Tại Công văn số 159/TTg-CĐS ngày 13/2/2026 do Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ký ban hành, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính theo hướng tái sử dụng dữ liệu đã được kết nối, chia sẻ.
Thời gian qua, việc triển khai Luật Chuyển đổi số 2025 và các nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu đã được các cấp, ngành thực hiện bước đầu. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa đồng đều.
Hiện mới có 5 bộ công bố phạm vi thông tin trong cơ sở dữ liệu được phép khai thác để thay thế giấy tờ trong hồ sơ thủ tục hành chính. Nhiều nơi công bố lại thủ tục nhưng chưa làm rõ quy trình mới, cách thức thực hiện sau khi số hóa.
Khảo sát tại một số Trung tâm Phục vụ hành chính công cho thấy, khi giải quyết thủ tục, một số cơ quan vẫn yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành hoặc các giấy tờ đã tích hợp trên ứng dụng định danh điện tử quốc gia (VNeID).
Không chỉ cơ quan hành chính, nhiều tổ chức như ngân hàng, doanh nghiệp, công ty cấp nước, trường học… vẫn yêu cầu bản sao chứng thực hoặc yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin dù đã có dữ liệu điện tử hoặc đã xuất trình bản chính để đối chiếu.
Theo đánh giá của Chính phủ, tình trạng này cho thấy việc áp dụng pháp luật chưa thống nhất, khả năng tái sử dụng dữ liệu còn hạn chế, gây phiền hà, phát sinh chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, điều này cũng tạo thêm áp lực cho chính quyền cơ sở, nhất là UBND cấp xã khi phải thực hiện thêm thủ tục xác nhận thông tin.
Tuyệt đối không yêu cầu cung cấp lại thông tin đã có trên VNeID
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương:
- Hoàn thành việc tái cấu trúc quy trình giải quyết các thủ tục có thành phần hồ sơ được thay thế bằng dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành.
- Đơn giản hóa dịch vụ công trực tuyến, bảo đảm thuận lợi và khai thác tối đa dữ liệu đã kết nối, chia sẻ.
- Tuyệt đối không yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu hoặc đã được tích hợp, chia sẻ từ VNeID.
Trường hợp dữ liệu chưa đầy đủ hoặc có sai lệch, các cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu phải phối hợp xử lý kịp thời, thay vì yêu cầu người dân bổ sung lại giấy tờ.
Danh mục các thành phần hồ sơ đã được thay thế bằng dữ liệu điện tử phải được công khai trên Cổng thông tin điện tử, Cổng Dịch vụ công quốc gia và tại Bộ phận một cửa để người dân biết và giám sát.
Tăng giám sát, xử lý nghiêm vi phạm
Chính phủ cũng yêu cầu:
- Tăng cường tiếp nhận, xử lý phản ánh của người dân, doanh nghiệp về việc bị yêu cầu cung cấp lại giấy tờ không cần thiết.
- Công khai kết quả xử lý.
- Kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm cán bộ, công chức, viên chức vi phạm.
Các bộ quản lý cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành phải khẩn trương rà soát, công bố phạm vi thông tin được phép khai thác thay thế giấy tờ trên Cổng Dịch vụ công quốc gia; định kỳ hằng tháng báo cáo kết quả chia sẻ dữ liệu.
Việc hoàn thiện các cơ sở dữ liệu phải bảo đảm nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, phục vụ giải quyết thủ tục hành chính theo mô hình “một cửa số” tập trung.
Bộ Công an được giao hướng dẫn các bộ, ngành kết nối hệ thống giải quyết thủ tục hành chính với hệ thống định danh và xác thực điện tử; hướng dẫn khai thác thông tin người dân, doanh nghiệp trên VNeID để phục vụ giải quyết thủ tục.
Chỉ đạo mới được đánh giá sẽ tác động đến hàng triệu người dân, doanh nghiệp, nếu được triển khai đồng bộ và thực chất, qua đó giảm tình trạng “xin - cho” giấy tờ và thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động hành chính.
Theo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ
Huỳnh Duy
