Mỗi dịp nghỉ lễ, nghỉ cuối tuần, câu hỏi “có nên cho trẻ chơi điện thoại hay không” lại trở thành nỗi băn khoăn thường trực trong rất nhiều gia đình.
“Vừa mới ngồi xuống được vài phút, con đã chăm chăm nhìn túi áo tôi, chỉ chực lấy điện thoại ra chơi. Không cho thì con phụng phịu, hễ tôi bận việc không để ý là con lại lén trốn vào góc nhà chơi không biết chán.” Một phụ huynh chia sẻ.
Trước lời năn nỉ “Cuối tuần rồi, con chơi điện thoại được không bố mẹ ơi?” của con trẻ, cách ứng xử khác nhau của mỗi vị phụ huynh sẽ dẫn đến những hiệu quả giáo dục khác nhau. Cô giáo với 20 năm kinh nghiệm chỉ rõ:
Nhóm phụ huynh thứ nhất: Không tin vào tính tự giác của con, từ chối thẳng thừng
Những phụ huynh này hiểu rõ, lời hứa “chơi một chút” của con, “một chút” ấy có thể âm thầm kéo dài vài tiếng, thậm chí là cả ngày. Đến khi người lớn lên tiếng nhắc nhở, con vẫn dán mắt vào màn hình, gật đầu cho có lệ. Đây cũng là kịch bản khiến nhiều bố mẹ lo lắng.
Vì vậy, bố mẹ dễ rơi vào trạng thái bực mình, tỏ ra đặc biệt nghiêm khắc và buông những lời quen miệng: “Con nhìn lại điểm thi cuối kỳ của mình đi, còn dám chơi game à?” hay “Kỳ này đừng hòng đụng vào điện thoại!”. Có gia đình còn quyết liệt hơn, giấu hẳn thiết bị hoặc ngắt Wi-Fi.
Tuy nhiên, cách làm đơn giản và cứng nhắc này thường không mang lại hiệu quả như mong muốn. Trong tâm lý học có khái niệm “hiệu ứng trái cấm”, những thứ càng bị cấm đoán thì càng dễ kích thích sự tò mò và ham muốn. Và việc cấm đoán quá mức không chỉ làm tăng sự ám ảnh của trẻ với điện thoại mà còn dễ gây xung đột trong quan hệ cha mẹ – con cái, khiến trẻ nảy sinh tâm lý chống đối, thậm chí lén lút sử dụng điện thoại nhiều hơn.
Ảnh minh họa
Nhóm phụ huynh thứ hai: Không nỡ từ chối con, buông tay mặc kệ
Một số cha mẹ sau khi từ chối con lại tự trách mình, cho rằng kỳ nghỉ hiếm hoi, để con chơi điện thoại một chút cũng không có gì nghiêm trọng, thậm chí còn chủ động “bù đắp” bằng cách cho phép con sử dụng thiết bị điện tử trong thời gian dài. Những phụ huynh này sợ làm tổn thương cảm xúc của con nên rất khó nói lời “không”, dần dần đánh mất nguyên tắc quản lý.
Có 1 bà mẹ từng chia sẻ: “Trong mắt con, tôi luôn là người xấu vì lúc nào cũng quản con. Còn bố và ông bà thì gần như lúc nào cũng chiều theo ý con.”
Thế nhưng, trong quá trình trưởng thành, trẻ cần học cách đối diện với sự từ chối và xử lý cảm giác thất vọng. Việc cha mẹ liên tục nhượng bộ có thể khiến trẻ trở nên tùy tiện, sử dụng điện thoại nhiều hơn và hình thành thói quen xấu khó sửa.
Nhóm phụ huynh thứ ba: điềm tĩnh, thiết lập ranh giới cho con
Nhóm phụ huynh thứ 3 có cách làm khó hơn nhưng lại hiệu quả hơn: cha mẹ giữ thái độ mềm mỏng nhưng kiên định, biết cách đặt ra ranh giới rõ ràng cho con.
Họ hiểu rằng trong thời đại Internet, điện thoại thông minh là 1 công cụ giúp trẻ giao tiếp xã hội và khám phá thế giới, không cần thiết phải cách ly hoàn toàn.
Tuy nhiên, việc sử dụng cần có chừng mực để tránh sa đà. Cách làm của nhóm phụ huynh này thường gồm 2 bước:
- Thứ nhất, thống nhất quy tắc sử dụng điện thoại với con. Chẳng hạn như, mỗi ngày không quá 2 giờ, chia nhỏ thành nhiều lần, mỗi lần không quá 30 phút; trong lúc ăn cơm, ngủ nghỉ hay làm bài tập, điện thoại phải được để xa. Bên cạnh đó, cha mẹ nên thiết lập chế độ dành cho trẻ em trên điện thoại, chọn lọc nội dung phù hợp, có thể định hướng cho con xem phim tài liệu, phim điện ảnh chất lượng cao hay các chương trình mang tính giáo dục.
- Bước thứ hai là chuyển hướng sự chú ý của trẻ bằng cách giúp con phát triển các sở thích lành mạnh như thể thao, đọc sách, vẽ tranh; thường xuyên đưa con đi công viên, bảo tàng, hoặc tổ chức các trò chơi gắn kết gia đình. Khi trẻ cảm nhận được sự phong phú và niềm vui từ đời sống thực, điện thoại sẽ không còn là hình thức giải trí duy nhất.
Ảnh minh họa
Trong kỳ nghỉ, mong muốn được chơi điện thoại của trẻ, cũng phản ánh phần nào nhu cầu muốn vui chơi và được đồng hành. Khi cha mẹ dùng quy tắc để xác lập giới hạn, đồng thời dùng sự quan tâm và kề cạnh để lấp đầy thời gian của con, trẻ sẽ dần tìm thấy trong đời sống thực những điều thú vị và hấp dẫn hơn rất nhiều so với màn hình điện thoại.
Theo Sohu
Minh Ánh
