Việc đặt hàng online, thanh toán và nhận hàng chỉ bằng vài thao tác trên điện thoại đã trở thành thói quen của nhiều người. Cùng với sự phát triển của thương mại điện tử, các đối tượng lừa đảo cũng liên tục thay đổi phương thức tiếp cận, lợi dụng chính những giao dịch quen thuộc để tạo lòng tin và dẫn dụ người mua.
Thời gian gần đây, lực lượng Công an cảnh báo thủ đoạn giả danh nhân viên sàn thương mại điện tử, thương hiệu hoặc đơn vị vận chuyển để thông báo sản phẩm vừa giao thuộc diện hàng lỗi, hàng cấm hoặc có nguy cơ mất an toàn, cần thu hồi khẩn cấp.
Đáng chú ý, các đối tượng thường nắm được những thông tin cụ thể về đơn hàng như họ tên người mua, tên sản phẩm và thời điểm giao nhận. Những dữ liệu chính xác này khiến nạn nhân dễ tin rằng mình đang làm việc với bộ phận chăm sóc khách hàng hoặc đơn vị vận chuyển chính thức.
Dụ người mua truy cập đường link giả mạo
Sau khi thông báo về tình trạng sản phẩm, các đối tượng đề nghị người mua phối hợp trả hàng, xác minh thông tin hoặc nhận tiền hoàn trả, bồi thường. Tiếp đó, nạn nhân được yêu cầu kết bạn qua Zalo, Telegram, Facebook hoặc chuyển sang một nền tảng liên lạc khác với lý do thuận tiện cho việc xử lý.
Tại đây, các đối tượng gửi đường link giả mạo, mã QR hoặc hướng dẫn người mua thực hiện một số thao tác trên điện thoại để xác nhận lệnh thu hồi, nhận hoàn tiền hoặc hoàn tất thủ tục bồi thường.
Nếu làm theo, người mua có nguy cơ bị đánh cắp thông tin tài khoản ngân hàng, mã xác thực hoặc bị chiếm quyền truy cập thiết bị. Những dữ liệu này có thể bị lợi dụng để thực hiện giao dịch trái phép, chiếm đoạt tiền trong tài khoản.
Thủ đoạn trên đánh vào tâm lý lo ngại khi nhận được thông báo về sản phẩm lỗi, đồng thời tạo cảm giác cấp bách bằng yêu cầu xử lý ngay. Khi tập trung giải quyết sự cố được thông báo, người mua có thể bỏ qua việc xác minh danh tính người gọi và tính xác thực của những đường link được gửi đến.
Công an khuyến cáo gì để tránh mất tiền?
Trước tình trạng lừa đảo qua các giao dịch trực tuyến, lực lượng Công an khuyến cáo người dân cần cảnh giác với những cuộc gọi bất thường liên quan đến đơn hàng, thu hồi sản phẩm, hoàn tiền hoặc bồi thường.
Khi nhận được thông báo về sản phẩm cần thu hồi, người mua nên chủ động kiểm tra trực tiếp trên ứng dụng thương mại điện tử hoặc liên hệ bộ phận chăm sóc khách hàng qua các kênh chính thức. Không nên thực hiện theo hướng dẫn của người gọi khi chưa xác minh được danh tính và mục đích liên hệ.
Người dân tuyệt đối không cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng, mật khẩu hoặc mã OTP cho người khác. Đồng thời, không truy cập đường link lạ, quét mã QR không rõ nguồn gốc hay cài đặt ứng dụng theo yêu cầu của người tự xưng là nhân viên sàn thương mại điện tử, thương hiệu hoặc đơn vị vận chuyển.
Đặc biệt, cần cảnh giác với mọi yêu cầu chuyển tiền để được hoàn tiền hoặc nhận bồi thường. Các thông báo có nội dung khẩn cấp, yêu cầu thao tác ngay hoặc đe dọa phát sinh trách nhiệm nếu không phối hợp cũng cần được kiểm tra kỹ trước khi phản hồi.
Trong trường hợp nghi ngờ bị lừa đảo, người dân cần dừng ngay các thao tác giao dịch, liên hệ ngân hàng để khóa tài khoản hoặc áp dụng biện pháp bảo vệ cần thiết. Đồng thời, cần lưu lại tin nhắn, số điện thoại, đường link và lịch sử giao dịch để cung cấp cho cơ quan Công an gần nhất khi trình báo.
Với thủ đoạn lợi dụng thông tin đơn hàng để tạo lòng tin, một cuộc gọi tưởng chừng chỉ nhằm thông báo thu hồi sản phẩm có thể trở thành bước đầu của một vụ lừa đảo. Vì vậy, người mua cần xác minh thông tin qua kênh chính thức trước khi cung cấp dữ liệu cá nhân hoặc thực hiện bất kỳ thao tác nào liên quan đến tài khoản ngân hàng.
Theo Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an
Huỳnh Duy
