Những ngày gần đây, câu chuyện Á hậu Nguyễn Trần Huyền My thanh lý một số món đồ hiệu cá nhân trên mạng xã hội bất ngờ thu hút sự chú ý lớn của cộng đồng mạng. Trong số đó, một đôi giày hàng hiệu được cho là có giá gốc hàng chục triệu đồng được rao bán lại với giá khoảng 2 triệu đồng.
Điều khiến câu chuyện gây tranh luận không chỉ nằm ở mức giá mà còn ở tình trạng món đồ đã qua sử dụng khá rõ. Nhiều người cho rằng với mức độ hao mòn như vậy, mức giá vài triệu đồng vẫn khá cao. Trong khi đó, một bộ phận cư dân mạng lại cho rằng việc thanh lý đồ cá nhân là chuyện bình thường, người mua – người bán đều tự nguyện, không có gì đáng tranh cãi.
Dù ý kiến trái chiều, câu chuyện này lại hé lộ một thực tế đáng chú ý: thị trường đồ hiệu secondhand, hay còn gọi là thị trường resale hàng hiệu, đang ngày càng sôi động.
“Đồ của người nổi tiếng”: Mua giá trị thật hay trả tiền cho hào quang?
Điểm khiến vụ việc gây tranh luận không đơn thuần là chuyện “đắt – rẻ”. Nhiều ý kiến cho rằng mức giá vài triệu đồng vẫn cao nếu xét trên tình trạng hao mòn của sản phẩm. Nhưng ở chiều ngược lại, không ít người cho rằng đây là giao dịch tự nguyện, và giá trị món đồ không chỉ nằm ở vật chất.
Thực tế, việc người nổi tiếng thanh lý đồ hiệu không phải điều mới. Trước đó, Bảo Anh từng gây chú ý khi thanh lý loạt đồ hiệu với mức giảm đáng kể: túi Chanel từ 74 triệu đồng giảm còn khoảng 62 triệu, túi Chloé khoảng 38 triệu, giày Balenciaga 9 triệu, hay áo Versace từ hơn 45 triệu xuống còn 19 triệu đồng. Đáng chú ý, nhiều món đồ bình dân chỉ vài trăm nghìn đồng cũng nhanh chóng được “chốt đơn”.
Tương tự, Hồ Ngọc Hà từng gây chú ý khi thanh lý tới hàng nghìn món đồ, từ trang phục thường ngày đến đồ diễn. Với các thiết kế cao cấp từ Dolce & Gabbana, Gucci hay Versace, nhiều món có giá gốc hơn 100 triệu đồng nhưng được đấu giá chỉ từ vài triệu. Trong khi đó, Ngọc Trinh thậm chí từng rao bán cả túi Hermès trị giá hàng tỷ đồng, giảm gần một nửa so với giá ban đầu.
Không chỉ nghệ sĩ, các fashionista như Châu Bùi hay Quỳnh Anh Shyn cũng thường xuyên tổ chức các đợt “dọn tủ”, bán lại trang phục và phụ kiện đã qua sử dụng, thu hút đông đảo người mua cả online lẫn offline.
Gần đây nhất, Hiền Hồ không quảng bá rầm rộ nhưng liên tục đăng các món đồ hiệu kèm thông tin rõ ràng. Dù là hàng secondhand, nhiều sản phẩm vẫn còn mới, thậm chí gần như hàng brand new và vẫn đang được bán chính hãng. Danh mục thương hiệu gồm loạt tên tuổi cao cấp như Rolex, Goyard, Tiffany & Co., Hermès hay The Row. Đáng chú ý, mỗi thời điểm chỉ có rất ít bài đăng công khai, phần lớn giao dịch diễn ra qua Story, cho thấy tốc độ “chốt đơn” khá nhanh.
Điểm chung của các trường hợp trên là sức hút không chỉ đến từ món đồ, mà từ chính người sở hữu trước đó. Theo các chuyên gia hành vi tiêu dùng, việc sở hữu một món đồ từng thuộc về người nổi tiếng tạo ra cảm giác “kết nối” – như thể người mua đang chạm vào một phần câu chuyện của thần tượng.
