Hơn 1.000 hình chạm khắc nằm dưới con sông
Muốn nhìn thấy điều đặc biệt của con sông này, du khách trước hết phải rời xa những tuyến đường đông đúc và đi sâu vào một khu rừng nhiệt đới.
Con đường dần dốc lên, luồn giữa cây xanh và những khối đá lớn. Sau một quãng đi bộ, tiếng nước bắt đầu xuất hiện. Trước mắt du khách là một dòng chảy không quá rộng, nước trong và khá nông ở nhiều đoạn.
Ẩn giữa khu rừng ở nước láng giềng Việt Nam, con sông đặc biệt khiến du khách bất ngờ khi những dấu tích cổ dần hiện ra ngay dưới chân. (Ảnh: Tripadvisor)
Nếu chỉ nhìn thoáng qua, nơi đây dường như không khác nhiều so với những con suối giữa rừng khác ở Đông Nam Á.
Nhưng khi cúi xuống quan sát lớp đá bên dưới, cảnh tượng hoàn toàn thay đổi.
Hàng loạt hình khắc xuất hiện ngay trên nền đá sa thạch, có nơi nằm chỉ cách mặt nước vài centimet. Chúng trải dài theo dòng chảy và đã tồn tại ở đây suốt nhiều thế kỷ.
Địa điểm đặc biệt này là Kbal Spean, nằm ở tỉnh Siem Reap, Campuchia và thường được biết đến bằng tên tiếng Anh "River of a Thousand Lingas" là dòng sông của một nghìn linga.
Đó là Kbal Spean, nằm ở tỉnh Siem Reap, Campuchia và thường được biết đến bằng tên tiếng Anh "River of a Thousand Lingas" – dòng sông của một nghìn linga. (Ảnh: Klook)
Theo Bộ Du lịch Campuchia, hơn 1.000 hình Yoni và Linga được chạm trực tiếp vào lớp đá sa thạch dưới nước tại khu vực này. Nhiều hình nằm chỉ vài inch dưới bề mặt, vì vậy khi điều kiện nước phù hợp, du khách có thể quan sát chúng ngay từ phía trên.
Đây cũng chính là chi tiết tạo nên diện mạo rất khác thường của Kbal Spean.
Thay vì những bức phù điêu xuất hiện trên tường đền hay cột đá như tại nhiều di tích cổ, các hình chạm ở đây nằm ngay dưới dòng chảy.
APSARA National Authority – cơ quan quản lý khu vực Angkor cho biết những hình linga nổi bật được khắc trên nền đá của dòng suối trong đoạn dài khoảng 200 m, từ phía bắc Kbal Spean tới khu vực thác nước.
Tên gọi bằng tiếng Phạn của nơi này là "Sahasralinga", có nghĩa là "một nghìn linga".
Những hình linga nổi bật được khắc trên nền đá của dòng suối trong đoạn dài khoảng 200 m, từ phía bắc Kbal Spean tới khu vực thác nước. (Ảnh: Tripadvisor)
Ngoài những hình dạng lặp lại với số lượng lớn, du khách còn có thể bắt gặp nhiều hình chạm phức tạp hơn.
APSARA ghi nhận tại đây có hình thần Vishnu nằm giữa đại dương, Brahma xuất hiện từ một bông sen cùng nhiều hình động vật và biểu tượng khác. Bộ Du lịch Campuchia cũng mô tả hình Vishnu nằm trên rắn thần Ananta, bên cạnh Lakshmi.
Chính vì các tác phẩm nằm dưới nước nên trải nghiệm tại đây thay đổi đáng kể tùy mùa và mực nước.
Những dấu tích đã tồn tại gần 1.000 năm
Theo APSARA, Kbal Spean đã được sử dụng như một địa điểm tín ngưỡng trong gần một thiên niên kỷ. Các bằng chứng tại khu vực gồm chữ khắc và tác phẩm trên đá có niên đại từ khoảng thế kỷ XI đến thế kỷ XIII.
APSARA hiện xếp Kbal Spean vào nhóm điểm thuộc khu vực khảo cổ Angkor và ghi nhận phong cách chính của địa điểm có niên đại từ thế kỷ XI.
