Nếu phải bình chọn món đồ lưu niệm chính thức kỳ quặc nhất, khó hiểu nhất, nhưng lại được khao khát nhất trong lịch sử anime, thì "mô hình cơm nắm" từ siêu phẩm Spirited Away (Vùng Đất Linh Hồn) chắc chắn sẽ chễm chệ nằm trong top đầu.
Mới đây, đạo diễn hoạt hình Nhật Bản Tomohiro Furukawa đã chia sẻ một dòng trạng thái khá thú vị trên mạng xã hội. Anh cho biết khi mình hào hứng nhắc đến "mô hình cơm nắm Haku" tại studio làm việc, cả căn phòng bỗng im phăng phắc vì... không một ai biết đến sự tồn tại của món đồ này.
Phải trầy trật lắm Furukawa mới tìm thấy một người dùng mạng xã hội khác cũng sở hữu món đồ tương tự, khiến anh có cảm giác như "tìm thấy tổ chức". Dưới bài đăng, rất nhiều cư dân mạng và otaku trẻ tuổi cũng bày tỏ sự ngơ ngác hoàn toàn.
Món quà tặng kèm không giống ai của huyền thoại Miyazaki Hayao
Nếu bạn là thế hệ fan anime tiếp cận thế giới Ghibli sau những năm 2000, việc không biết đến món đồ này là hoàn toàn bình thường, bởi nó thực sự thuộc hàng siêu hiếm. Thế nhưng, dù vô cùng kén người biết, đây lại được đánh giá là một trong những vật phẩm đại diện rõ nhất cho triết lý sáng tạo của vị đạo diễn thiên tài Miyazaki Hayao, vượt xa những mô hình tinh xảo, đắt tiền ngày nay.
Năm 2001, Spirited Away ra mắt và tạo nên một cơn địa chấn càn quét mọi kỷ lục phòng vé, trở thành một tượng đài bất tử của làng hoạt hình thế giới. Đến năm 2002, khi phim bắt đầu phát hành phiên bản băng video và đĩa DVD, để kích thích lượng khán giả đặt trước (pre-order), nhà sản xuất đã quyết định tung ra một bộ quà tặng đặc biệt.
Thông thường, các hãng phim sẽ tặng kèm poster, móc khóa, standee nhân vật hoặc những mô hình nhựa lung linh. Nhưng Ghibli thì không đi theo lối mòn đó. Họ thẳng tay tặng cho khán giả... một cục cơm nắm bằng nhựa cứng.
Sức mạnh của sự giản đơn: Khi một nắm cơm lấy đi nước mắt của triệu người
Hãy cùng ôn lại một trong những phân cảnh đắt giá nhất của bộ phim. Cô bé Chihiro khi mới bước chân vào thế giới linh hồn đã vô cùng hoảng loạn khi chứng kiến bố mẹ bị biến thành heo. Giữa một môi trường xa lạ, cô đơn và không một ai thân thích, Chihiro rơi vào trạng thái bất lực tột cùng.
Chính vào lúc đó, Haku đã xuất hiện và đưa cho cô một nắm cơm. Chihiro vừa ăn, vừa khóc nức nở. Sự ấm áp, tử tế đột ngột nhận được giữa bờ vực tuyệt vọng đó mang giá trị tinh thần lớn lao, vượt xa giá trị của một món ăn thông thường.
Khi con người ta ở thời điểm yếu đuối nhất, một lời an ủi, một bữa cơm nóng hay một người sẵn sàng chìa tay ra giúp đỡ, luôn mang lại sức mạnh vĩ đại hơn bất kỳ màn anh hùng cứu mỹ nhân hoành tráng nào.
Điều thú vị là trên bao bì của mô hình cơm nắm này có in hình chính tay đạo diễn Miyazaki Hayao đang nhào nặn những viên cơm, kèm theo một dòng thông điệp đầy suy ngẫm. Đối với ông, cơm nắm không đơn thuần là thức ăn, nó là biểu tượng của lao động, của cuộc sống và của sự sinh tồn.
Giá trị vô giá thách thức thời gian
Nếu món đồ lưu niệm này được mở bán ở thời điểm hiện tại, có lẽ nó sẽ phải nhận rổ gạch đá từ cư dân mạng vì cho rằng nhà làm phim đang tìm cách bào tiền người hâm mộ bằng một sản phẩm quá đỗi sơ sài.
Thế nhưng, lịch sử đã chứng minh điều ngược lại. Rất nhiều người hâm mộ trung thành của Ghibli vẫn trân trọng và lưu giữ cục cơm nắm nhựa này trong tủ kính suốt hơn 20 năm qua. Tư duy làm đồ lưu niệm của hai thập kỷ trước hoàn toàn khác biệt so với bây giờ. Các nhà sản xuất hiện đại tập trung khai thác giá trị thương mại của nhân vật, còn Ghibli ngày đó chỉ quan tâm đến giá trị của chính tác phẩm.
Những thứ thực sự chạm đến trái tim con người đôi khi lại là những điều vô cùng giản dị, không cần đến vẻ ngoài hoa mỹ. Giống như phân cảnh kinh điển nhất của Spirited Away, một cô bé nhỏ nhắn ngồi thu mình ở góc phòng, vừa ăn cơm nắm vừa để những giọt nước mắt lăn dài trên má.
Bảo Lâm
