phải mất nhiều tháng để giao xe vì nhà máy chưa biết nhu cầu đó, nhà cung cấp chưa chuẩn bị sơn màu hồng và nguồn da màu tím cũng chưa sẵn sàng.
Steve Jobs cho rằng điểm nghẽn không nằm ở công đoạn sản xuất mà nằm ở việc thông tin di chuyển quá chậm giữa các mắt xích.
Ông kết luận: "Khi lần theo toàn bộ quy trình, bạn sẽ nhận ra vấn đề không phải mất bao lâu để sản xuất thứ gì đó. Vấn đề là thông tin mất bao lâu để lan truyền trong hệ thống. Trong khi đó, tín hiệu điện tử lại truyền đi gần như với tốc độ ánh sáng”.
Nhiều năm sau, nhận định này trở thành nền tảng cho các mô hình chuỗi cung ứng hiện đại, sản xuất tinh gọn và quản trị tồn kho theo thời gian thực mà các tập đoàn toàn cầu đang áp dụng.
Nhìn lại sau 15 năm kể từ ngày Steve Jobs qua đời, không phải mọi dự báo của ông đều chính xác. Tuy nhiên, những nhận định về Internet, máy tính cá nhân, thương mại điện tử và tốc độ luân chuyển thông tin đã cho thấy khả năng nhìn xa vượt thời đại của một trong những nhân vật có ảnh hưởng lớn nhất lịch sử công nghệ.
Thiên Di
Theo NewsWeek
