Sau gần 15 năm dẫn dắt Apple, ông Tim Cook sẽ chính thức rời vị trí CEO vào ngày 1/9, khép lại một trong những giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ nhất trong lịch sử công ty. Người được lựa chọn kế nhiệm là ông John Ternus – một cái tên quen thuộc trong nội bộ Apple nhưng lại khá xa lạ với phần lớn người dùng phổ thông .
Điều này phần nào phản ánh cách Apple xây dựng đội ngũ lãnh đạo: không phải những nhân vật nổi tiếng trước công chúng, mà là những người đã âm thầm gắn bó và đóng góp trong nhiều năm. Ông Ternus chính là một trường hợp như vậy.
Trên thực tế, ông John Ternus đã làm việc tại Apple hơn hai thập kỷ. Gia nhập công ty từ năm 2001 với vai trò kỹ sư thiết kế sản phẩm, ông dần thăng tiến và hiện là Phó chủ tịch cấp cao phụ trách kỹ thuật phần cứng. Trong vai trò này, ông chịu trách nhiệm trực tiếp cho việc phát triển phần cứng của hầu hết các sản phẩm chủ lực, bao gồm iPhone, iPad, Mac và AirPods.
Không giống nhiều lãnh đạo công nghệ thường xuất hiện dày đặc trên truyền thông, ông Ternus chủ yếu hoạt động phía sau hậu trường. Tuy vậy, dấu ấn của ông lại hiện diện trong gần như toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm của Apple hiện nay.
Ông cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình Apple chuyển sang sử dụng chip tự thiết kế, một bước đi chiến lược giúp công ty kiểm soát sâu hơn phần cứng và tối ưu hiệu năng sản phẩm.
Câu chuyện đặc trưng nhất về ông Ternus được kể lại trong bài phát biểu tại lễ tốt nghiệp Đại học Pennsylvania năm 2024. Khi làm việc trên sản phẩm Apple đầu tiên của mình, màn hình Cinema Display, ông đã tranh cãi với nhà cung cấp về số lượng rãnh trên đầu vít sẽ nằm ở mặt sau sản phẩm.
Nhà cung cấp đưa ra vít có 35 rãnh, nhưng ông Ternus yêu cầu họ giữ đúng 25 rãnh như Apple mong muốn. "Tôi rõ ràng nhớ đã lùi lại một phút và tự hỏi bản thân: 'Mình đang làm gì vậy? Đây có phải là điều bình thường không?' Và tôi nghĩ về điều đó, rồi nhận ra nó có thể không bình thường, nhưng nó đúng," ông nói.
"Nó đúng vì tôi đã dành nhiều tháng làm việc trên sản phẩm đó, và nếu bạn định dành nhiều thời gian như vậy cho một thứ gì đó, bạn nên nỗ lực hết mình. Có thể khách hàng để ý, có thể họ không. Nhưng dù thế nào, mỗi khi tôi nhìn thấy một trong những màn hình đó trên bàn làm việc của ai đó, điều quan trọng với tôi là biết rằng đồng đội và tôi đã xem xét mọi thứ về nó." Đó chính là tinh thần Apple mà ông Steve Jobs xây dựng, sự cầu toàn đến từng chi tiết nhỏ nhất, ngay cả khi không ai nhìn thấy.
Sau khi tốt nghiệp Đại học Pennsylvania, ông Ternus gia nhập Virtual Research Systems với vai trò kỹ sư cơ khí. Virtual Research Systems, dù không được biết đến rộng rãi ngày nay, là một phần của làn sóng thực tế ảo đầu tiên vào những năm 1980 và 1990, làm việc trên tai nghe VR và công nghệ nhập vai.
Bốn năm làm việc tại đây giúp ông Ternus tiếp xúc với công nghệ màn hình tiên tiến và giao diện người-máy - kinh nghiệm sẽ vô cùng quý giá trong công việc sau này trên các sản phẩm như Apple Vision Pro.
Trong khi đó, di sản mà ông Tim Cook để lại là không nhỏ. Khi tiếp quản Apple từ Steve Jobs vào năm 2011, ông Cook từng đối mặt với nhiều hoài nghi về khả năng duy trì thành công của công ty. Tuy nhiên, trong suốt nhiệm kỳ của mình, ông đã đưa Apple trở thành doanh nghiệp có giá trị thị trường khoảng 4.000 tỷ USD, đồng thời mở rộng mạnh mẽ sang các lĩnh vực như thiết bị đeo và dịch vụ số.
Dù vậy, giai đoạn cuối nhiệm kỳ của ông Cook cũng đặt ra không ít thách thức, đặc biệt là câu hỏi về “sản phẩm đột phá tiếp theo” sau iPhone, cũng như việc Apple đang phải tăng tốc trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo.
Chính vì vậy, việc một lãnh đạo xuất thân từ kỹ thuật như ông John Ternus được lựa chọn làm CEO được xem là tín hiệu cho thấy Apple có thể đặt trọng tâm nhiều hơn vào đổi mới sản phẩm trong giai đoạn tới. Theo một số nhà phân tích, nền tảng kỹ thuật của ông có thể giúp Apple tìm kiếm những hướng đi mới, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ đang thay đổi nhanh chóng.
Dù vậy, thách thức dành cho ông Ternus là không nhỏ. Ông không chỉ kế nhiệm một CEO đã đưa Apple lên đỉnh cao về giá trị thị trường, mà còn phải đối mặt với kỳ vọng tìm ra động lực tăng trưởng tiếp theo cho công ty.
Trong phát biểu của mình, ông Ternus cho biết ông “lạc quan” về tương lai và coi việc dẫn dắt Apple là một trách nhiệm lớn. Sau nhiều năm làm việc cùng Steve Jobs và Tim Cook, ông cho rằng mình hiểu rõ những giá trị đã định hình nên Apple và sẽ tiếp tục phát triển chúng trong giai đoạn tiếp theo.
Sự chuyển giao này, vì vậy, không chỉ là thay đổi vị trí lãnh đạo, mà còn đánh dấu bước chuyển sang một thế hệ điều hành mới tại Apple, nơi những người đứng sau sản phẩm suốt nhiều năm bắt đầu bước ra vị trí trung tâm, trong lúc công ty tìm kiếm chương tiếp theo của mình.
Nguyễn Hải