Nhà tâm lý học hành vi Carolyn Mair từng nhận định, yếu tố cảm xúc này là chìa khóa khiến đồ secondhand của người nổi tiếng luôn “đắt khách”, bất chấp việc chúng đã qua sử dụng. Đây cũng là lý do nhiều món đồ có thể bán hết chỉ trong vài giờ, dù giá không hẳn rẻ nếu xét trên tình trạng thực tế.
Tuy nhiên, chính yếu tố này cũng làm dấy lên tranh luận: người mua đang trả tiền cho giá trị sử dụng hay cho “hào quang” đi kèm?
Thị trường bùng nổ: Từ thú chơi ngách thành cuộc đua hàng trăm tỷ USD
Không thể phủ nhận, câu chuyện của Á hậu Nguyễn Trần Huyền My chỉ là một lát cắt rất nhỏ trong bức tranh lớn hơn: thị trường đồ hiệu secondhand đang chuyển mình từ một “sân chơi kín” thành một ngành kinh doanh có quy mô toàn cầu.
Trước đây, việc mua bán đồ hiệu đã qua sử dụng thường diễn ra trong phạm vi hẹp – giữa các cá nhân có cùng gu thời trang hoặc trong những cộng đồng nhỏ. Tuy nhiên, khoảng 5–10 năm trở lại đây, sự bùng nổ của thương mại điện tử và mạng xã hội đã thay đổi hoàn toàn cục diện. Theo Vogue Business, thị trường resale toàn cầu có thể đạt 350 tỷ USD vào năm 2027, trong đó Gen Z và Millennials chiếm tới 2/3 người tiêu dùng.
Những nền tảng như The RealReal, Vestiaire Collective hay Depop không chỉ đơn thuần là nơi giao dịch, mà còn xây dựng cả một hệ sinh thái gồm kiểm định sản phẩm, định giá, logistics và cộng đồng người dùng. Nhờ đó, việc mua một chiếc túi hay đôi giày đã qua sử dụng giờ đây không còn mang cảm giác “đánh cược”, mà dần trở thành một lựa chọn tiêu dùng có tính toán.
Động lực tăng trưởng không chỉ đến từ yếu tố giá. Thế hệ người tiêu dùng trẻ, đặc biệt là Gen Z, đang thay đổi cách nhìn về hàng xa xỉ. Với họ, việc sở hữu một sản phẩm của Chanel hay Louis Vuitton không nhất thiết phải gắn với “mới 100%”. Thay vào đó, tính bền vững, khả năng tái sử dụng và câu chuyện đằng sau sản phẩm trở thành những yếu tố quan trọng không kém. Một chiếc túi đã qua tay nhiều chủ nhân thậm chí còn được xem như có “lịch sử” – điều mà hàng mới không có.
Tại Việt Nam, xu hướng này xuất hiện muộn hơn nhưng tăng tốc rất nhanh. Chỉ trong vài năm, từ những cửa hàng ký gửi nhỏ lẻ, thị trường đã mở rộng thành mạng lưới gồm các shop chuyên nghiệp, nền tảng online và cả hoạt động livestream bán hàng. Những thương hiệu như Dior, Chanel, hay sneaker của Nike, Balenciaga luôn nằm trong nhóm được tìm kiếm nhiều nhất.
Một yếu tố quan trọng khác thúc đẩy thị trường là mức giá. Việc sản phẩm được bán lại với giá thấp hơn 30–70% so với hàng mới tạo ra một “cửa vào” dễ tiếp cận hơn cho người tiêu dùng trẻ – những người có nhu cầu trải nghiệm hàng xa xỉ nhưng vẫn phải cân đối tài chính. Không ít người coi đây là bước đệm: mua đồ secondhand để thử nghiệm trước khi quyết định chi mạnh cho hàng mới.
Tuy nhiên, chính tốc độ tăng trưởng nhanh cũng khiến thị trường này trở nên phức tạp hơn. Khi người bán, người mua và cả “người trung gian” cùng đổ vào, đồ hiệu secondhand không còn là một lựa chọn đơn thuần, mà đang dần trở thành một cuộc chơi nơi giá trị sản phẩm, niềm tin và cả xu hướng tiêu dùng cùng lúc quyết định mức giá cuối cùng.
