Một mình đi khắp các con sông cứu hộ, cứu nạn
"Trở về từ cõi chết" sau khi được cứu sống trong một vụ tai nạn trên biển, anh Văn, hiện là Tổng đội trưởng, người sáng lập Đội Cứu hộ Cứu nạn đường thủy 116, đã tự hứa với chính mình phải "trả ơn đời" bằng hành động thiết thực. Trước đó, anh vốn là giám đốc một doanh nghiêp vận tải ở Thái Bình (cũ, nay là Hưng Yên).
Ngày 10/10/2020, lời hứa ấy thành hình khi anh quyết định đem toàn bộ số tiền tích lũy 1 tỷ đồng vốn dự định để xây nhà, mua ca nô và phương tiện cứu hộ, đặt những viên gạch đầu tiên cho đội 116 với dự án "Tình người trong cơn sóng".
Đội cứu hộ của anh hoạt động hoàn toàn miễn phí, với mong muốn bất cứ ai gặp nạn dưới nước cũng có cơ hội sống như anh đã từng.
Quyết định táo bạo ấy khiến bố mẹ, người thân không khỏi lo lắng, nhất là khi anh là con một trong gia đình. Nhưng khi nghe anh tâm sự về những gì từng trải qua giữa biển cả, về khát khao cứu người, họ đã gạt nước mắt ủng hộ.
Giải quyết được chuyện tiền bạc chưa phải là thách thức lớn nhất. Với anh Văn, khó khăn nhất là làm sao để người dân tin rằng anh và đội 116 thực sự làm việc thiện, hoàn toàn miễn phí. Quá nhiều nghi ngờ, quá nhiều đồn đoán. Có người còn nghi ngờ anh lừa đảo, bởi chi phí cho một cuộc tìm kiếm trên sông nước thường lên tới 180–200 triệu đồng.
"Khi tôi xin hỗ trợ gia đình họ miễn phí, họ không tin. Họ nghĩ chẳng ai lại bỏ ngần ấy công sức mà không lấy tiền", anh Văn nhớ lại.
Để chứng minh sự tử tế không phải là chiêu trò, anh chọn cách lặng lẽ làm. Cứ âm thầm tìm kiếm, âm thầm cứu người. Khi có kết quả, anh mới báo cho gia đình nạn nhân.
"Chỉ cần họ thấy mình làm thật, có kết quả thật, thì không còn lời nào thuyết phục hơn", anh nói.
Nhưng cũng chưa hết thị phi. Năm 2022, bị vu khống "ăn chặn", anh rất buồn nhưng không gục ngã.
"Người ta khuyên tôi dừng lại dự án. Nhưng tôi nghĩ mình phải làm tốt hơn, minh bạch hơn, để chứng minh mình không hề nhận bất cứ đồng nào", anh Văn nói.
Từ đó, càng nhiều mạnh thường quân tìm đến, tin tưởng và âm thầm ủng hộ cho quỹ cứu hộ của đội.
Từ một người đơn độc, đội 116 giờ đã có hơn 100 thành viên, tất cả đều tình nguyện, được gắn kết bởi một niềm tin chung: cứu người là cứu chính mình.
"Cứu sống một mạng người là niềm hạnh phúc lớn nhất"
Trong vô số vụ cứu hộ từng tham gia, anh Văn không bao giờ quên khoảnh khắc lao mình xuống dòng nước lũ năm 2023 để cứu một bé trai 8 tuổi tại Nam Định (cũ nay là Ninh Bình). Hôm ấy, nước lũ đục ngầu, chảy xiết. Hàng trăm người có mặt nhưng không ai dám lao xuống vì nguy hiểm.
"Không kịp nghĩ gì, tôi nhảy xuống. Tôi biết có thể mình sẽ chết, nhưng nếu may mắn cứu được cháu thì cũng đáng", anh kể, giọng vẫn còn nghẹn lại khi nhớ về giây phút ấy. Và anh đã cứu được em bé, kỳ tích mà đến giờ anh vẫn xem là món quà lớn nhất cuộc đời.
Sau lần ấy, mẹ anh òa khóc: "Nhà chỉ có mỗi mình mày. Mày có mệnh hệ gì thì bố mẹ biết sống sao?". Anh chỉ biết lặng im bởi anh hiểu nỗi sợ của mẹ, nhưng cũng hiểu trách nhiệm của một người từng được cứu sống.
Mơ ước xây dựng Hiệp hội Cứu hộ – Cứu nạn ven biển Việt Nam
Điều anh Văn ấp ủ không chỉ dừng ở những con sông nhỏ. Anh mong muốn thành lập Hiệp hội cứu hộ, cứu nạn ven bờ biển và đảo Việt Nam, tập hợp những con người dũng cảm, nơi có đủ trang thiết bị để sẵn sàng hỗ trợ ngư dân gặp nạn ngoài khơi.
"Tôi chỉ mong đội lớn mạnh, để có thể giúp được nhiều hơn nữa", anh Văn chia sẻ.
Được lọt vào vòng chung khảo Giải thưởng Human Act Prize 2025, anh Văn chỉ mong 116 được biết đến rộng rãi hơn, dự án có thêm kinh phí để bổ sung phương tiện, vì hiện tại đội chỉ đủ khả năng hoạt động ven bờ và trên các dòng sông.
Và điều anh gửi gắm giản dị như chính con người anh: "Tôi chỉ mong 116 được lan tỏa rộng rãi hơn. Ai cần giúp, cứ gọi. 116 sẽ hỗ trợ 100% miễn phí".
Ngọc Minh
