Bên ngoài cổng phía tây khu học xá của Đại học Sư phạm Phúc Kiến, có một con phố ăn vặt vốn quen thuộc với sinh viên và người dân địa phương. Mỗi chiều tối, khi đèn đường bật sáng, nơi đây lại rộn ràng mùi thơm của hoành thánh, bánh xèo, trà thảo dược, bánh trứng… tạo nên nhịp sống sôi động.
Nhưng những ngày gần đây, con phố nhỏ ấy bỗng xuất hiện một cảnh tượng khác lạ: tại nhiều gian hàng, các mã QR thanh toán quen thuộc đã được đồng loạt thay thế bằng cùng một mã QR, kèm tấm biển nhỏ ghi dòng chữ giản dị: “Quyên góp toàn bộ doanh thu hôm nay để giúp ‘Chú Bánh Xèo’ vượt qua thời điểm khó khăn”.
Không có lời kêu gọi rầm rộ, không có người đứng ra tổ chức, mọi việc diễn ra lặng lẽ như một sự thỏa thuận ngầm.
“Chú Bánh Xèo” tên thật là Trương Kiến Vũ, 50 tuổi, chủ một quầy bánh xèo trên phố ẩm thực. Nhiều năm qua, ông cùng vợ mưu sinh bằng đủ nghề buôn bán nhỏ, nhưng đều không mấy thuận lợi. Đầu năm 2024, nhờ người quen giới thiệu, hai vợ chồng dựng quầy hàng trước cổng phía tây đại học. Không lâu sau, vợ ông phải về quê chăm sóc người già và con nhỏ, để lại ông một mình gánh vác mọi chi phí sinh hoạt.
Mỗi ngày, Trương Kiến Vũ thức dậy từ 6 giờ sáng đi chợ, tự tay chuẩn bị nguyên liệu, nhào bột, làm nhân, đứng bán đến tận 10 giờ đêm. Khi ông trở về nhà, đã gần nửa đêm.
Sau gần hai năm buôn bán ổn định, tháng 10/2025, biến cố ập đến với người đàn ông. Ông đi khám sau khi cảm thấy mệt mỏi và được chẩn đoán mắc bệnh ung thư. Sau khi chi trả phần lớn tiền tiết kiệm cho điều trị, gia đình nhanh chóng rơi vào cảnh kiệt quệ. Không còn cách nào khác, người thân đã đăng tải lời kêu gọi hỗ trợ trên một nền tảng tương trợ trực tuyến.
Điều mà gia đình ông không ngờ tới là: lời cầu cứu ấy đã chạm đến trái tim của cả cộng đồng - bắt đầu từ chính những người bán hàng rong bên cạnh ông mỗi ngày.
“Khi một người trên phố gặp nạn, làm sao chúng tôi có thể đứng ngoài?”, bà Linh Na, chủ quầy hoành thánh, nói thay suy nghĩ của nhiều tiểu thương.
Không có cuộc họp quy mô lớn nào được tổ chức. Các chủ quầy tự nguyện đổi mã QR thanh toán sang mã của Trương Kiến Vũ, đồng thời treo thông báo quyên góp ngay trước gian hàng của mình.
Ông Trịnh, một tiểu thương quen biết Trương Kiến Vũ hơn một năm, cho biết ông rất sốc khi nghe tin người bán bánh xèo hiền lành, chăm chỉ lâm bệnh nặng. Ngày 10/12, ông cùng 5-6 chủ quầy khác đề xuất tổ chức một ngày bán hàng gây quỹ, với toàn bộ doanh thu quyên góp cho “Chú Bánh Xèo”.
Một người bán bánh tại khu phố cho biết: “Hôm nay tôi quyên góp toàn bộ tiền bán bánh, ngày mai cũng vậy”. Cô Mai, chủ quầy lẩu từng nhận được nhiều lời chỉ dẫn từ Trương Kiến Vũ khi mới vào nghề xem việc giúp đỡ ông vừa là lòng biết ơn, vừa là trách nhiệm.
Cô Lưu, người bán trà thảo dược, pha lượng trà nhiều gấp 2-3 lần ngày thường. Đến 20h30, quầy đã bán hết sạch. Sau đó, cô quyết định tiếp tục quyên góp 500 NDT (1,8 triệu đồng) mỗi ngày trong 10 ngày liên tiếp. Cô Lý đặt mục tiêu bán 500 chiếc trong ngày để “làm được nhiều hơn cho chú ấy”.
Thông tin về con phố dùng chung một mã QR nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội. Lượng khách đổ về tăng gấp nhiều lần. Sinh viên, người dân và du khách xếp hàng dài trước các quầy hàng.
Có người lặng lẽ tăng số tiền thanh toán khi quét mã. Có người quét mã nhưng không lấy đồ ăn. Trước sự ngạc nhiên của người bán, họ chỉ mỉm cười: “Hôm nay tôi không đến đây chỉ để ăn.”
Nhiều sinh viên Đại học Sư phạm Phúc Kiến đã chia sẻ câu chuyện lên mạng xã hội, kêu gọi bạn bè đến ủng hộ. Những người không thể có mặt trực tiếp cũng chọn cách “mua đồ ăn online” để gửi tiền động viên.
Chỉ riêng ngày 11/12/2025, số tiền quyên góp thông qua mã QR của “Chú Bánh Xèo” đã vượt 20.000 NDT (75 triệu đồng). Chính quyền địa phương cũng cam kết phối hợp nguồn lực y tế và hỗ trợ sinh hoạt cho Trương Kiến Vũ trong quá trình điều trị.
Do sức khỏe yếu, ông Trương nhờ vợ gửi lời cảm ơn tới tất cả mọi người. Ông nói chỉ mong sớm bình phục, trở lại quầy bánh xèo quen thuộc và “đãi mọi người một bữa thật ngon”.
Vợ ông Trương xúc động chia sẻ: “Chính sự quan tâm của mọi người đã cho gia đình chúng tôi thêm một cơ hội. Tôi nói với anh ấy rằng, với chừng ấy yêu thương, anh nhất định phải cố gắng sống tiếp".
Kim Linh (Theo Toutiao)
