Mắt xích quan trọng Cabio Biotech
Mới đây, hãng Danone (đơn vị sản xuất Aptamil) đã thông báo thu hồi tự nguyện một lô sữa Aptamil First Infant Milk tại thị trường Anh do lo ngại nhiễm độc tố cereulide (tạo ra bởi vi khuẩn Bacillus cereus ). Và sau đó là Aptamil Pronatura Pre sản xuất tại Đức, loại 1.200g có hạn sử dụng đến ngày 19/11/2026 với mã vạch EAN 4056631003701.
Sự việc của Aptamil diễn ra ngay sau khi tập đoàn Thụy Sĩ cũng thực hiện một đợt thu hồi khổng lồ trên hơn 50 quốc gia (bao gồm các dòng sữa như SMA, NAN, BEBA) do cùng một loại độc tố cereulide.
Trước đó một tuần, cơ quan chức năng Singapore cũng yêu cầu Danone thu hồi dòng Dumex Dulac 1 sản xuất tại Thái Lan.
Cơn địa chấn mang tên thu hồi sữa bột trẻ em đang lan rộng từ Anh sang Pháp, Ireland, Đức và nhiều quốc gia khác không còn là một sự cố kỹ thuật đơn lẻ.
Căng thẳng tiếp tục leo thang khi Lactalis - một tập đoàn sữa khác của Pháp tuyên bố thu hồi 6 lô sản phẩm thương hiệu Picot phân phối tại 18 quốc gia, bao gồm các thị trường lớn như Trung Quốc, Pháp, Australia và Tây Ban Nha. Hãng xác nhận nguyên liệu Omega-6 ARA nhập từ đối tác bên ngoài chứa cereulide, độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus sản sinh.
Đây không phải lần đầu Lactalis gặp sự cố. Giai đoạn 2017-2018, họ từng lao đao vì bê bối sữa nhiễm khuẩn Salmonella khiến hàng chục trẻ sơ sinh mắc bệnh.
Hiện nay, các hãng chưa công khai danh tính đối tác cung ứng nguyên liệu nghi gây nhiễm độc tố. Song, Danone đã lập tức đình chỉ việc nhập khẩu ARA từ nhà cung cấp này.
Bộ Nông nghiệp Pháp xác nhận trên tờ Le Monde rằng, nhà cung cấp chính là Cabio Biotech (Wuhan) Co., Ltd, một gã khổng lồ trong lĩnh vực nguyên liệu sinh học tại Trung Quốc.
Tương tự, theo các thông tin xác minh từ Cơ quan Tiêu chuẩn Thực phẩm Anh (FSA) và hệ thống cảnh báo RASFF của Liên minh Châu Âu, nguồn cơn của cuộc khủng hoảng bắt nguồn từ dầu ARA (Arachidonic Acid).
Đây là một loại axit béo quan trọng được thêm vào sữa công thức để giúp trẻ phát triển não bộ. Kết quả kiểm nghiệm cho thấy các lô dầu ARA do Cabio Biotech sản xuất tại nhà máy ở Vũ Hán đã bị nhiễm vi khuẩn Bacillus cereus, loại vi sinh vật sản sinh ra độc tố Cereulide cực kỳ nguy hiểm.
Cabio Biotech hiện đóng vai trò mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu về ARA - thành phần bổ sung axit béo thiết yếu trong sữa công thức - và là đối tác của nhiều thương hiệu lớn như Nestlé, Danone, Yili (tập đoàn sản xuất sữa hàng đầu Trung Quốc và top 5 thế giới) hay Mengniu (công ty sữa tại Trung Quốc).
Cabio Biotech có trụ sở tại Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc. Trong giới nguyên liệu thực phẩm, đây không phải là một cái tên nhỏ lẻ. Họ sử dụng công nghệ lên men vi sinh vật để chiết xuất ARA, một quy trình đòi hỏi sự kiểm soát vi sinh cực kỳ nghiêm ngặt.
Giá cổ phiếu của Cabio Biotech trên thị trường chứng khoán Trung Quốc đã sụt giảm gần 12% chỉ trong một phiên giao dịch ngay sau khi thông tin thu hồi sữa được tung ra.
Vào ngày 12/1/2026, Cabio Biotech đã phải gửi văn bản giải trình lên Sàn giao dịch Chứng khoán Thượng Hải. Họ xác nhận đang phối hợp với các khách hàng lớn để kiểm tra lại các lô hàng sau khi cổ phiếu công ty bốc hơi gần 12% giá trị.
Chưa ghi nhận trẻ bị bệnh liên quan đến sữa
Hiện các hãng trên cho biết chưa ghi nhận trường hợp trẻ bị bệnh liên quan đến các lô hàng bị ảnh hưởng nhưng thực hiện việc thu hồi "vì sự cẩn trọng tối đa".
Theo tạp chí khoa học Nature, cereulide là một hợp chất hữu cơ vòng có độc tính (depsipeptide), do vi khuẩn Bacillus cereus sản sinh. Cơ quan Tiêu chuẩn Thực phẩm Anh (FSA) cảnh báo đặc tính nguy hiểm nhất của cereulide là độ bền nhiệt cao. Các phương pháp xử lý thông thường như đun nấu hay pha sữa bằng nước sôi đều không thể vô hiệu hóa hay tiêu diệt độc tố này.
Khi xâm nhập cơ thể, cereulide kích thích dây thần kinh phế vị truyền tín hiệu đến trung tâm gây nôn ở não bộ chỉ sau 1 đến 6 giờ. Do chức năng thải độc ở trẻ còn non nớt, độc tố có thể tấn công trực tiếp vào ty thể tế bào, dẫn đến nguy cơ suy gan cấp hoặc biến chứng đa tạng.
Nestlé khuyến cáo các triệu chứng ở trẻ như nôn mửa dữ dội, tiêu chảy hoặc lờ đờ bất thường xuất hiện trong khoảng 30 phút đến 6 giờ sau khi dùng sữa. Nếu đã lỡ cho trẻ dùng sản phẩm bị ảnh hưởng và có bất kỳ lo ngại nào về sức khỏe của trẻ, phụ huynh được khuyên hỏi ý kiến chuyên gia y tế.
Lịch sử ngành sữa thế giới từng ghi nhận vụ bê bối Melamine tại Trung Quốc năm 2008, khiến 6 trẻ tử vong và 300.000 trẻ mắc các bệnh lý về thận. Hóa chất công nghiệp này đã được gian lận thêm vào nguyên liệu để tăng độ đạm giả tạo, gây ra suy thận cấp và sỏi thận mạn tính ở trẻ sơ sinh.
Đến năm 2017, Lactalis phải thu hồi 12 triệu hộp sữa trên 83 quốc gia do nhiễm khuẩn Salmonella, tác nhân gây nhiễm trùng đường ruột và mất nước nghiêm trọng. Gần đây nhất vào năm 2022, Abbott Nutrition tại Mỹ buộc phải đóng cửa nhà máy lớn nhất vì vi khuẩn Cronobacter sakazakii, dẫn đến cuộc khủng hoảng thiếu hụt sữa trên diện rộng và nghi vấn liên quan cái chết của hai trẻ nhỏ.
Nguyễn Phượng (Tổng hợp)