“Mỏ vàng” hay canh bạc rủi ro? Khi người mua phải tự định giá niềm tin
Sự sôi động của thị trường đồ hiệu secondhand rõ ràng mở ra nhiều cơ hội kiếm tiền, từ cá nhân “lướt sóng” đến các cửa hàng ký gửi chuyên nghiệp. Nhưng song song với đó, đây cũng là một trong những thị trường có độ rủi ro cao, nơi người mua gần như phải tự chịu trách nhiệm cho quyết định của mình.
Rủi ro lớn nhất vẫn là câu chuyện thật – giả. Không giống hàng mới mua tại boutique chính hãng, đồ hiệu đã qua sử dụng thường đi qua nhiều khâu trung gian, khiến việc truy xuất nguồn gốc trở nên khó khăn. Những thương hiệu đình đám như Chanel, Louis Vuitton hay Dior cũng đồng thời là những cái tên bị làm giả nhiều nhất. Với người thiếu kinh nghiệm, việc phân biệt thật – nhái qua hình ảnh hoặc vài lời cam kết từ người bán gần như là “đánh cược”.
Ngay cả khi sản phẩm là hàng thật, bài toán chất lượng cũng không đơn giản. Đồ hiệu, đặc biệt là túi xách hay giày dép, chịu hao mòn theo thời gian sử dụng. Những chi tiết như da nứt, form dáng biến dạng, phụ kiện kim loại xuống màu… có thể không dễ nhận ra qua ảnh nhưng lại ảnh hưởng lớn đến trải nghiệm thực tế. Với các món đồ giá trị cao, chi phí sửa chữa hoặc bảo dưỡng đôi khi không hề nhỏ, thậm chí tiệm cận giá mua ban đầu.
Một yếu tố khác khiến thị trường này trở nên “khó đoán” là cách định giá. Không có một chuẩn chung tuyệt đối, giá của đồ hiệu secondhand phụ thuộc vào nhiều biến số: độ mới, độ hiếm, xu hướng thị trường và cả… người từng sở hữu. Những món đồ gắn với người nổi tiếng như trường hợp Á hậu Huyền My có thể được “đẩy giá” nhờ yếu tố danh tiếng. Nhưng chính điều này cũng dễ tạo ra tranh cãi nếu kỳ vọng của người mua không tương xứng với thực tế sản phẩm.
Thực tế cho thấy, không ít trường hợp người mua sẵn sàng chi tiền vì cảm xúc, từ việc “săn deal hời” đến mong muốn sở hữu món đồ giống thần tượng. Nhưng khi nhận hàng, khoảng cách giữa kỳ vọng và trải nghiệm thực tế lại trở thành nguồn cơn của thất vọng, thậm chí tranh chấp.
Ở chiều ngược lại, cũng có những món đồ secondhand trở thành “khoản đầu tư” đúng nghĩa. Một số mẫu túi kinh điển của Chanel hay Hermès có thể giữ giá, thậm chí tăng giá theo thời gian nếu còn tốt và thuộc dòng hiếm. Điều này càng khiến thị trường thêm phần hấp dẫn, nhưng cũng đồng thời khiến ranh giới giữa tiêu dùng và đầu cơ trở nên mờ nhạt.
Từ câu chuyện của Huyền My, có thể thấy đồ hiệu secondhand không còn là một xu hướng nhỏ lẻ mà đang dần trở thành một phần trong thói quen tiêu dùng mới. Tuy nhiên, khác với việc mua hàng thông thường, ở thị trường này, người mua không chỉ trả tiền cho sản phẩm mà còn phải “định giá” cả niềm tin: tin vào người bán, tin vào chất lượng và đôi khi là tin vào chính cảm nhận của mình.
Giữa một bên là “món hời” hấp dẫn, một bên là nguy cơ mua nhầm hoặc mua theo cảm xúc, đồ hiệu secondhand vì thế giống một canh bạc nhiều biến số. Và trong cuộc chơi đó, sự tỉnh táo mới là thứ quyết định ai là người thực sự có lợi.
Diệu Đan