Các bằng chứng tại khu vực gồm chữ khắc và tác phẩm trên đá có niên đại từ khoảng thế kỷ XI đến thế kỷ XIII. (Ảnh: Klook)
Dòng nước chảy qua những hình chạm sau đó tiếp tục phân nhánh và hòa vào hệ thống sông ở khu vực Siem Reap.
Với khách du lịch ngày nay, hành trình tới đây cũng là một phần quan trọng của trải nghiệm.
Theo Bộ Du lịch Campuchia, hơn 1.000 hình Yoni và Linga được chạm trực tiếp vào lớp đá sa thạch dưới nước tại khu vực này. (Ảnh: Tripadvisor)
Lonely Planet cho biết khách phải đi bộ khoảng 2 km theo đường dốc xuyên rừng mới tới khu vực chạm khắc. Tuyến đường đi qua nhiều khối đá lớn trước khi tách thành hướng tới thác nước và hướng tới phần nền đá được chạm khắc.
APSARA ước tính chuyến tham quan, bao gồm cả quãng leo lên, thường mất khoảng một giờ rưỡi. Cơ quan này cũng khuyến nghị có thể kết hợp Kbal Spean với Banteay Srei hoặc khu vực Phnom Kulen.
Đi Kbal Spean nên kết hợp với đâu?
Một trong những điểm gần Kbal Spean đáng chú ý nhất là Banteay Srei.
Một trong những điểm gần Kbal Spean đáng chú ý nhất là Banteay Srei. (Ảnh: Expedia)
Theo APSARA, ngôi đền được khánh thành vào năm 967 và nổi tiếng với những tác phẩm điêu khắc đặc biệt tinh xảo trên đá sa thạch màu hồng. Cơ quan này gọi Banteay Srei là một trong những "viên ngọc" của nghệ thuật Khmer.
So với nhiều công trình đồ sộ trong quần thể Angkor, Banteay Srei có quy mô nhỏ hơn nhưng gây ấn tượng bởi mật độ hoa văn và mức độ chi tiết trên các bức phù điêu.
Một lựa chọn khác là Phnom Kulen, vùng núi cách thành phố Siem Reap khoảng 48 km theo Bộ Du lịch Campuchia.
Một lựa chọn khác là Phnom Kulen, vùng núi cách thành phố Siem Reap khoảng 48 km. (Ảnh: Wiki)
Khu vực này có độ cao tối đa khoảng 487 m, nhiều dòng suối, rừng và thác nước. Đây cũng là vùng cảnh quan gắn chặt với hệ thống sông ngòi chảy về Siem Reap.
Nếu có thêm thời gian, du khách thường tiếp tục hành trình về khu Angkor.
UNESCO cho biết Công viên Khảo cổ Angkor rộng khoảng 400 km², gồm những dấu tích của nhiều kinh đô Khmer từ thế kỷ IX đến XV. Trong số những công trình nổi tiếng nhất tại đây có Angkor Wat, Bayon và Banteay Srei.
Nếu có thêm thời gian, du khách thường tiếp tục hành trình về khu Angkor. (Ảnh: Expedia)
Nhờ vậy, hành trình tới Kbal Spean có thể mang một màu sắc rất khác chuyến tham quan đền cổ thông thường.
Du khách bắt đầu bằng quãng đi bộ xuyên rừng, lần theo tiếng nước rồi mới phát hiện những hình chạm nằm ngay dưới dòng chảy. Sau đó, hành trình có thể tiếp tục tới những ngôi đền bằng sa thạch hoặc các khu rừng và thác nước của vùng Siem Reap.
Và chính sự kết hợp giữa thiên nhiên với những dấu tích gần 1.000 năm tuổi đã khiến con sông này trở thành một điểm đến đặc biệt: cảnh vật phía trên tưởng chừng bình thường, nhưng chỉ cần nhìn xuống dưới lớp nước, một thế giới chạm khắc cổ lại dần hiện ra.
Nguyệt Phạm (Theo Ministry of Tourism Cambodia; APSARA National Authority; Lonely Planet; UNESCO World Heritage Centre)
