Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngày 8/1, khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa chịu ảnh hưởng của không khí lạnh mạnh, trời rét đậm, vùng núi có nơi rét hại, nhiệt độ thấp nhất có điểm xuống dưới 3 độ C. Thời tiết lạnh sâu không chỉ gây bất tiện trong sinh hoạt mà còn làm gia tăng nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch, đặc biệt là đột quỵ.
Thời tiết lạnh khiến mạch máu co lại, huyết áp dễ tăng đột ngột. Cùng với đó, việc chủ quan, quên dùng thuốc hoặc sinh hoạt không phù hợp trong mùa đông khiến các yếu tố nguy cơ trở nên khó kiểm soát hơn, làm gia tăng khả năng xảy ra đột quỵ. Đột quỵ không phải "ai kêu người đó dạ” và hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu biết rõ nguy cơ.
3 thời điểm dễ xảy ra đột quỵ khi trời lạnh
BSCKII Nguyễn Tiến Dũng – Phó Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai – cảnh báo, vào mùa lạnh, có 3 thời điểm rất dễ xảy ra đột quỵ. Người dân, đặc biệt là người cao tuổi và người có bệnh lý nền, cần hết sức thận trọng. 3 thời điểm "nguy hiểm" gồm:
1. Sáng sớm khi vừa thức dậy
Đây là thời điểm cơ thể chuyển từ trạng thái nghỉ ngơi sang hoạt động. Sự chênh lệch nhiệt độ giữa trong phòng và ngoài trời khiến huyết áp dễ tăng cao. Việc bật dậy quá nhanh, ra khỏi chăn ấm và tiếp xúc ngay với không khí lạnh có thể dẫn tới các biến cố nguy hiểm.
2. Khi đi vệ sinh ban đêm
Sự thay đổi đột ngột từ môi trường ấm sang không gian lạnh, đặc biệt nếu không mặc đủ ấm, có thể gây co mạch mạnh, làm tăng nguy cơ đột quỵ.
3. Khi tắm rửa
Tắm nước lạnh hoặc tắm quá muộn vào ban đêm khiến cơ thể bị nhiễm lạnh đột ngột, tạo áp lực lớn lên hệ tim mạch và não bộ.
Những nguyên tắc "vàng" phòng ngừa đột quỵ mùa lạnh
Theo BSCKII Nguyễn Tiến Dũng, việc phát hiện sớm đóng vai trò quyết định trong cấp cứu đột quỵ. Người dân cần ghi nhớ quy tắc FAST:
- F (Face): Mặt méo, lệch, cười không đều hai bên.
- A (Arm): Tay hoặc chân yếu, tê bì, không thể nâng lên.
- S (Speech): Nói khó, nói ngọng, nói không rõ lời.
- T (Time): Khi xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào, cần gọi ngay cấp cứu 115 hoặc đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất có đơn vị điều trị đột quỵ.
Để giảm nguy cơ đột quỵ trong mùa lạnh, BSCKII Nguyễn Tiến Dũng khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm túc một số biện pháp sau:
- Giữ ấm cơ thể đúng cách: Mặc đủ ấm, chú trọng giữ ấm vùng đầu, cổ, ngực và bàn chân. Khi ra ngoài cần đội mũ, quàng khăn, đeo khẩu trang để hạn chế gió lạnh.
- Áp dụng nguyên tắc “chậm lại 3 phút” vào buổi sáng: Sau khi thức dậy, không nên rời giường ngay. Hãy nằm thêm 3–5 phút, cử động nhẹ tay chân, xoa mặt để cơ thể thích nghi dần, sau đó mới từ từ ngồi dậy và mặc thêm áo ấm.
- Kiểm soát chặt huyết áp và bệnh lý nền: Người mắc tăng huyết áp cần tuân thủ tuyệt đối việc dùng thuốc theo chỉ định, không tự ý bỏ thuốc hay thay đổi liều. Nên trang bị máy đo huyết áp để theo dõi thường xuyên tại nhà.
- Duy trì lối sống lành mạnh: Hạn chế rượu bia, thuốc lá; giảm muối trong khẩu phần ăn; uống đủ nước, ưu tiên nước ấm; tránh đồ ăn, đồ uống quá lạnh. Việc tập luyện nên thực hiện nhẹ nhàng trong nhà, tránh ra ngoài quá sớm khi thời tiết còn lạnh sâu.
Ngọc Minh
