Theo CNN, mức thuế quan có hiệu lực vào ngày 3/4 (theo giờ miền Đông nước Mỹ), nhằm mục đích mở rộng năng lực sản xuất ô tô của Mỹ. Trong nhiều thập kỷ, nhờ có một hiệp định thương mại tự do, các nhà sản xuất ô tô đã coi Canada, Mexico và Mỹ là một quốc gia lớn, không có thuế quan giữa các quốc gia này.
Trong bối cảnh đó, tổng thống Donald Trump lại đang muốn phát triển ngành ô tô cho nước Mỹ. Ông tuyên bố với các phóng viên ào thứ Tư về việc sẽ áp thuế 25% đối với tất cả các loại xe không được sản xuất tại Mỹ. “Nếu cúng được sản xuất tại Mỹ thì hoàn toàn không có thuế quan”, ông nói.
Mức thuế quan mới sẽ được áp dụng không chỉ đối với ô tô sản xuất ở nước ngoài mà còn đối với phụ tùng ô tô, bao gồm động cơ và hộp số. Thuế quan đối với phụ tùng ô tô sẽ có hiệu lực “muộn nhất là ngày 3/5”.
Theo tờ thông tin do Nhà Trắng công bố vào thứ Tư, các bộ phận có nguồn gốc từ Canada và Mexico tuân thủ theo Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA) sẽ được miễn thuế cho đến khi Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ có hệ thống áp dụng thuế đối với các phụ tùng này.
Ông Trump cho biết, ông đã liên lạc với 3 hãng sản xuất ô tô lớn là Stellantis, Ford và General Motors. “Nếu họ có nhà máy ở đây, họ sẽ rất vui mừng. Nếu bạn không có nhà máy ở đây, họ sẽ phải bắt tay vào xây dựng chúng”, ông nói.
Cổ phiếu của cả ba công ty đều giảm trong phiên giao dịch sau giờ làm việc sau thông báo của ông Trump. Cổ phiếu của General Motors (GM), giảm hơn 7% sau giờ làm việc, trong khi Ford và Stellantis – công ty sản xuất Jeep, Ram, Chrysler và Dodge đều giảm hơn 4%.
Thuế quan đe dọa làm đảo lộn một ngành sản xuất quan trọng và làm tăng giá cho người tiêu dùng Mỹ. Một nửa trong số khoảng 16 triệu ô tô, xe SUV và xe tải nhẹ mà người Mỹ mua vào năm 2024 là xe nhập khẩu, một quan chức Nhà Trắng cho biết trong cuộc gọi với báo chí hôm thứ Tư.
Theo các chuyên gia trong ngành, do thuế ô tô áp dụng cả với phụ tùng nên chúng có thể nhanh chóng làm tăng giá xe mới lên hàng nghìn USD. Không có chiếc xe nào là xe hoàn toàn của Mỹ, trong đó có một phần không nhỏ các phụ tùng linh kiện được nhập khẩu từ Mexico và Canada. Các bộ phận phụ tùng từ hai quốc gia này có thể sớm phải chịu mức thuế mà ông Trump công bố hôm thứ Tư.
Theo phân tích của tổ chức nghiên cứu Anderson Economic Group có trụ sở tại Michigan, chi phí sản xuất xe tại các nhà máy ở Mỹ sẽ tăng từ 3.500 đến 12.000 USD mỗi chiếc.
Theo dữ liệu từ S&P Global Mobility, tổng cộng có 4 triệu xe được sản xuất tại Mexico vào năm 2024, trong đó 2,5 triệu xe, hay 61%, được vận chuyển đến nước Mỹ. Hầu hết các nhà sản xuất ô tô lớn nhất của quốc gia này đều có nhà máy lắp ráp tại Mexico, bao gồm General Motors, Ford và Stellantis, cũng như các nhà sản xuất ô tô châu Á Toyota, Honda, Hyundai, Nissan, Mazda và Mitsubishi và các nhà sản xuất ô tô Đức Mercedes-Benz và Volkswagen.
Các nhà máy ô tô Canada đã sản xuất 1,3 triệu xe vào năm ngoái, trong đó 1,1 triệu xe, hay 86%, được xuất khẩu sang các đại lý tại Mỹ.
Anh Nguyễn
