Theo TS.BS Nguyễn Hữu Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng & Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai, bụi nhà và nấm mốc là những dị nguyên phổ biến gây viêm mũi dị ứng, hen phế quản và hàng loạt bệnh lý hô hấp khác. Việc loại bỏ hoàn toàn bụi, nấm mốc, dị nguyên vi thể trong môi trường làm việc là điều gần như không thể.
Tuy nhiên, nếu giảm được mật độ của chúng, các triệu chứng dị ứng có thể thuyên giảm rõ rệt, đồng thời chất lượng cuộc sống và hiệu suất lao động của người làm việc cũng được cải thiện.
Loại bỏ bụi tại văn phòng
Bụi nhà được xem là dị nguyên đường thở phổ biến nhất và thường "ẩn mình" ở những vị trí ít được chú ý trong văn phòng.
Dưới đây là một số cách hạn chế bụi được chuyên gia khuyến cáo:
Hạn chế đồ dùng dễ bám bụi: Nên ưu tiên sử dụng tủ tài liệu có cánh đóng kín thay cho các kệ mở. Những bề mặt phẳng để lộ lâu ngày dễ trở thành nơi tích tụ bụi và mạt bụi nhà.
Vệ sinh rèm và thảm: Thảm trải sàn và rèm vải có khả năng giữ lại lượng lớn bụi mịn. Việc hút bụi cần thực hiện bằng máy có bộ lọc đạt chuẩn. Nếu có điều kiện, nên thay thế bằng rèm sáo, sàn gỗ hoặc sàn gạch để thuận tiện lau chùi bằng khăn ẩm.
Làm sạch đúng cách: Thói quen quét khô có thể khiến bụi bay lơ lửng trong không khí, làm tăng nguy cơ hít phải dị nguyên. Thay vào đó, nên lau bề mặt bàn làm việc, máy tính, bàn phím và các vật dụng thường xuyên tiếp xúc bằng khăn ẩm.
Triệt tiêu điều kiện phát triển của nấm mốc
Song hành với bụi thì nấm mốc cũng thường phát triển mạnh trong môi trường ẩm thấp tại nơi làm việc và được xếp vào nhóm tác nhân dị ứng nguy hiểm, có thể gây kích ứng đường hô hấp kéo dài. Theo bác sĩ Trường để loại bỏ và hạn chế ẩm mốc cần lưu ý những điều sau:
Kiểm soát độ ẩm: Văn phòng cần được thông thoáng thường xuyên. Có thể sử dụng máy hút ẩm để duy trì độ ẩm không khí dưới 50%, mức được xem là hạn chế đáng kể sự sinh sôi của nấm mốc.
Chăm sóc cây xanh đúng cách: Cây cảnh giúp không gian làm việc dễ chịu hơn, song đất ẩm trong chậu lại là môi trường lý tưởng cho nấm mốc. Người lao động nên tránh để nước đọng lâu ngày ở khay hứng dưới chậu cây.
Vệ sinh hệ thống điều hòa: Màng lọc điều hòa nếu không được làm sạch định kỳ sẽ tích tụ bụi và bào tử nấm mốc, sau đó phát tán trực tiếp vào không khí. Các chuyên gia khuyến cáo nên bảo trì, vệ sinh màng lọc từ 3–6 tháng/lần.
Điều chỉnh thói quen sinh hoạt tại nơi làm việc
TS.BS. Nguyễn Hữu Trường cho biết, môi trường và lối sống đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát và phòng ngừa tái phát các bệnh dị ứng.
Hạn chế tích trữ đồ cũ: Sách báo cũ, thùng carton hoặc vật dụng để lâu ngày là nơi trú ngụ lý tưởng của gián và mạt bụi nhà – những nguồn phát tán dị nguyên tiềm ẩn.
Tận dụng ánh sáng tự nhiên: Ánh nắng mặt trời không chỉ giúp không gian thông thoáng hơn mà còn có tác dụng làm khô các khu vực ẩm thấp, góp phần hạn chế sự phát triển của vi khuẩn và nấm mốc.
TS.BS. Nguyễn Hữu Trường nhấn mạnh: "Giảm bớt dị nguyên tại nơi làm việc không chỉ giúp người có cơ địa dị ứng giảm nguy cơ tái phát bệnh, hạn chế nhu cầu sử dụng thuốc mà còn góp phần tạo dựng môi trường làm việc lành mạnh cho tất cả mọi người. Nếu các triệu chứng như hắt hơi, sổ mũi, khó thở xuất hiện thường xuyên khi đến văn phòng, người lao động nên đi khám chuyên khoa để xác định chính xác dị nguyên gây bệnh và có hướng điều trị phù hợp, trong đó có thể cân nhắc liệu pháp giảm mẫn cảm đặc hiệu".
Ngọc Minh
